Luoxia Hong


Luoxia Hong w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Luoxia Hong (chiń. 落下闳; ur. 156 p.n.e., zm. 87 p.n.e.) – chiński matematyk i astronom, jeden z głównych twórców reformy kalendarza z 104 p.n.e.

Luoxia Hong, pochodzący z południowych Chin, był jednym z 20 astronomów, których cesarz Han Wudi wezwał do stolicy, Chang’anu by opracowali nowy kalendarz. Tak cesarscy, jak i prowincjonalni uczeni (wśród nich Luoxia) przedłożyli swoje projekty (łącznie 18). Po porównaniu propozycji, cesarz zadecydował, że należy wdrożyć system zaproponowany przez Luoxia Honga i Deng Pinga[1].

System ten, zwany kalendarzem „Wielkiego Początku” (chiń. upr. 太初历; chiń. trad. 太初曆; pinyin Tàichūlì) był typu lunisolarnego, uwzględniał też ruchy planet i zaćmienia, i stał się podstawą chińskiego kalendarza na następne 2000 lat[1], aczkolwiek był wielokrotnie poprawiany. Jeszcze za czasów dynastii Han nad kalendarzem pracowali Liu Xin, a następnie Li Fan i Bian Xinowi[2].

Luoxia Hong nie przyjął proponowanego mu w nagrodę stanowiska urzędniczego, gdyż wolał żyć w samotności. Jest uważany za jednego z możliwych wynalazców sfery armilarnej w Chinach; miał jej używać do obserwacji podczas prac nad kalendarzem[1].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Jiang Xiaoyuan: Luoxia Hong. W: Encyclopaedia of the history of science, technology, and medicine in non-western cultures. Helaine Selin (red.). Dordrecht: Springer Reference, 2016, s. 2578-2579. ISBN 978-94-007-7748-4.
  2. Li Fan. W: Rafe de Crespigny: A Biographical Dictionary of Later Han to the Three Kingdoms (23–220 AD). Brill, 2007, s. 410–411. ISBN 90-04-15605-4.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Dynastia Han Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Luoxia Hong" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy