Paweł


Paweł w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Pawełimię męskie pochodzenia łacińskiego (Paulus), należące do niedużej grupy najstarszych imion rzymskich (imion właściwych, praenomen, por. Marek, Tyberiusz, Tytus). Już w epoce klasycznej zaczął on także występować w funkcji przydomka (cognomen)[1]. Paulus oznacza „mały”, „drobny”[2]. Imię to należało i należy do najpopularniejszych w całym świecie chrześcijańskim, nosiło je około sześćdziesięciu świętych[3]. Wśród imion nadawanych nowo narodzonym dzieciom, Paweł w 2018 r. zajmował 41. miejsce w grupie imion męskich[4]. W całej populacji Polaków Paweł zajmował w 2019 r. 6. miejsce (475 479 nadań)[5].

W dawnych dokumentach polskich imię Paweł było notowane co najmniej od XII wieku, w formach m.in.: Paulus (łac., 1155), Paweł (1204), Pawil (1372), Pawoł (1387), Pawał (1392), a także z licznymi – świadczącymi o ówczesnej popularności imienia – spieszczeniami, np. Pawlik (ok. 1212), Paszek (1237), Paszko (1278), Paszo (1295), Pawliczko (1385), Pach (1391), Pasz (1404), Pachnik (1411), Pawełek (1498)[3].

Imię to należało na przestrzeni wieków do najpopularniejszych imion w Polsce. Świadczy o tym, obok odnotowanych wyżej zdrobnień, m.in. fakt pochodzenia od imienia Paweł wielu nazwisk i nazw miejscowych. Nazwiska pochodzące od tego imienia to m.in.: Pach, Pachota, Pachowicz, Pachura, Pasiut, Pasiutek, Paszek, Paszkiewicz, Paszkowicz, Pawelec, Paweł, Pawełczyk, Pawełek, Pawełkiewicz, Pawełko, Pawlak, Pawlas, Pawlica, Pawliczak, Pawliczek, Pawliczuk, Pawlik, Pawlikiewicz, Pawlisiak, Pawlisz, Pawliszak, Pawluk, Pawlukiewicz, Pawlus, Pawliszkiewicz, Pawliśkiewicz, Pawłowicz i in.

Przykładami nazw miejscowych są: Paszków, Paszkówka, Pawelce, Pawełki, Pawlice, Pawlichy, Pawliczka, Pawlik, Pawliki, Pawlikowice, Pawlin, Pawlinowo, Pawluki, Pawlusie, Pawłosiów, Pawłowszczyzna, Pawłowa, Pawłowice, Pawłowicze, Pawłowiczki, Pawłowięta, Pawłowo, Pawłów, Pawłówek, Pawłówka, Pawłówko, Pawły[6].

Żeńskim odpowiednikiem jest Paula.

Paweł imieniny obchodzi 10 stycznia, 15 stycznia, 19 stycznia, 25 stycznia, 1 lutego, 6 lutego, 8 lutego, 2 marca, 7 marca, 22 marca, 16 kwietnia, 28 kwietnia, 15 maja, 1 czerwca, 7 czerwca, 26 czerwca, 28 czerwca, 29 czerwca, 20 lipca, 25 lipca, 30 lipca, 20 września, 3 października, 19 października, 8 listopada, 16 listopada i 19 listopada.

Z tym imieniem związane są przysłowia polskie:

  • Czy Paweł, czy Gaweł – to jedno
  • Ja o Pawle, a on o Gawle
  • Nie będzie Pawła, to się weźmie Gawła
  • Kiedy Paweł, się nawróci, zima się na wspak obróci[2].

Spis treści

W innych językach | edytuj kod

Wybrane osoby o imieniu Paweł | edytuj kod

Władcy | edytuj kod

Patriarchowie Konstantynopola | edytuj kod

Papieże | edytuj kod

Święci | edytuj kod

Pozostałe osoby o imieniu Paweł | edytuj kod

Identyfikowane po imieniu | edytuj kod

Identyfikowane po nazwisku | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. T. Milewski, Społeczeństwo rzymskie w świetle imiennictwa osobowego, [w:] Filomata nr 143, grudzień 1960. Należy jednak podkreślić, że wiele współcześnie spotykanych imion pochodzenia łacińskiego wywodzi się od przydomków rzymskich.
  2. a b Bogdan Kupis: Najciekawsze imiona. Wydawn. Archidiecezji Warszawskiej, 1999, seria: W Kręgu Kultury Chrześcijańskiej i Śródziemnomorskiej. ISBN 83-87802-21-2.
  3. a b JanJ. Grzenia JanJ., Nasze imiona, Warszawa: „Świat Książki”, 2002, ISBN 83-7311-445-9, OCLC 830344683 .
  4. Najpopularniejsze imiona dla chłopców 2018 – ranking ogólnopolski. gov.pl. [dostęp 2019-07-13].
  5. Imiona pierwsze i drugie osób urodzonych przed 1 stycznia 2019 roku – statystyka. gov.pl. [dostęp 2019-07-13].
  6. Józef Bubak: Księga naszych imion. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1993. ISBN 83-04-03860-9.
Na podstawie artykułu: "Paweł" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy