Powiat bełchatowski


Na mapach: 51°22′N 19°22′E/51,366667 19,366667

Powiat bełchatowski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Powiat bełchatowski – powiat w Polsce (województwo łódzkie), reaktywowany w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Bełchatów.

Spis treści

Geografia | edytuj kod

Położenie i obszar | edytuj kod

Powiat bełchatowski ma obszar[2] 967,57 km².

Powiat stanowi 5,31% powierzchni województwa łódzkiego.

Podział administracyjny | edytuj kod

W skład powiatu wchodzą:

Powierzchnia i ludność
(dane GUS, stan: 31 grudnia 2018 r.)[2][3]

Historia | edytuj kod

Powiat bełchatowski został powołany dnia 1 stycznia 1956 roku w województwie łódzkim, czyli 15 miesięcy po wprowadzeniu gromad w miejsce dotychczasowych gmin (29 września 1954) jako podstawowych jednostek administracyjnych PRL. Na powiat bełchatowski złożyło się 1 miasto i 21 gromad, które wyłączono z powiatu piotrkowskiego w tymże województwie[4]:

1 stycznia 1973 roku zniesiono gromady i osiedla, a w ich miejsce reaktywowano gminy. Powiat bełchatowski podzielono na 1 miasto i 6 gmin[5]:

Powiat nie obejmował wówczas miasta Zelów[6] i gminy Zelów, które należały do powiatu łaskiego ani gminy Rusiec, którą powołano w powiecie pajęczańskim (obie w woj. łódzkim)[5]. Objął natomiast gminę Szczerców, należącą do 1954 roku do powiatu łaskiego.

Po reformie administracyjnej obowiązującej od 1 czerwca 1975 roku terytorium zniesionego powiatu bełchatowskiego włączono do nowo utworzonego województwa piotrkowskiego[7].

1 lutego 1977 roku zniesiono gminę Grocholice, której większość obszaru włączono do gminy Bełchatów[8] oraz fragmentarycznie do miasta Bełchatowa (Grocholice i Zamoście), do którego równocześnie przyłączono także część obszaru gminy Bełchatów (m.in. Bińków i Politanice)[9]. 1 października 1982 roku z gminy Drużbice wyłączono sołectwo Ostoja i włączono je do gminy Zelów[10]. 1 stycznia 1988 roku do Bełchatowa przyłączono część wsi Ludwików, Zdzieszulice Dolne i Zdzieszulice Górne z gminy Bełchatów[11]. 27 listopada 1996 roku miasto Bełchatów zostało określone jako gmina miejska[12]. 1 października 1998 roku z gminy Drużbice wyłączono wieś Świerczyna oraz osadę Kociołki-Las, włączając je do gminy Dłutów[13].

Wraz z reformą administracyjną z 1999 roku w nowym województwie łódzkim przywrócono powiat bełchatowski[14]. W porównaniu z obszarem z 1975 roku powiat został zwiększony o gminy Rusiec (jedyna gmina powiatu która należała do województwa sieradzkiego) i Zelów. Gminy Grocholice nie odtworzono.

W porównaniu z obszarem z 1956 roku jedynie obszar dawnej gromady Ruszczyn leży obecnie na terenie powiatu radomszczańskiego – pozostałe są ponownie w powiecie bełchatowskim.

Demografia | edytuj kod

Liczba ludności (dane z 31 grudnia 2018):

  • Piramida wieku mieszkańców powiatu bełchatowskiego w 2014 roku


Warunki przyrodnicze | edytuj kod

Największymi rzekami przepływającymi przez powiat bełchatowski są Widawka, Grabia, Pilsia.

Sąsiednie powiaty | edytuj kod

Powiaty sąsiadujące z powiatem bełchatowskim to:

Transport | edytuj kod

Powiat bełchatowski leży na skrzyżowaniu szlaków drogowych i kolejowych w relacji północ – południe i wschód – zachód. Przez obszar powiatu przebiegają drogi krajowe, wojewódzkie i powiatowe. Drogi krajowe: 74 WieluńKielce i 12 KaliszPiotrków Tryb.RadomLublin, drogi wojewódzkie: 483 relacji ŁaskSzczercówGmina Nowa Brzeźnica – granica województwa Łódzkiego, 484 relacji Buczek (Łask)-ZelówBełchatówKamieńsk, 485 relacji PabianiceWadlew – Bełchatów, 480 SieradzWidawa – Szczerców.

Uwagi | edytuj kod

  1. Obecnie dzielnica Bełchatowa; obecna nazwa Binków.
  2. Obecna nazwa Gręboszów.
  3. Obecnie dzielnica Bełchatowa.

Przypisy | edytuj kod

  1. Wyniki badań bieżących - Baza Demografia - Główny Urząd Statystyczny, demografia.stat.gov.pl [dostęp 2020-05-20] .
  2. a b Urząd Statystyczny w Łodzi
  3. Powiat bełchatowski w liczbach, w oparciu o dane GUS.
  4. Dz.U. z 1955 r. nr 44, poz. 286.
  5. a b Polska – Zarys encyklopedyczny. PWN, 1974.
  6. Od 13 listopada 1954 roku prawa osiedla (Dz.U. z 1954 r. nr 49, poz. 253), od 31 stycznia 1957 roku prawa miejskie (Dz.U. z 1957 r. nr 5, poz. 22).
  7. Dz.U. z 1975 r. nr 17, poz. 92.
  8. Dz.U. z 1977 r. nr 2, poz. 11.
  9. Dz.U. z 1977 r. nr 2, poz. 12.
  10. Dz.U. z 1982 r. nr 23, poz. 166.
  11. M.P. z 1987 r. nr 38, poz. 342
  12. Dz.U. z 1996 r. nr 130, poz. 612.
  13. Dz.U. z 1997 r. nr 130, poz. 847.
  14. Dz.U. z 1998 r. nr 103, poz. 652.
Na podstawie artykułu: "Powiat bełchatowski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy