Polip (biologia)


Polip (biologia) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Polipy Arachnanthus nocturnus

Polip (gr. polýpous wielonogi) – forma morfologiczna parzydełkowców (Cnidaria), pierwotnie osiadła, zasadniczo rozmnażająca się bezpłciowo. Powstaje z planuli, z polipa macierzystego lub w wyniku pączkowania (jedynie u meduzy Stygiomedusa fabulosa). Jest to zasadniczy typ budowy parzydełkowców i jedna z dwóch występujących u nich form życiowych – drugą jest meduza.

Polipy mają postać tuby, cylindra, a najczęściej – wydłużonego, cylindrycznego worka. Wykazują symetrię promienistą. Są przytwierdzone biegunem aboralnym zakończonym tarczą czepną (stopą) do podłoża lub do pnia kolonii. Po przeciwległej (oralnej) stronie znajduje się skierowany do góry i otoczony wieńcem czułków (ramion) otwór gębowy oddzielający jamę gastralną (jamę chłonąco-trawiącą) od środowiska zewnętrznego. Ramiona niektórych gatunków są skrócone lub całkowicie zredukowane.

Ściana budująca ciało polipa zbudowana jest z dwóch warstw komórek: zewnętrznego naskórka pochodzenia ektodermalnego i wewnętrznej endodermy zwanej też gastrodermą. Pomiędzy obiema warstwami znajduje się błona podstawna, u stułbiopławów i Coronatamezoglea, a u pozostałych – mezenchyma.

Wyróżniane są następujące typy polipów charakterystyczne dla poszczególnych gromad parzydełkowców:

Polip jest formą pierwotnie osiadłą. Występują też nieliczne formy wtórnie pływające – odwrotnie jest u meduz, które są formami pierwotnie pelagicznymi, a zdarzają się wtórnie osiadłe. Polipy żyją pojedynczo lub tworzą kolonie. Osobniki żyjące pojedynczo mogą się przemieszczać za pomocą ramion i stopy, krocząc lub pełzając. Są długowieczne – mogą żyć do kilkudziesięciu lat. Odnotowano osobniki trzymane w hodowli przez 63 lata. Większość stułbiowców tworzy kolonie powstałe przez pączkowanie jednego osobnika, założyciela kolonii. W koloniach wielu gatunków następuje zróżnicowanie budowy i funkcji poszczególnych osobników. Do podstawowych funkcji należą: odżywcza, obronna i rozrodcza.

Polipy wielu grup taksonomicznych budują szkielety (zewnętrzne lub wewnętrzne, organiczne lub mineralne). Polipy koralowców są organizmami rafotwórczymi.

Polip rozmnaża się bezpłciowo poprzez strobilizację i pączkowanie, rzadziej rozmnaża się płciowo, a w skrajnych przypadkach na oba sposoby. Niektóre polipy (Turritopsis nutricula) po przekształceniu w meduzę mogą powrócić do postaci polipa (hydropolipa), co daje im potencjalną nieśmiertelność.


Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Polip (biologia)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy