Kolsk


Na mapach: 52°59′22″N 15°37′47″E/52,989444 15,629722

Kolsk w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Kolsk (niem. Kölzig) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Bierzwnik. W roku 2007 wieś liczyła 242 mieszkańców.[potrzebny przypis] Najbardziej na południe położona miejscowość gminy.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

Spis treści

Położenie | edytuj kod

Wieś leży ok. 5 km na południowy zachód od Bierzwnika, między Ostromęckiem a miejscowością Osiek, nad jeziorem Jeziorko, na Pojezierzu Dobiegniewskim. Zabudowa miejscowości znajduje się na wysokości 78 m n.p.m.[potrzebny przypis]

Historia | edytuj kod

Wieś o metryce średniowiecznej. Pierwsza wzmianka pochodzi z 1337 r. kiedy to osada należała do ziemi krajeńskiej (Land Friedeberg). Wieś liczyła 22 łany, z których trzy należały do Henninga Wildenow. W 1354 r. Kolsk, na mocy darowizny margrabiego przeszła na własność klasztoru w Bierzwniku. Około 1428 r. osada przez krótki okres była w posiadaniu zakonu krzyżackiego, potem ponownie klasztoru w Bierzwniku. Około 1458 r. pół wsi zakupił – wraz z połową jeziora – Peter Grunow, a w 1473 r. połowę osady Thewes Kleban. W czasach reformacji cała wieś weszła w skład domeny państwowej. W 1718 r. w Kolsku, liczącym 38 łanów, było 12 gospodarstw chłopskich, sześć zagrodników, a także karczma i kuźnia. Około 1800 r. we wsi było 12 gospodarstw chłopskich, sześciu zagrodników, 12 chałupników, a także cegielnia, kuźnia i pracownia kołodziejska (łącznie 224 mieszkańców). W 1840 r. we wsi było już 47 domów, cegielnia i domek myśliwski. W 1868 r. we wsi odnotowano sołtysa lennego, pastora, 11 pełnych chłopów, karczmarza, sześciu zagrodników, nauczyciela, kowala i dwóch wyrobników. W końcu XIX wieku miejscowy majątek należał do Augusta Boninga a następnie jego syna Augusta Ludwiga. W początku XX wieku we wsi wybudowano kościół, w 1925 r. we wsi było 65 domów mieszkalnych i 436 mieszkańców.

Zabytki | edytuj kod

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest[1][2]:

inne zabytki:

Sołectwo | edytuj kod

Wieś jest siedzibą sołectwa Kolsk, które obejmuje jedynie Kolsk. W 2010 roku z sołectwa Kolsk wydzieliło się sołectwo Ostromęcko[4].

Kultura i sport | edytuj kod

W Kolsku znajdują się filie Gminnej Biblioteki Publicznej oraz Gminnego Ośrodku Kultury i Sportu w Bierzwniku, jest tutaj również świetlica wiejska.

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Rejestr zabytków nieruchomych woj. zachodniopomorskiego - stan na 31.12.2012 r.. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 5. [dostęp 5.4.13].
  2. „Zachodniopomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków”. Szczecin. 
  3. M. Majewski Ludwisarstwo stargardzkie XVI-XVII wieku. Przyczynek do "Corpusu Campanorum Pomeranorum" [w:] Mała Ojczyzna - Wczoraj i Dziś. Materiały z sesji, Stargard 1999, s. 67
  4. Uchwała Nr XXIX/225/09 Rady Gminy Bierzwnik z dnia 18 grudnia 2009 r. ws. utworzenia sołectwa Ostromęcko (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2010 r. Nr 11, poz. 208)

Bibliografia | edytuj kod

  1. Plan odnowy miejscowości, UMiG, Bierzwnik, luty 2009
Na podstawie artykułu: "Kolsk" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy