Parteihochschule Karl Marx


Na mapach: 52°30′44,7″N 13°24′52,1″E/52,512417 13,414472

Parteihochschule Karl Marx w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania B. siedziba Wyższej Szkoły Partyjnej im. Karola Marksa na zamku Hakeburg w Kleinmachnow (1948-1955) Spotkanie aktywu berlińskiego SED w b. siedzibie Szkoły (październik 1957)

Parteihochschule Karl Marx beim ZK der SED (z niem. Wyższa Szkoła Partyjna im. Karola Marksa przy KC SED, w skrócie: PHS Karl Marx) – uczelnia powołana w 1946 w Radzieckiej Strefie Okupacyjnej w Niemczech.

Przekazując treści z podstaw nauk społecznych w duchu marksistowsko-leninowskim wykładowcy przygotowywali kwalifikowane kadry dla centralnego aparatu partyjno-państwowego. Uczelnia, choć podlegała Komitetowi Centralnemu SED, formalnie była państwową szkołą wyższą, po powołaniu NRD z wpisem w 1953 do rejestru szkół wyższych tego kraju (Hochschulregister der DDR)[1], z prawem do przeprowadzania przewodów doktorskich i postępowań habilitacyjnych. Uczestnicy, w szczególności kurs rocznego, mieli od lat 60., zazwyczaj już wyższe wykształcenie. Minimalny wiek dla studentów wynosił zwykle 25 lat[2]. Absolwenci, po trzyletnich studiach, otrzymywali odpowiednik dyplomu licencjackiego w zakresie nauk społecznych (Diplom-Gesellschaftswissenschaftler) i wchodzili do kręgu, jeżeli już w nim wcześniej nie byli, nomenklatury partyjnej. Szkołę zamknięto z dniem 30 czerwca 1990, jednocześnie wykreślając z Rejestru[3].

W NRD funkcjonowały też krajowe (Landesparteischule)[a], a po reformie podziału administracyjnego państwa, okręgowe (Bezirksparteischulen) oraz powiatowe szkoły partyjne (Kreisparteischulen).

Szkoła była określana „czerwonym klasztorem” (Rotes Kloster), lub „wilczym kanionem” (Wolfsschlucht)[4].

Spis treści

Podział organizacyjny | edytuj kod

  • Wydział Historyczny (Wissenschaftlicher Bereich Geschichte)[5]
    • Katedra Historii SED (Lehrstuhl Geschichte der SED)
    • Katedra Historii KPZR (Geschichte der KPdSU)
    • Katedra Historii Międzynarodowego Ruchu Robotniczego (Geschichte der internationalen Arbeiterbewegung)
  • Wydział Filozofii (Wissenschaftlicher Bereich Philosophie)
    • Katedra Filozofii Marksistowsko-Leninowskiej (Marxistisch-leninistische Philosophie)
    • Katedra Naukowego Komunizmu (Wissenschaftlicher Kommunismus)
    • Katedra Polityki Kulturalnej SED (Kulturpolitik der SED)
  • Wydział Ekonomii Politycznej i Gospodarki (Wissenschaftlicher Bereich Politische Ökonomie und Wirtschaftswissenschaften)
    • Katedra Ekonomii Politycznej Socjalizmu (Politische Ökonomie des Sozialismus)
    • Katedra Ekonomii Politycznej Kapitalizmu (Politische Ökonomie des Kapitalismus)
    • Katedra Ekonomii Przemysłu (Ökonomik der Industrie)
    • Katedra Gospodarki Rolnej (Ökonomik der Landwirtschaft)
    • Grupa Geografii Politycznej i Gospodarczej (Arbeitsgruppe Politische und ökonomische Geographie)
  • Wydział Nauczania Partii marksistowsko-leninowskiej (Wissenschaftlicher Bereich Lehre von der marxistisch-leninistischen Partei)
    • Katedra Nauczania partii marksistowsko-leninowskiej (Lehre von der marxistisch-leninistischen Partei)
    • Katedra Państwa i Prawa (Staat und Recht)
  • Instytut dla Cudzoziemców (Institut für Ausländerstudium)
  • Wydział Zaoczny (Abteilung Fernstudium), wraz z 15 oddziałami w poszczególnych okręgach NRD

Dyrektorzy/rektorzy uczelni | edytuj kod

  • 1946–1947 – Willi Kropp i Carl Bose (reprezentujących równorzędnie KPD/SPD)
  • 1947–1950 – Rudolf Lindau i Paul Lenzner (KPD/SPD)
  • 1950–1983 – Hanna Wolf
  • 1983–1989 – Kurt Tiedke
  • 1989–1990 – Götz Dieckmann

Siedziba | edytuj kod

W okresie od 1946 do 1948 siedziba uczelni znajdowała się w Liebenwalde koło Oranienburga, od 1948 do 1955 na zamku Hakeburg w Kleinmachnow (następnie mieścił się tu jeden z domów gościnnych KC SED). Od 1955 uczelnia miała swą siedzibę w Berlinie w Haus am Köllnischen Park, w obiekcie (proj. Alfred Gottheiner) wybudowanym w 1933 dla zarządu Kasy Chorych (AOK Berlin), przy Rungestraße 3-6. W połowie lat 70. dotychczasowy kompleks budynków został uzupełniony o nowy budynek przy Am Köllnischen Park. Około 1980 kilka katedr zostało przeniesionych do Kleinmachnow. Obecnie w kompleksie budynków przy Rungestraße prowadzone są prace rewitalizacyjne w wyniku których przewidziano pomieszczenie w grudniu 2018 158 mieszkań (Metropol-Park).

Zobacz też | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. np. Berlina, Brandenburgii, Saksonii itd.

Przypisy | edytuj kod

  1. Geschichtliche Einblicke, www.phs-karlmarx.info [dostęp 2018-01-31] .
  2. Geschichtliche Einblicke, www.phs-karlmarx.info [dostęp 2018-01-31] .
  3. Hans-Ulrich Derlien: Elitezirkulation zwischen Implosion und Integration. Abgang, Rekrutierung und Zusammensetzung ostdeutscher Funktionseliten 1989–1994, [w:] (praca zbiorowa) Transformation der politisch-administrativen Strukturen in Ostdeutschland, Springer-Verlag Berlin 2013, s. 339.
  4. Parteihochschule der SED, www.phs-karlmarx.info [dostęp 2018-01-31] .
  5. Geschichtliche Einblicke, www.phs-karlmarx.info [dostęp 2020-10-11] .

Bibliografia | edytuj kod

  • Heike Amos: Politik und Organisation der SED-Zentrale 1949–1963: Struktur und Arbeitsweise von Politbüro, Sekretariat, Zentralkomitee und ZK-Apparat, LIT Verlag Münster 2003, 715 s., ​ISBN 3-8258-6187-2​.
  • Uwe Möller, Bernd Preußer (red.): Die Parteihochschule der SED – ein kritischer Rückblick, GNN-Verlag Schkeuditz 2006, 276 s., ​ISBN 3-89819-236-9​.
  • Hasło nt. uczelni
Kontrola autorytatywna (higher party school):
Na podstawie artykułu: "Parteihochschule Karl Marx" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy