Rezerwat przyrody Jelení bučina


Na mapach: 50°06′36″N 17°17′47″E/50,110000 17,296389

Rezerwat przyrody Jelení bučina w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Rezerwat przyrody Jelení bučina (cz. Přírodní rezervace Jelení bučina) – rezerwat przyrody, znajdujący się w paśmie górskim Wysokiego Jesionika (cz. Hrubý Jeseník), w północno-wschodnich Czechach, w Sudetach Wschodnich, na Śląsku, w pobliżu miejscowości Ludvíkov, w powiecie Bruntál, położony na zachodnim stoku góry Žárový vrch, oddalony o około 800 m na zachód od jego szczytu[1].

Spis treści

Charakterystyka | edytuj kod

Rezerwat znajduje się w obrębie wydzielonego obszaru objętego ochroną o nazwie Obszar Chronionego Krajobrazu Jesioniki (cz. Chráněná krajinná oblast (CHKO) Jeseníky), a utworzonego w celu ochrony utworów skalnych, ziemnych i roślinnych oraz rzadkich gatunków zwierząt, położony w części (mikroregionie) Wysokiego Jesionika o nazwie Masyw Orlíka (cz. Medvědská hornatina)[1]. Rezerwat przyrody Jelení bučina[2] położony jest na wysokościach (712–930) m n.p.m. zachodniego stoku góry Žárový vrch i rozciąga się od doliny potoku Środkowa Opawa (cz. Střední Opava) ku drodze o nazwie (cz. Zámecká cesta) oraz ma powierzchnię 45,84 ha[3] i 14,81 ha (dodatkowo) 50-metrowego pasma otuliny strefy ochronnej[4]. W 2012 roku powierzchnia rezerwatu została powiększona o dolną część stoku zachodniego w pobliżu potoku Środkowa Opawa[4]. Jest on położony w odległości około 5 km na północny wschód od szczytu góry Pradziad (cz. Praděd)[1]. Rezerwat został utworzony 14 grudnia 1990 roku w celu ochrony pierwotnego lasu mieszanego o dominującym drzewostanie bukowym oraz jego otoczenia flory i fauny[5][6]. Na obszarze rezerwatu występuje szereg głazów i skalisk[1]. Przez rezerwat nie poprowadzono żadnego szlaku turystycznego ani żadnej ścieżki dydaktycznej[1]. Przebiega przez jego obszar m.in. ścieżka o nazwie (cz. U Ptačího Mlýna) na trasie Ptačí MlýnSedlová chata[1][7]. Z uwagi jednak na ochronę cennego ekosystemu przejście przez rezerwat oraz przebywanie na jego obszarze nie jest zalecane.

Flora | edytuj kod

Z większych roślin (drzewostan) w rezerwacie występują tu m.in.: buk zwyczajny (łac. Fagus silvatica), klon jawor (Acer pseudoplatanus), klon zwyczajny (Acer platanoides), wiąz górski (Ulmus glabra) i świerk pospolity (Picea abies)[8]. W latach 80. XX wieku występowała tu również jodła pospolita (Abies alba), ale obecnie już jednak jej nie ma. Niektóre gatunki drzewostanu liczą sobie ponad 200 lat[9].

Z mniejszych roślin runa leśnego występują tu m.in. żywiec dziewięciolistny (Denteria enneaphyllos)[3], kostrzewa leśna (Festuca altissima), czartawa drobna (Circaea alpina), prosownica rozpierzchła (Milium effusum), szczyr trwały (Mercurialis perennis), jęczmieniec zwyczajny (Hordelymus europaeus), czerniec gronkowy (Actaea spicata), bodziszek leśny (Geranium sylvaticum), bodziszek cuchnący (Geranium robertianum), sałatnik leśny (Mycelis muralis), szczawik zajęczy (Oxalis acetosella), wroniec widlasty (Huperzia selago) czy widłak jałowcowaty (Lycopodium annotinum)[8][9]. Znajduje się tu ponadto na rozkładających się i powywracanych butwiejących pniach drzew wiele gatunków grzybów i mchów[9].

W 2004 roku prowadzono na obszarze rezerwatu badania briologiczne, które stwierdziły występowanie 97 gatunków mszaków z najcenniejszym i najważniejszym gatunkiem miechera (Neckera pennata)[3][10].

Fauna | edytuj kod

Rezerwat jest miejscem gniazdowania wielu gatunków zwierząt m.in. ptaków: muchołówki małej (Ficedula parva), drozda śpiewaka (Turdus philomelos), kowalika zwyczajnego (Sitta europaea) czy pleszki zwyczajnej (Phoenicurus phoenicurus)[8]. Ptaki te jak np. siniak (Columba oenas) czy muchołówka mała budują w pniach drzew (dziuplach) swoje gniazda[11].

Na obszarze rezerwatu odkryto występowanie rzadkich gatunków m.in. chrząszczy[3]. Występuje tu m.in. (Diacanthous undulatus)[12] czy (Dendrophagus crenatus)[13][3]. Oba gatunki związane ze środowiskiem butwienia drewna wymienione są w czerwonej księdze gatunków zagrożonych, objętych ścisłą ochroną[3]. Do większych zwierząt występujących w rezerwacie zalicza się tu m.in. jelenia szlachetnego (Cervus elaphus)[9].

Z kolei w 2010 roku prowadzono badania malakologiczne, które stwierdziły występowanie 38 gatunków mięczaków[3].

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f Rezerwat przyrody Jelení bučina (mapa turystyczna) 1:12 000. pl.mapy.cz. [dostęp 2017-04-23].
  2. Jelení bučina – Přírodní rezervace (cz.). turistika.cz. [dostęp 2017-04-23].
  3. a b c d e f g Přírodní rezervace Jelení bučina (cz.). W: Agentura ochrany přírody a krajiny České republiky [on-line]. ochranaprirody.cz. [dostęp 2017-04-23].
  4. a b Oznámení návrhu na vyhlášení Přírodní rezervace Jelení bučina dle ustanovení § 40 zákona č. 114/1992 Sb., o ochraně přírody a krajiny. (PDF) (cz.). W: Agentura ochrany přírody a krajiny České republiky [on-line]. obecludvikov.cz. [dostęp 2017-04-23].
  5. Jiří Novák: PR Jelení bučina (cz.). biolip.cz. [dostęp 2017-04-23].
  6. Rezerwat przyrody Jelení bučina (mapa lotnicza) 1:12 000. pl.mapy.cz. [dostęp 2021-05-06].
  7. Zdeňka Jordanová: Lovecké chaty v Jeseníkách. Sedlová chata (cz.). lovecke-chaty-v-jesenikach.webnode.cz. [dostęp 2017-04-23].
  8. a b c Přírodní rezervace Jelení bučina (cz.). rymarovsko.cz. [dostęp 2017-04-23].
  9. a b c d CHKO Jeseníky. Jelení bučina (cz.). m.taggmanager.cz. [dostęp 2017-04-23].
  10. Jarosław Makowski: Neckera pennata. bio-forum.pl, 2016-04-30. [dostęp 2017-05-16].
  11. Historie jesenické přírody. jeseniky.ochranaprirody.cz ↓.
  12. Diacanthous undulatus (De Geer, 1774). W: Mapa Bioróżnorodności. Taksony [on-line]. baza.biomap.pl. [dostęp 2017-05-16].
  13. Dendrophagus crenatus (Paykull, 1799). W: Mapa Bioróżnorodności. Taksony [on-line]. baza.biomap.pl. [dostęp 2017-05-16].

Bibliografia | edytuj kod

Rezerwaty i pomniki przyrody Wysokiego Jesionika
Na podstawie artykułu: "Rezerwat przyrody Jelení bučina" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy