Polskie Linie Oceaniczne


Na mapach: 54°31′11,6″N 18°32′06,0″E/54,519889 18,535000

Polskie Linie Oceaniczne w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Polskie Linie Oceaniczne, PLO (Polish Ocean Lines) – polskie przedsiębiorstwo żeglugowe (armator) z siedzibą w Gdyni.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Dawna siedziba PLO

PLO powstało jako przedsiębiorstwo państwowe w 1951 z połączenia spółek: Gdynia-America Line (GAL), Żegluga Polska i Polsko-Brytyjskie Towarzystwo Okrętowe. Po utworzeniu firmy rozpoczął się jej stopniowy rozwój. Dokonano zakupu wielu jednostek, zwiększono zatrudnienie. W latach 1951-1954 spółka była też m.in. właścicielem sopockiego Grand Hotelu. Tonaż statków wzrastał, aby w latach 60. osiągnąć poziom 800 000 DWT. W 1967, w związku z blokadą Kanału Sueskiego, statki PLO, wykonujące rejsy na Daleki Wschód, zmuszone były opływać Afrykę. W 1969 flagowym statkiem spółki przestał być MS Batory, sprzedany po cenie złomu roku w 1971 (jednak nie złomowany przez nabywcę spod taniej bandery, następnie odprzedany dalej). Jego miejsce zajął nowocześniejszy TSS Stefan Batory.

Lata 70. stanowiły okres dalszego wzrostu tonażu floty PLO. Tonaż ten pod koniec dekady wynosił ok. 1,2 mln DWT przy 176 statkach noszących znak armatorski PLO. Zatrudnienie wynosiło ok. 10 000 osób, z czego blisko 80% stanowiła kadra pływająca. Przewozy sięgały 5 mln ton. W tamtym czasie przekazano statki uprawiające żeglugę trampową z PLO do PŻM. Pozwoliło to na skonsolidowanie sektora żeglugowego w Polsce. Rozpoczęto także stopniowo przewozy kontenerów, mocowanych bezpośrednio na pokładach statków nie projektowanych do takiej postaci ładunku. Na przełomie lat 70. i 80. dla głównych linii armatora zrealizowano zakupy dużych, specjalistycznych kontenerowców typu ro-ro i con-ro. Zakupy te prowadzono w stoczniach francuskich i hiszpańskich, z uwagi na niemożność złożenia zamówienia w stoczniach polskich - realizujących podobne jednostki i znacznie taniej, jednak wyłącznie dla armatora radzieckiego oraz gigantyczne, jednak deficytowe dla stoczni promy, dla odbiorcy ze Szwecji.

Wprowadzenie stanu wojennego w 1981 zmniejszyło obroty przedsiębiorstwa, które zaczęło przynosić straty. Dopiero co nabyty w leasingach, nowoczesny tonaż, nie zawijał nawet do szybko pustoszejących portów w Polsce, wożąc ładunki jedynie między portami Europy Zachodniej i innych kontynentów. Rozpoczął się proces ograniczania działalności. Starsze jednostki sprzedawano za granicę, po cenach złomu. Pozbywano się też niektórych nowszych. Zaznaczył się odpływ kadr oficerskich do armatorów zagranicznych i na ląd. Pod koniec lat 80. XX wieku flota PLO skurczyła się do 97 statków.

Zmiany systemowe w Polsce po 1989 wymusiły głębokie zmiany w PLO, które musiały przejść gruntowną restrukturyzację. Państwo nie interesowało się losami żeglugi. Należało szukać oszczędności. Znacząco ograniczono działalność, zatrudnienie. 29 czerwca 1999 przedsiębiorstwo państwowe PLO zostało przekształcone w spółkę akcyjną. W 1999 wszystkie spółki, wchodzące w skład grupy PLO zatrudniały ok. 3 tys. osób. Obecnie podejmowane są próby ponownego zwiększenia udziału PLO w światowych przewozach morskich.

Działalność | edytuj kod

Obecnie w skład grupy kapitałowej PLO wchodzi 12 spółek-córek, z których 2 są w stanie likwidacji. Najważniejszą spółką jest POL-Levant, której głównym zadaniem jest świadczenie usług o profilu stricte żeglugowym. Zajmuje się ona m.in. utrzymywaniem regularnych połączeń tonażem konwencjonalnym oraz RORO na morzach: Bałtyckim, Północnym oraz Śródziemnym.

Pozostałe spółki PLO zajmują się m.in. organizacją zaopatrzenia statków oraz rekrutacją załóg.

W 1976 Polskie Linie Oceaniczne zostały odznaczone Orderem Sztandaru Pracy I klasy[1][2].

Schemat organizacyjny PLO w latach 1970-1986[3] | edytuj kod

  • centrala
  • Zakład Linii Amerykańskich, Gdynia (1970-1986)
  • Zakład Linii Azjatyckich i Australijskich, Gdynia (1970-1986)
  • Zakład Linii Afrykańskich i Śródziemnomorskich, Gdańsk (1970-1986)
  • Zakład Linii Europejskich i Żeglugi Promowej/Z-d Linii Europejskich i Afryki Zachodniej, Szczecin (1970-1986)
  • Zakład Kontenerowy, Gdynia (1974-)
  • Zakład Zaopatrzenia, Gdynia (1964-)
  • Zakład Socjalny, Gdynia
  • Ośrodek Badawczo-Rozwojowy, Gdynia
  • Liceum Morskie, Gdynia (1973-1985)

Schemat organizacyjny PLO w latach 1991-2003[4][5] | edytuj kod

  • Euroafrica (1991-2007)
  • POL Supply sp. z o.o., Gdynia (1994-2003)
  • POL Asia Linie Żeglugowe sp. z o.o., Gdynia (1996-2000)
  • POL America S.A. (1993-2000)
  • POL Atlantic sp. z o.o., Gdynia (1995-1999)
  • POL Levant Linie Żeglugowe sp. z o.o., Gdynia (1993-)
  • Polcontainer sp. z o.o., Gdynia (1992-1999)

Ilość statków PLO[6] | edytuj kod

  • 1951 - 36 jednostek
  • 1956 - 36
  • 1961 - 70
  • 1966 - 157
  • 1976 - 176
  • 1981 - 163
  • 1986 - 110
  • 1991 - 85
  • 1999 - 18
  • 2000 - 6

Ilość pracowników PLO[7] | edytuj kod

  • 1951 - 2581 pracowników
  • 1956 - 2483
  • 1961 - 4810
  • 1966 - 9652
  • 1976 - 12849
  • 1981 - 12670
  • 1986 - 9525
  • 1989 - 7415
  • 1991 - 5813
  • 1999 - 3000

Dyrektorzy naczelni, zarządcy komisaryczni, prezesi[8] | edytuj kod

  • 1951 - Hilary Sarnecki, dyrektor naczelny (1915-2008)
  • 1951-1953 - Włodzimierz Szymanowski
  • 1953-1955 - Wilhelm Gołyszny
  • 1955-1956 - Mieczysław Skorupiński (1919-)
  • 1956-1957 - Jan Woźniakiewicz
  • 1958-1959 - Stanisław Kogutowski
  • 1959-1962 - Antoni Rusin
  • 1962-1966 - Herman Burau (1914-1997)
  • 1966-1976 - Stanisław Bejger (1929-)
  • 1976-1983 - Tadeusz Grembowicz (1922-1997)
  • 1983-1986 - Mieczysław Kowalikowski (-2011)
  • 1986-1990 - Kazimierz Misiejuk (1933-2013)
  • 1990-1993 - Henryk Dąbrowski (1950-)
  • 1993-1995 - Aleksander Kowalski, zarządca komisaryczny (1930-)
  • 1995 - Leszek Rutecki
  • 1995-1999 - Mirosław Hapko
  • 1999 - Stanisława Gatz, zarządca komisaryczny, prezes
  • 1999-2002 - Krzysztof Kremky, prezes (1949-)
  • 2002-2004 - Aldona Wojtczak
  • 2004-2011 - Andrzej Osiecimski (1942-)
  • 2012-2017 - Roman Woźniak
  • 2017-2019 Marek Orent (1959-)
  • od 2019 Krzysztof Adamczyk

Lista wybranych spółek żeglugowych PLO zagranicą[9] | edytuj kod

  • GAL Gdynia America Line Inc., Nowy Jork (1921-1999/2001)
  • Gdynia America Shipping Lines (London) Ltd., Londyn (1941-)
  • PSAL N.V., Antwerpia (1946-)
  • Ceylon Ocean Lines Ltd., Kolombo (1956-)
  • Pak Ocean Shipping Company (Private) Ltd., Karachi (1951-)
  • Polamerica Vasuardiaz Shipping Agency Ltd., Las Palmas
  • Polascamar S.R.L., Genua
  • Poliberia S.L., Madryt (1969-)
  • Pollines AB, Ystad
  • Transpol, Paryż

Zobacz też | edytuj kod

Bibliografia | edytuj kod

  • Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012, s. 360, ​ISBN 978-83-62022-36-6

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Wysokie odznaczenia państwowe dla zasłużonych zakładów pracy, uczelni, instytucji i stowarzyszeń. „Nowiny”, s. 1, Nr 165 z 21-22 lipca 1976. 
  2. Dziennik Polski, r. XXXII, nr 165 (10040), s. 1.
  3. Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012
  4. Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012
  5. wybranych spółek
  6. Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012
  7. Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012
  8. Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012
  9. Jerzy Drzemczewski: Polskie Linie Oceaniczne 1951-2012, Porta Mare Pomorska Oficyna Wydawniczo-Reklamowa Gdynia 2012
Na podstawie artykułu: "Polskie Linie Oceaniczne" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy