Okolicznik


Okolicznik w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Okolicznikczęść zdania, która pełni funkcję określającą orzeczenie. Uzupełnia czasownik o dodatkowe elementy. Pozostaje on ze swoim członem nadrzędnym w związku przynależności.


Czasami trudno wskazać, czy określona część zdania jest okolicznikiem czy dopełnieniem. Z pomocą przychodzi wtedy reguła, która mówi, że dopełnienie pozostaje ze swoim członem nadrzędnym w związku rządu (okolicznik pozostaje w związku przynależności)

Spis treści

Wyrażanie okolicznika | edytuj kod

Okolicznik może być wyrażony w zdaniu:

  • zleksykalizowaną formą rzeczownika w funkcji przysłówka, np. Dokończę to zadanie rankiem. Burza przeszła bokiem. Uczył się nocami. Pocisk przeleciał górą.
  • bezokolicznikiem np. Poszedł robić śniadanie. Idę spacerować (w jakim celu?), Poszedł zdawać egzamin.
  • przysłówkiem np. Zagrał niewłaściwie. Mówić głośno. Trupio blady. Bardzo wysoko.
  • zaimkiem przysłownym np. Kiedyś to zrobię.
  • imiesłowem przysłówkowym współczesnym np. Śpiewał, jąkając się. Słuchać, milcząc. Iść, kulejąc.
  • wyrażeniem przyimkowym w funkcji przysłówka, np. Idę do szkoły (dokąd?). Spojrzeć na kogo z uśmiechem (jak?).
  • liczebnikiem np. Pobiegłem trzeci.
  • wyrażeniem porównawczym typu: blady jak śnieg; głupi jak osioł; płakać jak bóbr; gdzie jak x jest równe bardzo.
  • zleksykalizowanym wyrażeniem przyimkowym typu: po polsku, po francusku, z polska, z pańska, np. nosić się po polsku; mówić po angielsku.

Rodzaje okoliczników | edytuj kod

Okoliczniki miejsca | edytuj kod

Okoliczniki miary | edytuj kod

Okoliczniki inne | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Bibliografia | edytuj kod

  • Piotr Bąk: Gramatyka języka polskiego. Zarys popularny, Warszawa 1984.
  • Janusz Strutyński, Gramatyka polska: wprowadzenie, fonetyka, fonologia, morfologia, składnia, wydania różne.
Literatura dodatkowa
  • Gramatyka współczesnego języka polskiego. Składnia, red. Topolińska Zuzanna, Warszawa 1998.
  • Renata Grzegorczykowa: Wykłady z polskiej składni, Warszawa 1996.
  • Stanisław Jodłowski: Podstawy polskiej składni, Warszawa 1977.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Okolicznik" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy