Prawo Grassmanna (językoznawstwo)


Prawo Grassmanna (językoznawstwo) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Prawo Grassmannaprawo głosowe sformułowane przez niemieckiego matematyka i indoeuropeistę Hermanna Günthera Grassmanna, opisujące utratę przydechu w pierwszej z dwóch występujących po sobie dźwięcznych spółgłoskach aspirowanych [bʰ dʰ gʰ], która zachodzi w językach indoirańskich oraz w języku greckim[1].

W języku pragreckim dźwięczne spółgłoski przydechowe [*bʰ *dʰ *gʰ] rozwinęły się odpowiednio w bezdźwięczne głoski przydechowe [*pʰ *tʰ *kʰ], tak że Prawo Grassmanna obejmuje w klasycznym języku greckim spółgłoski bezdźwięczne[1]. Dla przykładu archaicznemu greckiemu wyrazowi ΘΥΦΛΌΣ [tʰypʰ'lɔs] ('ślepy') odpowiada w klasycznym języku greckim 'τυφλός' [typʰ'lɔs], gdzie przedklasyczne Θ/ϑ [tʰ] w nagłosie przeszło w τ [t] przed Φ/φ [pʰ].

Zapis formalny | edytuj kod

Dʰ[...]Dʰ > D[...]Dʰ

Gdzie: Dʰ = dźwięczna spółgłoska przydechowa; D = dźwięczna spółgłoska nieaspirowana.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Polański 1999 ↓, s. 457.

Bibliografia | edytuj kod

  • Helmut Glück (red.): Metzler Lexikon Sprache. Wyd. J. B. Metzler, Stuttgart, Weimar, wydanie trzecie, 2005.
  • Kazimierz Polański: Encyklopedia językoznawstwa ogólnego. Wrocław: Ossolineum, 1999. ISBN 83-04-04445-5.
Na podstawie artykułu: "Prawo Grassmanna (językoznawstwo)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy