Maślak syberyjski


Maślak syberyjski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Maślak syberyjski (Suillus americanus (Peck) Snell – gatunek grzybów z rodziny maślakowatych (Suillaceae)[1].

Spis treści

Systematyka i nazewnictwo | edytuj kod

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Suillus, Suillaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1887 r. CH. H. Peck nadając mu nazwę Boletus americanus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1944 r. Walter Henry Snell, przenosząc go do rodzaju Suillus[1].

Synonimy[2]:

  • Boletus americanus Peck 1887
  • Boletus americanus Peck 1887 var. americanus
  • Boletus americanus var. reticulipes Coker & Beers 1943
  • Boletus sibiricus (Singer) A.H. Sm. 1949
  • Ixocomus americanus (Peck) E.-J. Gilbert 1931
  • Ixocomus sibiricus Singer 1938
  • Suillus americanus (Peck) Snell 1944 f. americanus
  • Suillus americanus f. helveticus (Singer) W. Klofac 2013
  • Suillus americanus f. sibiricus (Singer) W. Klofac 2013
  • Suillus americanus (Peck) Snell 1944 var. americanus
  • Suillus americanus var. reticulipes Coker & Beers ex Grand 1984
  • Suillus sibiricus (Singer) Singer 1945
  • Suillus sibiricus subsp. helveticus Singer 1951
  • Suillus sibiricus (Singer) Singer 1945 subsp. sibiricus

Nazwę polską nadała Alina Skirgiełło w 1960 r.[3].

Morfologia | edytuj kod

Kapelusz

Średnica 5–10 cm, początkowo półkulisty, później tępostożkowaty z podwiniętym brzegiem, łukowaty, na koniec płaski z tępym garbem. Powierzchnia śliska, początkowo słomkowożółta, potem brązowożółta z czerwonawymi plamkami. Na brzegu zwisają resztki osłony. Skórka ściąga się łatwo[4].

Trzon

Wysokość 4–8 cm, grubość 1–2,5 cm, walcowaty, w górnej części słomkowożółty, w dolnej różowawy. Charakterystyczną cechą jest występowanie białawych ziarenek, które u starszych okazów zmieniają barwę na winnoczerwoną. Posiada pierścień, będący pozostałością białej osłony[4]. Często pierścień jednak zanika

Hymenofor

Rurkowaty. Rurki zbiegające na trzon. Początkowo są żółte, potem oliwkowobrązowe, w końcu ochrowobrązowe. Uciśnięte zmieniają barwę na rdzawobrązową[4].

Cechy mikroskopowe

Wysyp zarodników cynamonowy. Zarodniki pod mikroskopem bladożółte, gładkie, elipsoidalne, o rozmiarach 8–9,5 przez 3,5–5 μm. Podstawki o rozmiarach 21–25,5–6,5 μm, z 4–sterygmami. Pleurocystydy cylindryczne, w wiązkach. Zarówno podstawa cystyd, jak i ich powierzchnia często jest pigmentowana. Cheilocystydy również w wiązkach, z brązowymi cząstkami pigmentu u podstawy wiązki. Czasami już przy użyciu lupy można dostrzec wiązki cystyd u wylotu rurek. Pod wpływem 3% KOH miąższ zmienia barwę na pomarańczowo-brązową. Śliska warstwa na powierzchni kapelusza zbudowana jest ze splątanych strzępek o grubości 3–5 μm[5].

Występowanie i siedlisko | edytuj kod

W Ameryce Północnej jest szeroko rozprzestrzeniony i pospolity[6] . Występuje także w Europie i Indiach[7]. W piśmiennictwie naukowym na terenie Polski do 2003 r. podano tylko 2 stanowiska w Tatrzańskim Parku Narodowym[3]. W Polsce podlega częściowej[8]. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status E – gatunek zagrożony wymarciem, którego przeżycie jest mało prawdopodobne, jeśli nadal będą działać czynniki zagrożenia[9].

W Europie notowany w górach, głównie pod sosną limbą[4] i być może pod kosodrzewiną[3]. W Ameryce rośnie pod różnymi gatunkami sosen 5-igłowych, zwłaszcza pod sosną wejmutką[10].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Index Fungorum (ang.). [dostęp 2017-09-23].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2017-09-23].
  3. a b c Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. Grund DW, Harrison AK (1976). Nova Scotian Boletes. Lehre, Germany: J. Cramer. pp. 162–3. ​ISBN 3-7682-1062-6
  6. Musroom Expert. [dostęp 2017-09-23].
  7. Discover Life Maps. [dostęp 2017-09-23].
  8. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów. [dostęp 2015-01-04].
  9. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  10. Miller HR, Miller OK (2006). North American Mushrooms: a Field Guide to Edible and Inedible Fungi. Guilford, Connecticut: Falcon Guide. p. 361. ​ISBN 0-7627-3109-5
Na podstawie artykułu: "Maślak syberyjski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy