Prawosławny Patriarchat Antiocheński


Prawosławny Patriarchat Antiocheński w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Herb Prawosławnego Patriarchatu Antiochii i całego Wschodu

Prawosławny Patriarchat Antiochii – jedna z 15 autokefalicznych Cerkwi prawosławnych (nazywana na terenie Syrii Kościołem grecko-prawosławnym). Siedziba Patriarchatu znajduje się (od 1268) w Damaszku (wcześniej mieściła się w Antiochii); główną świątynią jest sobór Zaśnięcia Matki Bożej w tym mieście.

Spis treści

Patriarcha | edytuj kod

 Osobne artykuły: Patriarcha AntiochiiPrawosławny patriarcha Antiochii.

Na czele Patriarchatu Antiocheńskiego stoi (od 17 grudnia 2012) Wielce Błogosławiony Patriarcha Wielkiej Antiochii, Syrii, Cylicji, Mezopotamii i całego Wschodu Jan X.

Historia | edytuj kod

Początki Patriarchatu sięgają czasów apostolskich. Z Dziejów Apostolskich wiadomo, że apostołowie Paweł i Barnaba nauczali w Antiochii (ok. 42), dzięki czemu wielu Żydów i pogan zostało ochrzczonych (z tej samej Księgi można się dowiedzieć, że właśnie w Antiochii po raz pierwszy wyznawców Jezusa Chrystusa nazwano chrześcijanami). Pierwszym biskupem Kościoła antiocheńskiego był apostoł Piotr, który następnie (ok. 53) wyświęcił Ewodiusza na swojego następcę. Apostoła Piotra nazywano patriarchą, gdyż głosił on ewangelię przede wszystkim Żydom, dla których był głową plemienia. Później w ten sposób określano kolejnych antiocheńskich następców św. Piotra, tak więc oficjalne nadanie biskupstwu w Antiochii nazwy „patriarchat” na Soborze Chalcedońskim było tylko potwierdzeniem istniejącego stanu rzeczy.

Patriarchat Antiocheński był jednym z pięciu starożytnych patriarchatów chrześcijaństwa (tworzących tzw. pentarchię); według ustaleń Soboru Chalcedońskiego (451) – czwarty po Rzymie, Konstantynopolu i Aleksandrii (przed Jerozolimą). W wyniku kryzysu monofizyckiego powstały (518) dwa oddzielne patriarchaty antiocheńskie: grecko-ortodoksyjny (Prawosławny Patriarchat Antiocheński) i syryjsko-ortodoksyjny (Syryjski Kościół Ortodoksyjny). W późniejszym czasie utworzono również kilka katolickich patriarchatów antiocheńskich.

Antiochia była jednym z najważniejszych ośrodków teologicznych w Cesarstwie Bizantyńskim. Po najeździe mameluckiego sułtana egipskiego Bajbarsa i całkowitym zniszczeniu miasta (1268), siedzibę Patriarchatu przeniesiono do Damaszku.

Dzień dzisiejszy | edytuj kod

Prawosławny Patriarchat Antiochii liczy obecnie ponad 3 mln wiernych. W jego skład wchodzą 22 metropolie: 6 w Syrii, 6 w Libanie, 1 w Iraku (obejmująca również Kuwejt), 5 na terenie Ameryki Północnej i Południowej, 1 na terenie Australii, Oceanii i południowo-wschodniej Azji oraz – utworzone w październiku 2013 wskutek znacznej imigracji z Syrii – 3 w Europie[1]. Patriarchat posiada też własną uczelnię – Instytut Teologiczny im. św. Jana Damasceńskiego (od 1988 podlegający Uniwersytetowi Balamand w Libanie).

W liturgii używa się kalendarza nowojuliańskiego[2]. Językiem liturgicznym jest arabski; poza terenem kanonicznym Patriarchatu (tj. poza azjatyckimi krajami arabskimi, z wyłączeniem Autonomii Palestyńskiej i Jordanii) w nabożeństwach używane są również inne języki narodowe, zależnie od składu etnicznego parafii[3].

Podział administracyjny | edytuj kod

Syria | edytuj kod

oraz 3 biskupstwa: Tartus, Safity i Marmarity, podlegające metropolii Akkaru w Libanie[4].

Liban | edytuj kod

Pozostałe kraje | edytuj kod

oraz Samorządna Prawosławna Archidiecezja Ameryki Północnej, w skład której wchodzi 9 diecezji[6].

Patriarchowie Antiochii | edytuj kod

 Osobne artykuły: Patriarcha AntiochiiPrawosławny patriarcha Antiochii.

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Serwis Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego – Ważne decyzje Patriarchatu Antiocheńskiego [dostęp: 19.10.2013.]
  2. Serwis Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego – Noworoczna patriarsza Liturgia w Damaszku [dostęp: 04.01.2014.]
  3. Dominika Kovačević – Patriarchat Antiocheński dzisiaj cz.1 – wierni, język [dostęp: 04.08.2016.]
  4. Dominika Kovačević – Patriarchat Antiocheński dzisiaj cz.4 – Syria [dostęp: 11.08.2016.]
  5. Dominika Kovačević – Patriarchat Antiocheński dzisiaj cz.3 – Liban [dostęp: 08.08.2016.]
  6. Dominika Kovačević – Patriarchat Antiocheński dzisiaj cz.2 – organizacje; diecezje poza Syrią i Libanem [dostęp: 06.08.2016.]

Bibliografia | edytuj kod

  • Kalendarz Prawosławny 2003, Wydanie Warszawskiej Metropolii Prawosławnej, ISSN 1425-2171, ss.173–175

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (Greckie prawosławie):
Na podstawie artykułu: "Prawosławny Patriarchat Antiocheński" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy