Marian Łomnicki


Marian Łomnicki w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Marian Alojzy Łomnicki (ur. 9 września 1845 w Baworowie, zm. 26 października 1915 we Lwowie) – polski geolog, zoolog, paleontolog, encyklopedysta, ojciec matematyka Antoniego Mariana Łomnickiego i entomologa Jarosława Łomnickiego.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Studiował w latach 18641867 nauki przyrodnicze jako stypendysta Włodzimierza Dzieduszyckiego. Rozpoczął studia na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, i kontynuował 18671868 na Uniwersytecie w Wiedniu, gdzie studiował geologię u Eduarda Suessa i paleontologię u Rudolfa Knera.

W latach 18691904 był nauczycielem gimnazjum, najpierw w gimnazjum Franciszka Józefa we Lwowie, następnie w Stanisławowie i od roku 1879 w C. K. IV Gimnazjum we Lwowie. W latach 18781882 wykładał zoologię w Wyższej Szkole Rolniczej w Dublanach. Poza pracą dydaktyczną zajmował się badaniami stratygrafii miocenu Podola i Roztocza. Jako zoolog badał faunę chrząszczy okolic Lwowa, prowadził także badania podczas odkryć we wsi Starunia pod Nadwórną.

 Osobny artykuł: Nosorożec włochaty ze Staruni.

.

W latach 18961897 pełnił funkcję prezesa Polskiego Towarzystwa Przyrodników im. Kopernika. Był encyklopedystą oraz edytorem Encyklopedii zbiór wiadomości z wszystkich gałęzi wiedzy - polskiej encyklopedii wydanej w latach 1898-1907 przez społeczną organizację edukacyjną Macierz Polska, która działała w Galicji w okresie zaboru austriackiego. Opisał w niej zagadnienia z zakresu botaniki[1].

Od 1905 był kustoszem Muzeum im. Dzieduszyckich we Lwowie[2]. W uznaniu zasług naukowych Uniwersytet Franciszkański we Lwowie nadał Łomnickiemu w 1912 Doktorat (filozofii) Honoris Causa. Otrzymał tytuł c. k. radcy szkolnego[3].

Jego żoną została Maria Szczucka, działaczka niepodległościowa i społeczna[3]. Zamieszkiwali we Lwowie przy ulicy Mikołaja Kopernika na rogu Ossolińskich, gdzie żona gromadziła młodzież polską działającą w tajnym ruchu narodowym, organizując spotkania[3][4].

Został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie[5].

Publikacje | edytuj kod

Uzupełnił i opublikował w 1892 monografię mięczaków ziem polskich pt. „Mięczaki (Mollusca)” spisaną przez Józefa Bąkowskiego[6]. Wspólnie z Lepoldem Wajglem redagował czasopismo „Przyrodnik”[5]. Był autorem podręcznika dla szkół średnich - mineralogii, geologii oraz biologii[5].

Opublikował wiele prac naukowych, m.in.:

  • Atlas Geologiczny Galicji (1895–1906),
  • Wykaz chrząszczy czyli tęgopokrywych (Coleoptera) ziem polskich (1913)[7].

Odznaczenia | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Finkel 1898 ↓.
  2. TadeuszT. Wiśniowski TadeuszT., Maryan Łomnicki, „Rozprawy i Wiadomości z Muzeum im. Dzieduszyckich, ,” (Tom II, Zeszyt 3-4), 1917, s. 113-137 .
  3. a b c Hołobut 1930 ↓, s. 130.
  4. Wojnar 1930 ↓, s. 171.
  5. a b c Stanisław Nicieja: Cmentarz Łyczakowski we Lwowie w latach 1786–1986. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1988, s. 348. ISBN 83-04-02817-4.
  6. Józef Bąkowski: Mięczaki (Mollusca). Lwów: I. Związkowa Drukarnia we Lwowie, 1892, s. 42. Wersja cyfrowa dostępna na stronie Biblioteki Cyfrowej Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego
  7. M.M. Łomnicki M.M., Wykaz chrząszczów czyli tęgopokrywych (Coleoptera) ziem polskich : (catalogus Coleopterorum Poloniae), polona.pl [dostęp 2020-05-14] .
  8. Hof- und Staatshandbuch der Österreichisch-Ungarischen Monarchie für das Jahr 1918. Wiedeń: 1918, s. 194.

Bibliografia | edytuj kod

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Publikacje Mariana Łomnickiego dostępne w serwisie Polona

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Marian Łomnicki" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy