Marian Krzaklewski


Marian Krzaklewski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Marian Krzaklewski (ur. 23 sierpnia 1950 w Kolbuszowej) – polski polityk, działacz związkowy, w latach 1991–2002 przewodniczący NSZZ „Solidarność”, założyciel i lider AWS, poseł na Sejm III kadencji.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Wykształcenie i działalność zawodowa | edytuj kod

Ukończył Liceum Ogólnokształcące im. Janka Bytnara w Kolbuszowej[1]. W 1975 ukończył studia na Wydziale Automatyki i Informatyki Politechniki Śląskiej w Gliwicach, następnie uzyskał stopień doktora nauk technicznych w zakresie komputeryzacji procesów metalurgicznych.

W latach 1976–1984 pracował w Zakładzie Systematyki Automatyki Kompleksowej PAN w Gliwicach. W 1985 został pracownikiem naukowym Politechniki Śląskiej, od 1988 jako adiunkt. Wykładał również na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim.

Działalność związkowa i polityczna | edytuj kod

Działalność do 1996 | edytuj kod

W 1980 wstąpił do NSZZ „Solidarność”. Brał udział w zakładaniu struktur zakładowych związku w Polskiej Akademii Nauk, był wiceprzewodniczącym Górnośląskiej Komisji Porozumiewawczej NSZZ „Solidarność” PAN.

W 1989 został członkiem Krajowej Komisji Wykonawczej NSZZ „Solidarność”. Działał również w Komitecie Obywatelskim przy Lechu Wałęsie jako sekretarz komitetu regionalnego w Regionie Śląsko-Dąbrowskim.

W latach 1989–1990 był wiceprzewodniczącym Regionalnej Komisji Wykonawczej związku. W 1990 na II KZD „Solidarności” wybrano go do Komisji Krajowej oraz do prezydium związku. W lutym 1991 na III Zjeździe „Solidarności” został wybrany na następcę Lecha Wałęsy na stanowisku przewodniczącego związku, pokonując w wyborach Bogdana Borusewicza i Lecha Kaczyńskiego.

Jako przewodniczący związku aktywnie brał udział w bieżącym życiu politycznym w latach 90. W 1993 był inicjatorem złożenia przez parlamentarzystów „Solidarności” wniosku o wotum nieufności wobec rządu Hanny Suchockiej, którego uchwalenie doprowadziło do rozwiązania Sejmu przez prezydenta Lecha Wałęsę. Po przegranych przez partie prawicowe wyborach parlamentarnych w 1993 brał udział w inicjatywach zjednoczeniowych, m.in. w pracach Konwentu Świętej Katarzyny (1994–1995).

Lata 1996–2000 | edytuj kod

W 1996 doprowadził do powstania Akcji Wyborczej Solidarność – bloku wyborczego skupiającego większość ugrupowań polskiej prawicy (m.in. „Solidarność”, PC, ZChN, PChD, KPN i inne).

W 1997 kierowany przez niego blok wyborczy AWS wygrał wybory parlamentarne do Sejmu i Senatu. Koalicja zdobyła prawie 34% głosów wyborców i 201 mandatów w Sejmie oraz 51 w Senacie. W tych samych wyborach Marian Krzaklewski został wybrany do Sejmu III kadencji z okręgu katowickiego. Był wymieniany jako główny kandydat na stanowisko premiera w nowym rządzie, jednak stanowisko to (po zawarciu koalicji z Unią Wolności) objął Jerzy Buzek, poseł z listy ogólnopolskiej i profesor z Górnego Śląska. Wówczas pojawiło się w mediach określenia „kierowanie z tylnego siedzenia”. W tym okresie zarzucano mu także autorytarny styl przewodniczenia w „Solidarności” i AWS, antagonizowanie organizacji wchodzących w skład bloku, używanie związku do bieżących rozgrywek politycznych i przedkładanie jego interesu ponad interes państwa.

Oprócz stanowiska przewodniczącego „Solidarności” i przewodniczącego AWS pełnił również funkcję przewodniczącego Klubu Parlamentarnego AWS, a od 1998 był także przewodniczącym nowo powstałego Ruchu Społecznego AWS. W Sejmie III kadencji zasiadał w Komisji Spraw Zagranicznych, był także członkiem delegacji polskiego parlamentu do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, gdzie pełnił funkcję wiceprzewodniczącego grupy Europejskiej Partii Ludowej. Należał również do Grupy Parlamentarnej Polsko-Czeczeńskiej oraz do Grupy Parlamentarnej Polska-USA.

Po dłuższych wahaniach i wątpliwościach oraz sporach wewnątrz AWS zdecydował się wystartować w wyborach prezydenckich w 2000. Szefem jego sztabu wyborczego został Wiesław Walendziak, a rzecznikiem prasowym Kajus Augustyniak. Jednym z głównych motywów kampanii wyborczej był program powszechnego uwłaszczenia obywateli (pod hasłem Rodzina na swoim). Jednocześnie w ostry sposób krytykowana była prezydentura Aleksandra Kwaśniewskiego. Podjęto też próbę zdyskredytowania ubiegającego się o reelekcję prezydenta przez pokazanie w spotach wyborczych kompromitujących materiałów filmowych pokazujących zdarzenie z 1997, z lotniska w Ostrzeszowie, kiedy to szef BBN Marek Siwiec po wyjściu z helikoptera ucałował ziemię na polecenie Aleksandra Kwaśniewskiego, co wiele osób odebrało jako parodię gestu papieża Jana Pawła II. W wyborach, które odbyły się 8 października 2000, Marian Krzaklewski zdobył 15,57% głosów wyborców (2 739 621 głosów), zajmując trzecie miejsce za Kwaśniewskim i Andrzejem Olechowskim.

Po przegranych wyborach prezydenckich zaczął wycofywać się z życia politycznego i z zajmowanych stanowisk na rzecz innych polityków AWS, w szczególności Jerzego Buzka, który objął kierownictwo w Ruchu Społecznym AWS i samej koalicji. Jednocześnie Akcję Wyborczą Solidarność opuściło SKL, a także kolejni politycy, którzy przenosili się do nowo powstających partii – PiS, PO i LPR.

Działalność od 2001 | edytuj kod

Rozbita i osłabiona wewnętrznymi sporami oraz krytykowana za styl rządów AWS (występująca w 2001 pod nazwą Akcja Wyborcza Solidarność Prawicy) utraciła poparcie społeczne, uzyskując w wyborach parlamentarnych w 2001 5,6% głosów i nie przekraczając wymaganego dla koalicji wyborczych progu 8%. Sam Marian Krzaklewski kandydował do Sejmu z okręgu rzeszowskiego, gdzie uzyskał trzeci najlepszy pod względem liczby głosów wynik w okręgu.

W 2002 zrezygnował z funkcji przewodniczącego „Solidarności” i został zastąpiony przez Janusza Śniadka, pozostawał później członkiem Komisji Krajowej związku. Zrezygnował także z działalności partyjnej. W 2004 został przedstawicielem Polski w Grupie Pracowników Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego[2].

W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2009 bez powodzenia ubiegał się o mandat posła z pierwszego miejsca na liście Platformy Obywatelskiej w okręgu wyborczym Rzeszów[3].

Odznaczenia i wyróżnienia | edytuj kod

Odznaczenia

W 2012 odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności[4].

Nagrody i wyróżnienia

Życie prywatne | edytuj kod

Żonaty z Marią, która od 2006 do 2010 zasiadała w radzie miasta Gdańska (z listy PiS). Jest bratem Barbary Frączek, dwukrotnej posłanki.

Przypisy | edytuj kod

  1. Kolbuszowskie LO im. Janka Bytnara – szkoła wierna wartościom. lo-kolbuszowa.szkoly.itl.pl. [dostęp 2015-11-03].
  2. Marian Krzaklewski (ang.). eesc.europa.eu. [dostęp 2015-11-03].
  3. Serwis PKW – Wybory 2009. [dostęp 2015-11-03].
  4. Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 marca 2012 r. o nadaniu odznaczeń (M.P. z 2012 r. poz. 639).

Bibliografia | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Marian Krzaklewski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy