Roman Slaski


Roman Ślaski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Roman Slaski) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Roman Ślaski (ur. 13 lutego 1886 w Wyżniance, zm. 30 kwietnia 1963 w Lublinie) – prezydent Lublina od 10 września 1939 do 1 sierpnia 1941 r., więzień polityczny w czasach carskich (1905 r.), podczas okupacji niemieckiej (od 1941 do 1943) i po wojnie (w latach 1944–1946).

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Był synem Stanisława Ślaskiego gospodarującego w majątku Wyżnianka należącym do Zamoyskich.

W młodości związany był PPS. W 1905 r. został aresztowany przez władze carskie i osadzony na kilka miesięcy na Zamku Lubelskim. Potem przedostał się do Brukseli, gdzie w 1910 r. skończył studia ekonomiczne. Później (od 1916 r.) przebywał w Paryżu, gdzie poznał Romana Dmowskiego i związał się z Narodową Demokracją. W 1917 r. powrócił do Lublina, gdzie został naczelnikiem Wydziału Finansowego. Radca ministerialny w Ministerstwie Przemysłu i Handlu[1].

Po ewakuacji władz miasta postanowił pozostać w Lublinie i 9 września 1939 r. przejął obowiązki prezydenta, a następnego dnia został formalnie nominowany na to stanowisko przez wojewodę. 14 września po opuszczeniu miasta przez Armię „Lublin” zaangażował miejscową ludność do obrony, przyczynił się też (z pomocą Romana Pieczyraka) do uratowania przewiezionych z warszawskiej „Zachęty” obrazów Jana Matejki: Bitwy pod Grunwaldem i Kazania Skargi.

Niemcy po wkroczeniu do miasta uznały jego nominację i zezwoliły na pracę Zarządu Miejskiego pod nadzorem komendanta wojskowego pułkownika von Klemmma. Ślaski utworzył wówczas Wydział Kwaterunkowy i Świadczeń Wojennych, a w październiku 1939 r. zorganizował konspiracyjny zespół radnych i ławników, ściśle współpracujący ze Służbą Zwycięstwa Polski, a następnie Związkiem Walki Zbrojnej i Armią Krajową.

Grób Romana Ślaskiego na cmentarzu przy ulicy Lipowej

Podczas okupacji Roman Slaski podejmował odważne decyzje, m.in. wydawał konspiratorom dokumenty tożsamości, ukrywał narażonych na aresztowania i zatrudniał osoby zagrożone wywózką na roboty do Rzeszy.

1 sierpnia 1941 r. został aresztowany, gdyż odmówił Niemcom wykonania spisu znaczących urzędników miejskich. Zwolniono go dopiero w marcu 1943 r. Więziony był na Zamku Lubelskim, gdzie bardzo podupadł na zdrowiu i przez resztę wojny leczył się.

Po wojnie, do 1948 r. z przerwami pełnił funkcję naczelnika Wydziału Finansowego.

Był w tym okresie też represjonowany przez Urzędu Bezpieczeństwa i w latach 1944–1946 dwukrotnie był więziony na Zamku Lubelskim i w areszcie przy ul. Spokojnej.

Później przez pewien czas wykładał nauki ekonomiczne na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim.

Pochowany został w Lublinie na cmentarzu przy ul. Lipowej (sekcja 22b).

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Upamiętnienie | edytuj kod

Jego imieniem nazwano jedną z ulic w Lublinie.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b M.P. z 1932 r. nr 259, poz. 297 „za zasługi w służbie państwowej” - jako Roman Stanisław Ślaski.

Bibliografia | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Roman Slaski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy