Parafia św. Andrzeja Boboli w Gdyni


Na mapach: 54°33′08″N 18°30′29″E/54,552222 18,508056

Parafia św. Andrzeja Boboli w Gdyni w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Kościół pw. św. Andrzeja Boboli (widok z estakady Kwiatkowskiego)

Parafia św. Andrzeja Boboli w Gdyniparafia rzymskokatolicka usytuowana w Gdyni w dzielnicy Obłuże przy placu św. Andrzeja. Wchodzi w skład dekanatu Gdynia Oksywie, który należy do archidiecezji gdańskiej.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Już na przełomie 1930/31 prowadzone były rozmowy z proboszczem Oksywia na temat możliwości utworzenia na osiedlu Obłuża – kaplicy[1]. W 1934 w porozumieniu z gdyńskim dziekanem – ks. kan. Teodorem Turzyńskim[2] oraz bp Stanisławem OkoniewskimOrdynariuszem Chełmińskim; Kuria Biskupia w Pelplinie zezwoliła na otwarcie kaplicy w remizie strażackiej, a pierwszym kuratusem został ks. Franciszek Priss[3]. Dekret określający granice parafii, wskazuje na domniemany czas erygowania parafii pomiędzy 27 kwietnia 1938 a 30 stycznia 1939.

Budowa pierwszego kościoła rozpoczęta została w 1937, a w 1938 w murach nowej – nieukończonej jeszcze świątyni zaczęto sprawować msze i wszystkie sakramenty. Dalsza budowa kościoła przerwana została wybuchem II wojny światowej i aresztowaniem ks. Brunona Olkiewicza. Nie dokończoną stronę prezbiterium, zaślepiono tymczasowo deskami. W czerwcu 1946 nowy administrator parafii podjął dzieło ukończenia budowy kościoła. Piętrzące się kłopoty finansowe spowodowały zmniejszenie całej budowli świątyni. Zewnętrzną stronę murów opatrzono tynkiem w 1960.

Oto krótka charakterystyka zewnętrznej architektury, jaką znajdujemy w jednym ze sprawozdań powizytacyjnych: „Kościół zewnętrznie bez stylowy… zbudowany z cegły, …. Z dwuspadowym dachem, bardzo płaskim, pokryty papą”. W sprawozdaniu wizytacyjnym w 1976 ks. Jan Żywicki żali się na trudności w ustaleniu dokładnej liczby wiernych, gdyż parafia rozrastała się w sposób bardzo dynamiczny. Na początku lat '80 liczba wiernych wynosiła ponad 21 tys. dusz. Jeszcze w październiku 1979 kościół parafialny otrzymał z Urzędu Miejskiego w Gdyni, zezwolenie na budowę nowej dzwonnicy; wielkości 6 x 8 metrów. Już w styczniu 1980 zaczęto robić wykopy pod fundamenty tej dzwonnicy, lecz nagła śmierć proboszcza – 19 stycznia 1980 – wstrzymała pracę.

8 marca 1980 proboszczem został ks. Andrzej Czerwiński. Po szybkim rozpoznaniu wielkości parafii i dokładnym zapoznaniu się z jej potrzebami oraz rosnącymi trudnościami wynikającymi głównie ze zbyt małej powierzchni kościoła – ks. Czerwiński zwrócił się do Urzędu Miejskiego z prośbą o zatwierdzenie nowego projektu dzwonnicy i zmianę jej lokalizacji. Wymiary dzwonnicy według nowego projektu wynosiły w poziomie zerowym 24 x 17 metrów. Taka dzwonnica miała stanąć w bezpośredniej łączności z kruchtą starego kościoła oraz miała być zaczątkiem rozbudowy i powiększenia starego kościoła. Zezwolenie na budowę takiej dzwonnicy parafia otrzymała 26 lipca 1980. Z początkiem sierpnia tegoż roku przystąpiono do prac mających na celu nie tylko postawienie okazałej dzwonnicy – 67 metrów od poziomu zerowego, ale przede wszystkim przebudowę kościoła. Fundamentem nowej dzwonnicy jest dzisiejszy kościół dolny o długości 17 metrów, szerokości 27 metrów i wysokości 4,5 metra. Kościół górny zaś, to główne dzieło przebudowy. Na początku lipca 1981 udało się doprowadzić do kościoła ogrzewanie z sieci miejskiej, a w listopadzie dokupiono od Państwa Grubbów blisko 1 ha ziemi, od PSS-ów ponad 1300 m² – skarpę przed kościołem, co powiększyło tereny wokół kościoła i plebanii oraz powiększyło teren cmentarza.

W kwietniu 1982 złożono w Urzędzie Miasta do zatwierdzenia projekt rozbudowy plebanii wraz z przyległym do niej domem katechetycznym. Miesiąc później już rozpoczęto prace ziemne. Cały dom katechetyczny – tę największą pod względem ilości uczniów gdyńską szkołę oddano do użytku 18 lutego 1984. Cały budynek, zgodnie z planem, przejawia charakter nowoczesnej szkoły parafialnej; aktualnie jest w nim Zespół Szkół Katolickich – publiczne Gimnazjum i Liceum – ponad 450 uczniów.

W kwietniu 1984 gotowy był już projekt techniczny rozbudowy górnego kościoła; i rozpoczęło się dzieło rzekomej „ostatecznej” rozbudowy. Konstrukcję żelbetonową z dobrym, mocnym, przedwojennym cementem zamiast usuwać przy użyciu młotów pneumatycznych – i to na wysokości 8 metrów; usunięto przy użyciu dynamitu. Nieocenioną pomoc okazał parafianin – pirotechnik i pracownik Polskiego Ratownictwa Okrętowego. Po założeniu kilkunastu ładunków w żelbetonowym szkielecie doprowadzono do kontrolowanej detonacji i w kilkudziesięciu sekundach mury starego kościoła, bez uszczerbku okolicznych zabudowań, zrównały się z ziemią. Zabieg ten o ponad trzy miesiące przyspieszył proces rozbiórki starego kościoła. Do końca czerwca 1984 zabetonowano ławy i fundamenty, a następnie kontynuowano prace. Na początku sierpnia szalowano już kasetony stropowe a równocześnie ciągnięto mury kościoła. Na ostatnią sobotę września zaplanowano betonowanie stropu kościoła. W jednym dniu przerobiono około 70 ton cementu. Na całej powierzchni dachu rozprowadzono masę betonową o łącznej wadze 500 ton. W październiku 1985 rozebrano szalunki stropu i dachu w kościele. 30 listopada tj. w uroczystość św. Andrzeja Apostoła odbyła się uroczystość poświecenia kościoła i pierwsza msza w górnym kościele pod przewodnictwem bpa Mariana PrzykuckiegoOrdynariusz Chełmiński. W dalszym ciągu kontynuowano prace. W 1987 po wcześniejszym przygotowaniu zamontowano organy – instrument o 35 głosach, który służy od wielu lat koncertom muzycznym organizowanym w parafii. Poświecenie organów odbyło się 10 października 1987.

W 1992 bp Marian Przykucki, na prośbę proboszcza, powołał do istnienia parafialne Gdyńskie Liceum Katolickie – dziś placówka publiczna Zespół Szkół Katolickich. W tym samym czasie wykonana została z brązu rzeźba na krzyż w prezbiterium, przedstawiająca Chrystusa Ukrzyżowanego; wysoka na 3,5 metra, ważąca 1,5 tony – projekt Tomasza Misztala.

Na początku maja 1992 z odlewni firmy Felczyńskich w Przemyślu odebrano trzy dzwony o łącznej wadze niespełna trzech ton, a 31 maja Tadeusz GocłowskiArcybiskup Metropolita Gdański dokonał poświęcenia dzwonów, które w krótkim czasie zawisły w wieży kościoła. Nieustannie trwały prace związane z zagospodarowaniem terenu przy kościelnego i przy prezbiterium. W 1997 wykonano techniką sgraffito sceny z życia św. Andrzeja Boboli na ścianach prezbiterium. W 1997 roku tą samą techniką wykonano nowe stacje Drogi Krzyżowej oraz obraz Ostatniej Wieczerzy według obrazu Salwadore Dali – projektował i wykonywał Tomasz Bielak. Zainstalowano włoskie nagłośnienie oraz zamontowano ze stali nierdzewnej balustrady na chórach górnego kościoła.

W 1998 wymieniono okno nad głównym wejściem do kościoła i osadzono w nim witraż przedstawiającym Sąd Ostateczny. W 1999 zostało odmalowane wnętrze kościoła przez co odzyskało swoje piękno. W roku 2001 całkowicie odnowiono plebanię i dom katechetyczny, co poprzedziły prace dekarskie. W domu katechetycznym działało Gdyńskie Liceum Katolickie, do którego w roku 2000, po reformie oświaty, dołączone zostało Publiczne Klasyczne Gimnazjum Katolickie[4].

W 2002 obie szkoły stały się szkołami publicznymi prowadzonymi przez parafię (bez jakichkolwiek opłat – a więc otwarte na młodzież z biedniejszych rodzin) i przyjęły nazwę Zespół Szkół Katolickich im. Jana Pawła II.

W roku 2002 całkowicie odnowiono zewnętrzną elewację kościoła. Z zachowanych dokumentów nie wynika, aby poprzedni – stary kościół, był konsekrowany. Nowy kościół; poświęcony w stanie surowym 30 listopada 1985, doczekał się konsekracji i umieszczenia w mensie ołtarza relikwii św. Andrzeja Boboli w 65–tą rocznicę jego kanonizacji oraz utworzenia parafii tj. 27 kwietnia 2003, której dokonał abp Tadeusz Gocłowski – Metropolita Gdański.

Stan obecny | edytuj kod

Od stycznia 2011 proboszczem parafii jest ks. prał. dr Sławomir Decowski, a wikariuszami są: ks. mgr Maciej Rychert (od lipca 2018), ks. mgr Dominik Ambrosiewicz i ks. dr Piotr Szydłowski (od lipca 2020) oraz ks. mgr Adam Dzionk (od września 2020), a pomocą duszpasterską (od lipca 2020) służy ks. mgr Rafał Sarama[5]. Decyzją Arcybiskupa Tadeusza GocłowskiegoMetropolity Gdańskiego, z dniem 28 czerwca 2003 roku przydzielony został, dyrektor Zespołu Szkół Katolickich im. św. Jana Pawła II[6] – ks. kan. prof. dr hab. Wojciech Cichosz jako rezydent parafii.

Decyzją abpa Sławoja Leszka GłódziaMetropolity Gdańskiego, z dnia 20 lutego 2011 parafia została mianowania siedzibą dekanatu.

Proboszczowie | edytuj kod

  • ks. Franciszek Priss (1934–1938)
  • ks. Brunon Olkiewicz[7] (1938–1939)
    • Kuratus
  • ks. Wojciech Zieliński (1946–1969)
  • ks. Jan Żywicki[8] (1969–1980)
  • ks. prał. dr Andrzej Czerwiński[9][10]
    (1980–2011)
  • ks. prał. dr Sławomir Decowski[11] – od 2011

Przypisy | edytuj kod

  1. Historia naszej parafii.... bobola.gdynia.pl. [dostęp 2011-07-01].
  2. Ks. Teodor Emilian Turzyńskim. swzygmunt.knc.pl. [dostęp 2020-05-30].
  3. Dużo się u nas dzieje.... gdansk.gosc.pl. [dostęp 2013-07-04].
  4. Historia szkoły.... katolik.info.pl. [dostęp 2015-08-31].
  5. Duszpasterze pracujący w parafii | Parafia pw. św. Andrzeja Boboli w Gdyni [dostęp 2019-06-19]  (pol.).
  6. Zespół Szkół Katolickich im. św. Jana Pawła II w Gdyni. katolik.info.pl. [dostęp 2015-08-31].
  7. Gdyńskie uroczystości ku czci ofiar PIAŚNICY zamordowanych przez (NAZISTOWSKICH) Niemców. radiomaryja.pl. [dostęp 2019-10-04].
  8. Śp. ks. Jan Żywicki – proboszcz parafii św. Andrzeja Boboli w latach 1969–1980. nieobecni.com.pl. [dostęp 2017-11-01].
  9. Ksiądz Czerwiński traci cierpliwość.. gk24.pl. [dostęp 2007-02-13].
  10. Ks. Prałat dr Andrzej Czerwiński. diecezja.gda.pl. [dostęp 2011-02-01].
  11. Ks. Prałat dr Sławomir Decowski. diecezja.gda.pl. [dostęp 2016-10-17].

Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Parafia św. Andrzeja Boboli w Gdyni" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy