Meryl Streep


Meryl Streep w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Meryl Streep, właśc. Mary Louise Streep (ur. 22 czerwca 1949 w Summit) – amerykańska aktorka filmowa, telewizyjna i teatralna. Powszechnie uważana za jedną z najbardziej utalentowanych i szanowanych aktorek wszech czasów[1][2][3].

Zadebiutowała na scenie teatralnej w 1971, grając w sztuce The Playboy of Seville. Na ekranach pojawiła się po raz pierwszy w 1977, w filmie telewizyjnym The Deadliest Season. W tym samym roku wystąpiła w drugoplanowej roli w filmie Julia. Sukces artystyczny i komercyjny przyszedł szybko, głównie dzięki rolom w filmach Łowca jeleni (1978) i Sprawa Kramerów (1979), za które Streep otrzymała swoje pierwsze nominacje do Oscara; drugi z tych tytułów przyniósł jej pierwsze zwycięstwo. Drugiego Oscara, tym razem dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej, zdobyła za film Wybór Zofii (1982). 30 lat później odebrała trzecią statuetkę za rolę w biograficznym obrazie o byłej brytyjskiej premier Margaret Thatcher pt. Żelazna Dama.

Otrzymała łącznie 21 nominacji do Oscara oraz 31 nominacji do Złotego Globu (wygrała osiem, w 2017 otrzymała również nagrodę za całokształt twórczości imienia Cecila B. DeMille’a). Żaden inny aktor w historii obydwu nagród nie otrzymał więcej nominacji. Ponadto jest laureatką dwóch nagród Emmy, dwóch nagród Gildii Aktorów Ekranowych, nagród na Festiwalach Filmowych w Cannes i Berlinie, sześciu nagród Stowarzyszenia Nowojorskich Krytyków Filmowych, dwóch nagród BAFTA, nagrody Australijskiego Instytutu Filmowego, a także zdobywczynią pięciu nominacji do nagrody Grammy i nominacji do nagrody Tony. Odznaczona przez Amerykański Instytut Filmowy za całokształt twórczości w 2004, a także francuskim Orderem Sztuki i Literatury I Klasy w 2000[4]. Uhonorowana przez prezydenta Baracka Obamę Narodowym Medalem Sztuki w 2010 i Prezydenckim Medalem Wolności w 2014[5].

Spis treści

Młodość | edytuj kod

Meryl Streep, 1966

Urodziła się w Summit, w stanie New Jersey, jest córką Mary Wolf (z domu Wilkinson), artystki i byłej redaktorki sztuki, i Harry’ego Williama Streepa Juniora, kierownika w zakładach farmaceutycznych Merck & Co.[6][7][8]. Ma dwóch młodszych braci, Danę i Harry’ego[8]. Ma korzenie niemieckie, szwajcarskie i brytyjskie[9][10]. Jej przodkowie pochodzą m.in. z okolic Loffenau, skąd jej drugi pradziadek, Gottfried Streeb, wyemigrował do Stanów Zjednoczonych, gdzie jeden z jej przodków był burmistrzem. Inna linia rodziny Streep osiedliła się w Giswil, małym miasteczku w Szwajcarii. Jej macierzyste pochodzenie można przypisać do okolic Pensylwanii i Rhode Island. Jej ósmy pradziadek, Lawrence Wilkinson, był jednym z pierwszych Europejczyków osiadłych w Rhode Island. Streep jest daleką krewną Williama Penna, założyciela Pensylwanii; zapisy świadczą, iż jej rodzina była jednym z pierwszych nabywców gruntów w Pensylwanii[11]. Została wychowana w nurcie prezbiterianizmu[12].

Dorastała w mieście Bernardsville, w New Jersey[13]. Już w dzieciństwie wykazywała zainteresowanie aktorstwem, wystawiała amatorskie przedstawienia w domu[14], a także regularnie chodziła na musicale i przedstawienia teatralne wystawiane na Broadwayu[13]. W wieku 12 lat po udanym występie podczas koncertu bożonarodzeniowego zaczęła uczęszczać na zajęcia ze śpiewu u Estelle Liebling[13], które zakończyła po czterech latach nauki[15]. Uczyła się w Bernards High School[16], w tym czasie należała do szkolnej grupy cheerleaderek[17] oraz grała główne role w licznych przedstawieniach szkolnych[18], poza tym udzielała się w szkolnym chórze, ćwiczyła gimnastykę, była główną spikerką w szkolnym radiowęźle[19] i należała do drużyny pływackiej[20]. W 1966 otrzymała tytuł królowej zjazdu absolwentów tej szkoły[18].

W 1971 uzyskała licencjat z wyróżnieniem na wydziale dramatycznym żeńskiego college’u artystycznego Vassar[21]. W ramach wymiany studenckiej na ostatnim roku studiów przez semestr uczyła się w Dartmouth College[22]. W czasie nauki w Vassar College zadebiutowała na scenie tytułową rolą w Pannie Julii Augusta Strindberga[17], następnie zagrała także role musicalowe: bibliotekarki Miriam w The Music Man, Daisy Mae w Li’l Abner oraz Laurey w Oklahomie![19]. Poza tym była członkinią Letniego Kabaretu, projektu studenckiego teatru działającego przy uczelni, w ramach którego zagrała m.in. w sztukach: The Real Inspector Hound, Wiele hałasu o nic i The Marriahe of Bette & Boo[23]. Wystąpiła też w reżyserowanych przez Clinta Antinsona spektaklach: Dobry człowiek z Seczuanu, Skąpiec (jako Frozyna) i The London Merchant (jako prostytutka Sarah Millwood)[24]. W 1975 otrzymała tytuł magistra na Wydziale Dramatycznym Uniwersytetu Yale’a.

Kariera aktorska | edytuj kod

Lata 1971–1979 | edytuj kod

W kwietniu 1971, pozostając uczennicą Vassar College, zadebiutowała w nowojorskim teatrze Cubiculo rolą Tispei, jednej z uwiedzionych kobiet w spektaklu Tirso de Moliny Zwodziciel z Sewilli w reż. Clinta Atkinsona[24]. Po zdobyciu tytułu licencjata dołączyła do grupy teatralnej Green Mountain Guild, w której zagrała w sztukach The Voice of the Turtle, Affairs of State i Kandyda oraz występowała z niki w Stowe, Killington i Quechee[25]. W tym czasie nawiązała współpracę z agencją aktorską ICM, a jej menedżerką została Sheila Robinson[26]. W tym okresie zadebiutowała jako aktorka dubbingowa, użyczając głosu w animacji Everybody Rodes the Carousel[26].

Na trzecim roku studiów na Wydziale Dramatycznym Uniwersytetu Yale’a została członkinią zespołu Yale Repertory Theatre[27][28], zagrała m.in. w sztuce Biesy Dostojewskiego w reżyserii Andrzeja Wajdy (jedną z głównych ról w sztuce grała Elżbieta Czyżewska)[29], następnie zebrała przychylne recenzje za rolę Constance Garnett, 80-letniej narratorki na wózku inwalidzkim w Idiotach Karamazow[30], poza tym zagrała niewielką rolę w musicalu Happy End, córkę Berhy w Ojcu Augusta Strindberga[31] oraz Helenę w Śnie nocy letniej[32]. Dziekan uczelni Robert Brustein powiedział: „To oczywiste, że jest skazana na sukces”[33].

Po ukończeniu studiów na uniwersytecie Yale’a w 1975 uczestniczyła w krajowej konferencji dramatopisarzy, organizowanej przez Centrum Teatralne Josepha Pappa, podczas której zagrała w pięciu przedstawieniach w ciągu czterech tygodni, m.in. w Marco Polo i Isadora Duncan śpi z rosyjską marynarką wojenną[34]. 15 października 1975 zadebiutowała na Broadwayu rolą Imogen Parrott, aktorki i dyrektorki teatru w sztuce Trelawny of the „Wells”[35]. W 1976 zagrała w dwóch sztukach Phoenix Theatre: Florę w spektaklu Tennessee Williamsa 27 Wagons Full of Cotton i sekretarkę Patricię w A Memory of Two Mondays Arthura Millera[36]. Za rolę w 27 Wagons Full of Cotton otrzymała nominację do nagrody Tony dla najlepszej aktorki drugoplanowej w sztuce teatralnej, poza tym zdobyła nagrodę Theatre World Award[37]. Następnie zagrała Edith Varney w Secret Service[38], a także wystąpiła na New York Shakespeare Festival w sztukach: Henryk V oraz Miarka za miarkę, wystawianych na scenie Delacorte Theater[21][39].

Brała udział w przesłuchaniach do ról filmowych, jednak nie wszystkie próby kończyły się sukcesami – ubiegała się m.in. o główną rolę kobiecą w King Kongu (1976), jednak producent filmu Dino De Laurentiis, ujrzawszy aktorkę, powiedział do syna po włosku: „Jest brzydka. Dlaczego mi to przyprowadziłeś?”, na co Streep odpowiedziała mu płynnie w tym samym języku: „Żałuję, że nie jestem wystarczająco piękna”[38].

W 1977 zagrała pokojówkę Duniaszę w Wiśniowym sadzie Antoniego Czechowa na scenie broadwayowskiego Vivien Beaumont Theater w reż. Andreia Șerbana[40], a następnie wystąpiła w roli Hallelujah Lil w musicalu Bertolta Brechta i Kurta Weilla Happy End wystawianym w Brooklińskiej Akademii Muzycznej[41]. Za obie te produkcje otrzymała nominacje do Drama Desk Award. W marcu 1977 zadebiutowała na ekranie rolą w filmie telewizyjnym The Deadliest Season[42]. Kilka tygodni później premierę miał jej pierwszy film kinowy w karierze – Julia (1977) Freda Zinnemanna, w którym zagrała małą, ale istotną rolę Anne Marie podczas scen retrospekcji[43]. Mieszkała wówczas w Nowym Jorku ze swoim narzeczonym, Johnem Cazalem, u którego zdiagnozowano nowotwór płuca z przerzutami na kości[44]. Cazale został obsadzony w filmie Łowca jeleni (1978) i był zachwycony, gdy Streep otrzymała niewielką rolę (kasjerki Lindy), co pozwoliło jej pozostać z nim na czas kręcenia filmu[45]. Streep nie była specjalnie zainteresowana tą rolą, po latach wyznała: „Potrzebna była dziewczyna pomiędzy dwóch facetów i to wszystko”[46]. Za rolę w filmie po raz pierwszy nominowana została do Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej[47] oraz do Złotego Globu i nagrody BAFTA.

Następnie zagrała główną rolę w miniserialu Holocaust (1978), grając Ingę, Aryjkę poślubiającą żydowskiego artystę w nazistowskich Niemczech. Później wyjaśniła, że miała do zagrania postać „nieubłaganie szlachetną”[46] oraz że przyjęła rolę tylko dlatego, iż potrzebowała pieniędzy na opłacenie leczenia Cazale’a[48]. Wyjechała na plan zdjęciowy do Austrii[49]. Holocaust, który obejrzało ok. 120 mln ludzi w USA i ponad 20 mln osób w RFN[50], zapewnił Streep uznanie krytyków – została określona w sierpniu 1978 jako „skrajnie widoczna”[48]. Za rolę otrzymała nagrodę Emmy dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej w miniserialu lub filmie telewizyjnym[51]. Wróciwszy z Europy, opiekowała się Cazalem aż do jego śmierci 12 marca 1978[52]. Jeszcze przed śmiercią ukochanego zagrała Leilah, niewielką rolę w telewizyjnej inscenizacji Niezwykłych kobiet… i innych Wendy Wasserstein, z którą studiowała na Uniwersytecie Yale’a[53]. Latem 1978 zagrała Katarzynę, tytułową bohaterkę Poskromienia złośnicy, którą Joe Papp wystawił na festiwalu Szekspir w Parku[54].

Pełna smutku i nadziei, że praca zapewni jej ulgę po śmierci Cazale’a, przyjęła rolę w filmie Uwiedzenie Joe Tynana (1979) u boku Alana Aldy[55]. Wspominała później, że na planie grała na „automatycznego pilota”[46]. W tym czasie jej nowym agentem i menedżerem został Sam Cohn, który zaproponował jej rolę w Sprawie Kramerów (1979) Roberta Bentona[56]. Zapytana o scenariusz filmu powiedziała, że jej bohaterka – Joanna – nie jest zbyt typowym przykładem wielu amerykańskich kobiet, które stają w obliczu rozpadu małżeństwa i walki o prawa do opieki nad dzieckiem i że została przedstawiona jako „zbyt zła”[46]. Twórcy zgodzili się ze Streep i scenariusz został poprawiony[46]. Przygotowując się do roli, Streep rozmawiała ze swoją matką na temat jej życia jako matki i gospodyni domowej, kobiety sukcesu[57] i bywalczyni Upper East Side, dzielnicy w której powstał film[46]. Benton pozwolił Streep, aby napisała swój dialog w jej dwóch kluczowych scenach, pomimo sprzeciwu ze strony Hoffmana[58]. Również w 1979 zagrała drugoplanową rolę Jill w filmie Woody’ego Allena Manhattan[59]. Przed rozpoczęciem zdjęć nie otrzymała całego scenariusza – dano jej tylko sześć stron własnej sceny[60], w dodatku nie miała prawa do improwizacji[61]. Za role we wszystkich trzech filmach z 1979 zyskała uznanie krytyków oraz otrzymała nagrody Los Angeles Film Critics Association, National Board of Review i National Society of Film Critics dla najlepszej aktorki drugoplanowej za pracę zbiorową przy tych trzech produkcjach. Ponadto wśród nagród otrzymanych za rolę w filmie Sprawa Kramerów był pierwszy Oscar i Złoty Glob dla najlepszej aktorki drugoplanowej[62].

W tym czasie pracowała także nad musicalową adaptacją Alicji w Krainie Czarów w reż. Elizabeth Swados, jednak projekt został zawieszony na krótko przed pierwszymi pokazami zamkniętymi[63]. Zamiast tego przygotowano koncertową wersję przedsięwzięcia – Alice in Concert, w której Streep wcieliła się w kilka postaci, m.in. w tytułową bohaterkę oraz Humpty’ego Dumpty’ego[63]. Za występ w koncertach otrzymała w 1981 nagrodę Obie[64].

Lata 1980–1989 | edytuj kod

Meryl Streep na 61. ceremonii wręczenia Oscarów w 1988

Po znaczących rolach drugoplanowych w dwóch najlepszych filmach końca lat 70. – kolejnych laureatach Oscara dla najlepszego filmu, Łowcy jeleni i Sprawie Kramerów, zaczęła grać główne role. Jej pierwszym filmem, w którym zagrała pierwszoplanową postać, była reżyserowana przez Karela Reisza Kochanica Francuza (1981), ekranizacja powieści szkatułkowej Johna Fowlessa pod tym samym tytułem[62], w której Streep i partnerujący jej Jeremy Irons grali role współczesnych aktorów przeżywających podobne relacje, co odgrywani przez nich bohaterowie. „New York Magazine” stwierdził w swoim artykule, iż wiele gwiazd w przeszłości grało pojedyncze postacie w swoich filmach, podczas gdy Streep jest „kameleonem”, chętnym do gry każdej roli[65]. Streep za rolę w filmie otrzymała nagrodę BAFTA dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej. Gdy jej kariera filmowa nabrała rozmachu, w 1981 zrobiła sobie przerwę od pracy scenicznej, ograniczając ją do sporadycznych występów w Delacorte Theater[66]}.

W 1982 zagrała w thrillerze psychologicznym Roberta Bentona W nocnej ciszy. Amerykański krytyk Vincent Canby piszący dla „New York Timesa”, zauważył, że film jest „hołdem dla dzieł Alfreda Hitchcocka”, ale „jednym z jego głównych słabości jest brak chemii między Streep i Scheiderem”. Stwierdził też, że Streep „jest oszałamiająca, ale nie jest na ekranie wystarczająco długo w pobliżu dowolnego miejsca”[67].

Jako ocalała z Holocaustu Polka Zofia Zawistowska w filmie Wybór Zofii (1982) zagrała emocjonalnie dramatyczną postać, w znacznej części filmu mówiąc po polsku. William Styron napisał powieść z myślą o Ursuli Andress w roli Zofii, ale Streep była bardzo zdeterminowana, aby otrzymać rolę[62] – po zdobyciu pirackiej kopii scenariusza udała się do reżysera filmu, Alana J. Pakuli i rzuciła się na ziemię, prosząc go, by dał jej rolę[68]. Za rolę w tym filmie otrzymała drugiego w swojej karierze Oscara, lecz tym razem dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej. Na planie Wyboru Zofii nawiązała stałą współpracę z wizażystą stylistą fryzur Royem Hellandem[21]. Jej kolejnym sukcesem była rola w dramacie biograficznym Silkwood (1983), opowiadającym historię działaczki związkowej Karen Silkwood. W wywiadzie udzielonym Rogerowi Ebertowi opowiadała, w jaki sposób przygotowywała się do roli – spotykała się m.in. z bliskimi i znajomymi Silkwood, w ten sposób zdając sobie sprawę, iż każda osoba postrzegała Karen Silkwood w innym aspekcie[69]. W końcu skoncentrowała się na wydarzeniach z życia Silkwood: „Nie próbowałam przeniknąć w Karen. Po prostu chciałam spojrzeć na to co zrobiła. Ułożyłam każdą informację, jaką udało mi się znaleźć o niej... Co w końcu rzuciło światło na wydarzenia z jej życia, i starałam się zrozumieć ją od wewnątrz”[69]. Za rolę w tym filmie Meryl Streep otrzymała piątą nominację do Oscara, z czego trzecią z rzędu (1981–1983) w kategorii najlepsza aktorka pierwszoplanowa.

Jej następne filmy to komedia romantyczna Zakochać się (1984), gdzie grała u boku Roberta De Niro oraz brytyjski dramat Obfitość (1985). Roger Ebert powiedział o grze Streep w Obfitości, iż pokazała „wielką subtelność, trudno jest grać niesymetryczną, neurotyczną, autodestrukcyjną kobietę, a ona robi to z taką delikatnością i urokiem... Streep tworzy postać kobiety, która mogłaby być po prostu katalogiem objawów”[70]. W 1985 zagrała z Robertem Redfordem w Pożegnaniu z Afryką Sydneya Pollacka według powieści Karen Blixen. Film odniósł ogromny sukces komercyjny i artystyczny, otrzymując Oscara dla najlepszego filmu i Złoty Glob dla najlepszego filmu dramatycznego. Sama Streep otrzymała szóstą nominację do Oscara i Złotego Globu oraz siódmą do nagrody BAFTA. W 1986 wystąpiła z Jackiem Nicholsonem w filmie Zgaga Mike’a Nicholsa; natomiast w filmie Chwasty, gdzie znów partnerował jej Nicholson, po raz pierwszy od 1977, czyli od udziału w filmie telewizyjnym Secret Service, aktorka śpiewała na ekranie. Za rolę w Chwastach została po raz siódmy nominowana do Oscara.

W 1988 zagrała autentyczną postać Lindy Chamberlain, australijskiej kobiety, która została wraz z mężem oskarżona o morderstwo córki, w filmie Krzyk w ciemności w reżyserii Freda Schepisiego. Obraz został zaprezentowany podczas 42. MFF w Cannes, gdzie Streep otrzymała nagrodę dla najlepszej aktorki. Amerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy Filmowej po raz ósmy nominowała Streep do swojej nagrody. Lata 80. zakończyła rolą w filmie komediowym Diablica (1989), w którym partnerowała jej aktorka Roseanne Barr. Richard Corliss, krytyk filmowy Time’sa, stwierdził, iż Streep jest „jednym z powodów, aby zobaczyć film”[71].

Lata 1990–1999 | edytuj kod

Streep w 1990, podczas gali wręczenia nagród Grammy

W latach 1984–1990 otrzymała sześć nagród People’s Choice Awards dla ulubionej aktorki filmowej. W 1990 wystąpiła w filmie Pocztówki znad krawędzi, będącym adaptacją autobiograficznej książki aktorki Carrie Fisher. Obraz skupiał się na relacjach córki z matką oraz ich rywalizacji i walce z ambicjami. W filmie obok Streep wystąpili Shirley MacLaine i Dennis Quaid. Za rolę w tym obrazie Meryl została dziewiąty raz nominowana do Oscara. W 1991 wystąpiła w melodramacie Alberta Brooksa W obronie życia.

Meryl Streep, 1990

Przez wiele lat przyjaźniła się z Goldie Hawn. Aktorki były zainteresowane stworzeniem wspólnego filmu. Po rozważeniu różnych projektów zdecydowały się na film Thelma i Louise (1991), jednakże czwarta ciąża Streep uniemożliwiła jej pracę na planie filmu (producenci obrazu zdecydowali się kontynuować pracę z innymi aktorkami, Susan Sarandon i Geeną Davis[72]). Z Hawn wystąpiła w czarnej komedii Ze śmiercią jej do twarzy (1992), będącej pastiszem kultu młodości, i otrzymała dziesiątą nominację do Złotego Globu. Biografka Karen Hollinger, na przykładzie filmu Ze śmiercią jej do twarzy, opisuje ten okres jako spadek popularności Streep, przypisując to częściowo krytycznemu odbiorowi jej ról komediowych. Aktorka próbowała poprawić wizerunek po kilku poważnych, lecz komercyjnie nieudanych dramatach, jednak w znacznie większym stopniu, na co wskazuje biografka, na spadek popularności Streep miał wpływ brak dostępnych opcji dla aktorek po "40-tce". Sama Streep zauważyła, że miała ograniczone możliwości z powodu preferowania pracy w Los Angeles w pobliżu swojej rodziny[73].

W 1993 wystąpiła z Glenn Close w filmie Dom dusz, adaptacji powieści Isabel Allende. Sensację wzbudził udział Meryl Streep w Dzikiej rzece (1994). Obraz ten jest jedynym filmem akcji, w którym wystąpiła (otrzymała 11. nominację do Złotego Globu i pierwszą do nagrody Gildii Aktorów Ekranowych). W 1995 odegrała rolę Franceski Johnson w filmie Clinta Eastwooda Co się wydarzyło w Madison County. Rola 40-letniej gospodyni domowej, która przeżywa kilkudniowy romans z fotografem pisma National Geographic, przyniosła aktorce dziesiątą nominację do Oscara. W 1996 wystąpiła w filmie Pokój Marvina, z Diane Keaton i Leonardo DiCaprio, a także zagrała rolę matki w obrazie Wczoraj i dziś u boku Liama Neesona. W 1997, po ponad 20-letniej przerwie, powróciła do telewizji występem w filmie Po pierwsze nie szkodzić, w którym gra matkę, zdecydowaną uratować życie synowi choremu na grożącą śmiercią postać epilepsji. Za rolę została nominowana do nagrody Emmy w kategorii najlepsza aktorka pierwszoplanowa w miniserialu lub filmie telewizyjnym. W 1998 wystąpiła w obrazie Taniec ulotnych marzeń, otrzymując nominację do Irlandzkiej Nagrody Filmowej i Telewizyjnej.

Za rolę w filmach Jedyna prawdziwa rzecz (1998) i Koncert na 50 serc (1999) otrzymała kolejno 11. i 12. nominację do Oscara oraz piętnasta i szesnastą – do Złotego Globu. W Jedynej prawdziwej rzeczy wcieliła się w postać chorej na raka matki, która pomaga córce przewartościować jej życie. Do roli w filmie Koncert na 50 serc aktorka nauczyła się grać na skrzypcach[74].

Lata 2000–2009 | edytuj kod

Meryl Streep w Petersburgu, 2004

W 2001, po dłuższej przerwie, udzieliła głosu w filmie Stevena Spielberga A.I. Sztuczna inteligencja. W tym samym roku, po 20 latach przerwy, powróciła na deski teatru, występując w Mewie Czechowa, wystawianej w Public Theater, w reżyserii Mike’a Nicholsa[75]. Otrzymała nominację do Drama Desk Award dla najlepszej aktorki w sztuce. Również w 2001 wraz z Liamem Neesonem poprowadziła coroczny koncert dla laureata Pokojowej Nagrody Nobla w Oslo.

W 2002 zagrała w dwóch głośnych dziełach filmowych: Godzinach Stephena Daldry’ego i Adaptacji Spike’a Jonze’a. W pierwszym obrazie partnerowały jej Nicole Kidman (odtwórczyni głównej roli – pisarki Virginii Woolf, nagrodzona Oscarem i Złotym Globem) oraz Julianne Moore. Trójka pań otrzymała ex aequo Srebrnego Niedźwiedzia dla najlepszej aktorki na 53. MFF w Berlinie. Streep za rolę redaktorki Clarissy Vaughn, opiekującej się umierającym na AIDS przyjacielem, otrzymała 17. nominację do Złotego Globu. W tym samym roku otrzymała również 18. nominację do Złotego Globu, która zamieniła się na nagrodę dla najlepszej aktorki drugoplanowej za rolę w Adaptacji (za tę rolę otrzymała 13. nominację do Oscara). Występ w Adaptacji uznawany jest za kluczowy w odbudowie kariery aktorskiej Streep[76].

W 2003 zgodziła się zagrać w reżyserowanym przez Mike’a Nicholsa miniserialu telewizyjnym Anioły w Ameryce u boku Emmy Thompson i Ala Pacino (był to już czwarty wspólny projekt duetu Nichols–Streep; wcześniejsze to: Silkwood, Zgaga i Pocztówki znad krawędzi). Miniserial zyskał ogromną popularność w Stanach Zjednoczonych, a Meryl otrzymała nagrodę Emmy i kolejnego Złotego Globa (była to piąta przyznana statuetka z 19 nominacji). Następnie wystąpiła w adaptacji popularnego cyklu książek dla młodzieży Seria niefortunnych zdarzeń autorstwa Daniela Handlera. W obrazie Lemony Snicket: Seria niefortunnych zdarzeń (2004) zagrała postać ciotki Józefiny, występując u boku Jima Carreya. W tym samym roku zagrała główną rolę w trillerze politycznym Jonathana Demme’a Kandydat z Denzelem Washingtonem w obsadzie. Film jest remakiem obrazu Przeżyliśmy wojnę w reżyserii Johna Frankenheimera. W 2004 Amerykański Instytut Filmowy przyznał Streep nagrodę za osiągnięcia życia, poza tym otrzymała nagrodę Emmy za rolę w telewizyjnej adaptacji Aniołów w Ameryce w reż. Mike’a Nicholsa[76].

W 2005 wystąpiła w roli terapeutki w filmie komediowym Serce nie sługa u boku Umy Thurman. Rok później premierę miał ostatni film Roberta Altmana Ostatnia audycja (2006), w którym Streep grała wraz z Lily Tomlin, Woodym Harrelsonem i Lindsay Lohan. W tym samym roku wystąpiła wraz z Anne Hathaway w tragikomedii Diabeł ubiera się u Prady na podstawie bestsellerowej powieści Lauren Weisberger, w której autorka opisuje swoje przeżycia podczas pracy jako asystentka redaktor naczelnej amerykańskiego VogueAnny Wintour. Za rolę demonicznej Mirandy Priestly (postać wzorowana na Wintour) Streep otrzymała Złoty Glob dla najlepszej aktorki w filmie komediowym lub musicalu[76] i 14. nominację do Oscara. W sierpniu i wrześniu 2006 występowała w produkcji Public Theater – sztuce Matka Courage i jej dzieci Bertolta Brechta, wystawianej w Delacorte Theater w Central Parku[77][78].

Meryl Streep w San Sebastián, 2008 Streep (czwarta z lewej) podczas premiery filmu Mamma Mia!, 2008

W 2007 zagrała w czterech filmach – nagrodzonej na Sundance Film Festival Ciemnej materii Chen Shi-zhenga, w Wieczorze na podstawie powieści Susan Minot, w którym wystąpiła wraz ze swoją córką Mamie Gummer, w Transferze Gavina Hooda, w którym wcieliła się w postać szefowej CIA oraz w obrazie Ukryta strategia w reżyserii Roberta Redforda, w którym jako dziennikarka Janine Roth przeprowadza wywiad z młodym i wpływowym kongresmenem (w tej roli Tom Cruise). W 2008 wystąpiła w roli Donny Sheridan w ekranizacji kultowego musicalu Mamma Mia!, z fabułą na podstawie piosenek zespołu ABBA. Za rolę w tej ekranizacji, która okazała się komercyjnym sukcesem, otrzymała 23. nominację do Złotego Globu, jak i nominację do nagrody Grammy (za pracę nad ścieżką dźwiękową do filmu). Podczas 35. rozdania nagród People’s Choice Awards wykonywana przez nią piosenka „Mamma Mia!” otrzymała nagrodę dla najlepszej piosenki z soundtracku[79]. W tym samym roku Streep wystąpiła w filmie dramatycznym Wątpliwość w reżyserii Johna Patricka Shanleya, w roli siostry Aloysius Beauvier. Za rolę w tym obrazie 22 stycznia 2009 została nominowana po raz piętnasty do Oscara. Otrzymała również nagrodę Gildii Aktorów Ekranowych za wybitny występ aktorki w roli pierwszoplanowej[76].

W 2009 zagrała w komedii biograficznej Julie i Julia, w której wcieliła się w rolę słynnej amerykańskiej kucharki Julii Child. Zarówno rola w tej komedii, jak i w komedii romantycznej To skomplikowane Nancy Meyers, przynoszą Meryl 24. i 25. nominację do Złotego Globu za rok 2009. Nominacje aktorka odebrała w jednej kategorii: najlepsza aktorka w filmie komediowym lub musicalu. Aktorka otrzymała nagrodę (siódmą w swojej karierze) za udział w filmie Julie i Julia. W 2010 zdobyła 16. nominację do Oscara, tym razem za rolę Julii Child w filmie Julie i Julia. W tym samym roku użyczyła głosu pani Lis w filmie animowanym Fantastyczny pan Lis w reżyserii Wesa Andersona. Film otrzymał dwie nominacje do Oscara.

Lata 2010–2019 | edytuj kod

Streep po odebraniu Złotego Globu za rolę w filmie Żelazna Dama podczas 69. ceremonii wręczenia Złotych Globów, 15 stycznia 2012

W 2011 zagrała postać brytyjskiej premier Margaret Thatcher w filmie Żelazna Dama[80]. Przygotowując się do tej roli, odwiedziła m.in. brytyjską Izbę Gmin. Rola została wysoko oceniona przez krytyków, a sama Streep otrzymała zań swojego ósmego Złotego Globa, w kategorii najlepsza aktorka w filmie dramatycznym. Nominowana została również do nagrody Gildii Aktorów Ekranowych, nagrody Satelity oraz nagrody BAFTA. W styczniu 2012 otrzymała 17. nominację do Oscara; 26 lutego odebrała statuetkę za rolę pierwszoplanową[76]. Organizatorzy 62. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Berlinie przyznali Streep Honorowego Złotego Niedźwiedzia[81]. Również w 2012 pojawiła się w filmie komediowym Dwoje do poprawki, w którym partnerowali jej Tommy Lee Jones i Steve Carell. Za ten występ otrzymała nominację do Złotego Globu.

W 2013 wcieliła się w rolę Violet Weston w filmie Sierpień w hrabstwie Osage, będącym ekranizacją sztuki teatralnej autorstwa Tracy Letts. Rola ta przyniosła jej kolejne nominacje do Oscara, Złotego Globu, Satelitów i Nagrody Gildii Aktorów Ekranowych. W 2014 rozpoczęła pracę na planie musicalu Tajemnice lasu oraz pojawiła się w filmach Dawca pamięci i Eskorta. W 2015 zagrała Ricki w filmie Nigdy nie jest za późno i Emmeline Pankhurst w Sufrażystce. Następnie odegrała główne role: Florence Foster Jenkins w filmie Boska Florence (2016) i Katharine Graham w filmie Czwarta władza (2017).

W 2018 ponownie zagrała Donnę Sheridan w Mamma Mia: Here We Go Again!, będącym sequelem filmu Mamma Mia! z 2008. Również w 2018 wcieliła się w postać Topsy w Mary Poppins powraca. W 2019 wystąpiła w swoim pierwszym filmie produkcji NetflixaPralnia[82], bazującym na aferze Panama Papers, którego reżyserem był Steven Soderbergh[82].

Życie prywatne | edytuj kod

W okresie nastoletnim była związana z wojskowym sanitariuszem Mikiem Boothem[83] oraz futbolistami: Bruce’em Thomsonem[84] i Bobem Levinem[85]. Na studiach związana była z Philipem Casnoffem[86]. Podczas pracy przy spektaklu Miarka za miarkę w 1974 poznała aktora Johna Cazale’a, z którym pozostała do jego śmierci w marcu 1978[87].

30 września 1978 wyszła za rzeźbiarza Donalda J. „Dona” Gummera[88]. Mają czworo dzieci: syna Henry’ego Wolfa „Harry’ego” (ur. 1979)[89] oraz trzy córki: Mary Willę „Mamie” (ur. 1983)[90], Grace Jane (ur. 1986)[91] i Louisę Jacobson (ur. 12 czerwca 1991)[92]. Mamie i Grace Gummer także zostały aktorkami[90][91].

Na pytanie, czy religia odgrywa ważną rolę w jej życiu, w wywiadzie udzielonym w 2009 odpowiedziała: „Nie uznaję żadnej doktryny. Nie należę do kościoła, świątyni czy synagogi lub aśramy[93].

W sierpniu 1985 z rodziną przeniosła się do prywatnej nieruchomości w Connecticut o wartości 1,8 mln dol., z rozległym studiem artystycznym ułatwiającym pracę męża Streep. Mieszkała tam, dopóki nie kupili rezydencji o wartości 3 mln dol. w Brentwood w Los Angeles w 1990. Ostatecznie wrócili do Connecticut.

Jest matką chrzestną Billie Lourd, córki innej aktorki i bliskiej przyjaciółki Carrie Fisher[94]. W lutym 2019 po raz pierwszy została babcią, dzięki swojej najstarszej córce Mamie[95].

Nagrody i nominacje | edytuj kod

Meryl Streep podczas odbierania tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Harvarda  Osobny artykuł: Lista nagród i nominacji Meryl Streep.

W 2003 otrzymała Honorowego Cezara oraz Nagrodę za osiągnięcia życia od Amerykańskiego Instytutu Filmowego w 2004[96]. W ciągu swojej kariery aktorskiej Streep została uznana Kobietą Roku przez związek studentów Uniwersytetu Harvarda „Hasty Pudding Theatricals” w 1980 oraz została uhonorowana nagrodą Crystal Awards dla Kobiety w filmie w 1998. Dostała również nagrodę Gala Tribute przyznawaną przez Film Society of Lincoln Center w 2008[97].

Od 2009 jest doktorem honoris causa Uniwersytetu w Princeton, a od 27 maja 2010 doktorem honoris causa Uniwersytetu Harvarda[98]. Ponadto została odznaczona przez Dartmouth College (1981), Uniwersytet Yale’a (1983), Vassar College (1983), Uniwersytet New Hampshire (2003), Middlebury College (2003) i Barnard College (2010).

W 1977 została umieszczona na liście 12. najbardziej obiecujących nowych aktorów w John Willis’ Screen World, Vol. 29[92]. W 2008 została zapisana do New Jersey Hall of Fame. Od 2010 jest członkiem Amerykańskiej Akademii Sztuki i Literatury. Posiada własną gwiazdę w Hollywood Walk of Fame, znajdującą się przy 7020 Hollywood Boulevard.

Filmografia | edytuj kod

 Osobny artykuł: Filmografia Meryl Streep.

Przypisy | edytuj kod

  1. Constantine Santas: Responding to Film. Rowman & Littlefield, 2002, s. 187. ISBN 0-8304-1580-7.
  2. Karen Hollinger: The Actress: Hollywood Acting and the Female Star. CRS Press, 2006, s. 94–95. ISBN 0-415-97792-4.
  3. The Middle East. Library Information and Research Service, 2005, s. 204.
  4. Odznaczona Meryl Streep (zdjęcie). bp.blogspot.com. [dostęp 2014-11-25].
  5. Odznaczona Meryl Streep i Barack Obama (zdjęcie). interia.pl. [dostęp 2014-11-25].
  6. Meryl Streep. Ancestry.com. [dostęp 2010-11-26].
  7. Artist Mary W. Streep, mother of actress Meryl, dies at 86. The Star-Ledger. [dostęp 2010-11-26].
  8. a b Schulman 2016 ↓, s. 22–23
  9. Meryl Streep. Faces of America. 2010. [dostęp 2010-11-26].
  10. Henry Louis Gates Says He Broke Meryl Streep’s Heart. Niteside. [dostęp 2010-11-26].
  11. Faces of America: Meryl Streep. PBS. [dostęp 2010-11-26].
  12. That Madcap Meryl. Really!. New York Times. [dostęp 2010-11-26].
  13. a b c Schulman 2016 ↓, s. 24–25
  14. Schulman 2016 ↓, s. 21.
  15. Schulman 2016 ↓, s. 27.
  16. N.J. Teachers Honor 6 Graduates. The Philadelphia Inquirer. [dostęp 2010-11-26].
  17. a b Schulman 2016 ↓, s. 17
  18. a b Schulman 2016 ↓, s. 19
  19. a b Schulman 2016 ↓, s. 32–33
  20. Schulman 2016 ↓, s. 39.
  21. a b c Schulman 2016 ↓, s. 14–15
  22. Schulman 2016 ↓, s. 61.
  23. Schulman 2016 ↓, s. 105.
  24. a b Schulman 2016 ↓, s. 64–65
  25. Schulman 2016 ↓, s. 68–70.
  26. a b Schulman 2016 ↓, s. 106
  27. Yale library’s list of all roles played at Yale by Meryl Streep. [dostęp 2010-11-26].
  28. Schulman 2016 ↓, s. 106.
  29. Życia nie da się powtórzyć (Elżbieta Czyżewska) – (2). marhan.pl. [dostęp 2010-11-26].
  30. Schulman 2016 ↓, s. 108–109.
  31. Schulman 2016 ↓, s. 111.
  32. Schulman 2016 ↓, s. 112.
  33. Robert S Brustein: Letters to a Young Actor. Basic Books, 2005, s. 61.
  34. Schulman 2016 ↓, s. 126.
  35. Schulman 2016 ↓, s. 120, 127–128, 131.
  36. Schulman 2016 ↓, s. 136, 138.
  37. Schulman 2016 ↓, s. 141.
  38. a b Schulman 2016 ↓, s. 140
  39. Schulman 2016 ↓, s. 142, 147–148.
  40. Schulman 2016 ↓, s. 174–175.
  41. Schulman 2016 ↓, s. 179.
  42. Schulman 2016 ↓, s. 177–179.
  43. Schulman 2016 ↓, s. 171.
  44. Schulman 2016 ↓, s. 185, 209.
  45. Schulman 2016 ↓, s. 190–193.
  46. a b c d e f Magazines Archive. Ms. Magazine. SimplyStreep.com. [dostęp 2010-11-29].
  47. Schulman 2016 ↓, s. 224.
  48. a b Magazines Archive. Horizon Magazine. SimplyStreep.com. [dostęp 2010-11-29].
  49. Schulman 2016 ↓, s. 205.
  50. Schulman 2016 ↓, s. 220–221.
  51. Schulman 2016 ↓, s. 222.
  52. Schulman 2016 ↓, s. 209, 213–214.
  53. Schulman 2016 ↓, s. 211–212.
  54. Schulman 2016 ↓, s. 247.
  55. Schulman 2016 ↓, s. 217–218.
  56. Schulman 2016 ↓, s. 240.
  57. Karen Hollinger: The Actress: Hollywood Acting and the Female Star. CRS Press, 2006, s. 75. ISBN 0-415-97792-4.
  58. Karen Hollinger: The Actress: Hollywood Acting and the Female Star. CRS Press, 2006, s. 77. ISBN 0-415-97792-4.
  59. Schulman 2016 ↓, s. 258–259.
  60. Magazines Archive. Look Magazine. SimplyStreep.com. [dostęp 2010-11-29].
  61. Karen Hollinger: The Actress: Hollywood Acting and the Female Star. CRS Press, 2006, s. 76. ISBN 0-415-97792-4.
  62. a b c Schulman 2016 ↓, s. 288–289
  63. a b Schulman 2016 ↓, s. 278
  64. New York Obiec Theater Awards. Villagevoice.com. [dostęp 2010-11-29].
  65. Meryl Streep is Madonna and siren in The French Lieutenant’s Woman. New York Magazine. [dostęp 2010-11-29].
  66. Schulman 2016 ↓, s. 294.
  67. 'Still of the Night,' in Hitchcock Manner. New York Times. [dostęp 2010-11-29].
  68. What Makes Meryl Magic. Time Magazine. [dostęp 2010-11-29].
  69. a b Awake in the dark: the best of Roger Ebert: forty years of reviews, essays, and interviews. [dostęp 2010-11-30].
  70. ‘Plenty’ review. Chicago Sun Times. [dostęp 2010-11-29].
  71. Warty Worm, „She-Devil” review. Times Magazine. [dostęp 2010-11-29].
  72. Information, Considered & Delayed Projects. SimplyStreep.com. [dostęp 2010-11-29].
  73. Karen Hollinger: The Actress: Hollywood Acting and the Female Star. CRS Press, 2006, s. 78. ISBN 0-415-97792-4.
  74. Trivia for Music of the Heart. IMDb. [dostęp 2011-01-11].
  75. The Seagull (2001 – 2001). Entertainment Weekly.com. [dostęp 2011-01-11].
  76. a b c d e Schulman 2016 ↓, s. 13
  77. Mother, Courage, Grief and Song. New York Times. [dostęp 2010-12-01].
  78. Meryl Streep, ‘Mother Courage’ Cast Will Reunite for Benefit Concert. The New York Times.com. [dostęp 2011-01-11].
  79. People Choice Awards Results. peoplechoice.com. [dostęp 2010-12-01].
  80. Meryl Streep takes on her toughest role: the Iron Lady. The Independent. [dostęp 2010-11-30].
  81. Złoty Niedźwiedź dla Meryl Streep. Stopklatka.pl. [dostęp 2012-01-02].
  82. a b Premiera filmu ‘Pralnia’. Meryl Streep, Gary Oldman i afera Panama Papers (wideo), www.wirtualnemedia.pl [dostęp 2019-10-18]  (pol.).
  83. Schulman 2016 ↓, s. 37, 43, 46.
  84. Schulman 2016 ↓, s. 37.
  85. Schulman 2016 ↓, s. 45.
  86. Schulman 2016 ↓, s. 81.
  87. Schulman 2016 ↓, s. 165–169, 214.
  88. Schulman 2016 ↓, s. 234, 275.
  89. Henry Gummer. IMDb. [dostęp 2011-01-11].
  90. a b Mamie Gummer. Internet Movie Database. [dostęp 2011-01-11].
  91. a b Grace Gummer. Internet Movie Database. [dostęp 2011-01-11].
  92. a b Biography for Meryl Streep. Internet Movie Database. [dostęp 2011-01-07].
  93. „Movies, marriage, and turning sixty,” The Independent (UK), Jan. 24, 2009.
  94. Girl We Heart - Billie Lourd - NYLON May 2016 · NYLON, web.archive.org, 4 stycznia 2017 [dostęp 2020-04-14] [zarchiwizowane z adresu 2017-01-04] .
  95. Mamie Gummer Has Given Birth to Her First Child, W Magazine | Women’s Fashion & Celebrity News [dostęp 2020-04-14]  (ang.).
  96. 2004: Meryl Streep. American Film Institute. [dostęp 2010-11-25].
  97. Gala Tribute to Meryl Streep. Film Society of Lincoln Center. [dostęp 2012-06-25].
  98. Meryl Streep została doktorem. Fakt.pl. [dostęp 2010-11-25].

Bibliografia | edytuj kod

  • MichaelM. Schulman MichaelM., Meryl Streep. Znowu ona! RobertR. Waliś (tłum.), Warszawa: Wydawnictwo Marginesy, 2016, ISBN 978-83-65282-89-7 .

Linki zewnętrzne | edytuj kod

AFI Life Achievement Award Cezar Honorowy Honorowy Złoty Niedźwiedź Kennedy Center HonorsLata 70.Lata 80.Lata 90.Lata 2000–2009Lata 2010–2019 Nagroda Akademii Filmowej dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej Nagroda Akademii Filmowej dla najlepszej aktorki drugoplanowej Nagroda im. Cecila B. DeMille’a

Nagroda Stowarzyszenia Nowojorskich Krytyków Filmowych dla najlepszej aktorki Złoty Glob dla najlepszej aktorki w filmie komediowym lub musicalu

Złoty Glob dla najlepszej aktorki w filmie dramatycznym

Złoty Glob dla najlepszej aktorki drugoplanowej

Złoty Glob dla najlepszej aktorki w miniserialu lub filmie telewizyjnym

Nagroda BAFTA dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej Nagroda Gildii Aktorów Ekranowych za wybitny występ aktorki w roli pierwszoplanowej Nagroda za pierwszoplanową rolę kobiecą na Festiwalu Filmowym w Cannes Srebrny Niedźwiedź dla najlepszej aktorki Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Meryl Streep" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy