Ruczaj (Kraków)


Na mapach: 50°01′25,6″N 19°54′13,0″E/50,023778 19,903611

Ruczaj (Kraków) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ruczaj – obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy VIII Dębniki, położony około 4 km na południowy zachód od centrum Krakowa. Nie stanowi jednostki pomocniczej niższego rzędu w ramach dzielnicy. Nazwa ta nie funkcjonuje również jako oficjalna jednostka urbanistyczna, ale funkcjonuje powszechnie w świadomości mieszkańców.

Składa się z dwóch części: osiedla wielkopłytowego Ruczaj-Zaborze z lat 1986–1993 oraz nowych osiedli mieszkaniowych powstających w latach. 90. XX wieku i na początku XXI wieku na południe od ul. Zachodniej.

Rozwój tej części miasta związany jest z budową nowego kampusu Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz rozwojem podstrefy Kraków-Pychowice specjalnej strefy ekonomicznej Krakowski Park Technologiczny.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Bloki z wielkiej płyty na osiedlu Ruczaj-Zaborze

Współczesny Ruczaj zajmuje obszar dawnych dzielnic katastralnych Zakrzówek, Pychowice, Kobierzyn i Skotniki. Zabudowa istniała głównie wzdłuż ul. Kobierzyńskiej, tworzyły ją także rozsiane wśród pól uprawnych pojedyncze zabudowania.

Nazwa Ruczaj pojawia się w nazwie ul. Ruczaj, która historycznie biegła od ul. Tynieckiej aż do Wilgi[1].

Osiedle Ruczaj-Zaborze | edytuj kod

 Osobny artykuł: Osiedle Ruczaj-Zaborze.

Początek zabudowy blokowej wiąże się z powstaniem wielkopłytowego osiedla Ruczaj-Zaborze, które powstało w latach 1986–1993 między ulicami Grota-Roweckiego, Zachodnią, Kobierzyńską, Miłkowskiego i Lipińskiego.

Osiedle to tradycyjnie dzieli się na trzy części, głównie ze względu na usytuowanie geograficzne. Część pierwsza rozciąga się od rzeki Wilgi do ulicy Kobierzyńskiej i jej skrzyżowania z ulicą Ruczaj i Rostworowskiego. Część druga to teren w pobliżu Skałek Twardowskiego, znajdujący się pomiędzy ulicami: Kobierzyńską, Rostworowskiego i Grota-Roweckiego. Część trzecia, najbardziej wysunięta, sięga w kierunku Kampusu UJ od ulicy Rostworowskiego, między ulicami Kobierzyńską i Grota-Roweckiego do ulicy Zachodniej dawnej pętli autobusowej „Ruczaj”.

Nowy Ruczaj | edytuj kod

Bloki na osiedlu Zielona Galicja przy ul. Chmieleniec Bloki na Osiedlu Europejskim

Na południowy zachód od ulicy Zachodniej, pomiędzy ulicami Bobrzyńskiego i Kobierzyńską, rozciągają się nowe osiedla mieszkaniowe, powstające od końca lat. 90. XX wieku. Pojedyncze budynki lub zespoły budynków były realizowane przez różnych inwestorów. Część z nich ma charakter osiedli zamkniętych. Największym osiedlem w nowej części Ruczaju jest wysunięte najbardziej na południe Osiedle Europejskie.

Ważniejsze osiedla mieszkaniowe:

Nowa część Ruczaju krytykowana jest za chaos urbanistyczny i brak planowej zabudowy. W 2013 otrzymało, wraz ze znajdującym się na obszarze Górki Narodowej osiedlem „Kuźnica Kołłątajowska”, tytuł Archi-Szopy przyznawany tradycyjnie najgorszym budynkom Krakowa[8]. Jurorzy zwrócili uwagę na „niesamowitą plątaninę bezhołowia urbanistycznego” tych osiedli i na stracone szanse Krakowa na stworzenie spójnej tkanki miejskiej przy sprzyjającym ruchu inwestorskim i posiadanych funduszach.

Otoczenie | edytuj kod

III Kampus UJ | edytuj kod

Budynki III Kampusu UJ Biblioteka Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II  Osobny artykuł: Kampus 600-lecia Odnowienia Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Na północ od osiedla Ruczaj-Zaborze powstaje kompleks budynków III Kampusu Uniwersytetu Jagiellońskiego. Do tej pory powstały m.in. następujące budynki:

  • Centrum Badań Przyrodniczych i Aparatury Naukowej
  • Kompleks Nauk Biologicznych,
  • Wydział Matematyki i Informatyki,
  • Wydział Zarządzania i Komunikacji Społecznej,
  • Instytutu Zoologii,
  • Małopolskiego Centrum Biotechnologii,
  • Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej.

W pobliżu kampusu powstał również budynek biblioteki Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II.

Specjalna strefa ekonomiczna | edytuj kod

Biurowiec firmy Ericpol

Na południowy zachód od kampusu uniwersyteckiego znajduje się podstrefa specjalnej strefy ekonomicznej zarządzanej przez Krakowski Park Technologiczny. Obecnie na jej terenie zlokalizowane są następujące budynki:

Planowano również budowę siedziby krakowskiego oddziału TVN ze studiami produkcyjnymi, ale prawdopodobnie do niej nie dojdzie[9].

Tereny zielone | edytuj kod

Zalew Zakrzówek na Skałkach Twardowskiego

Na północ od osiedla Ruczaj-Zaborze znajduje się kompleks skał wapiennych, miejsce do spacerów, wycieczek pieszych i rowerowych, według legendy wiązane z Panem Twardowskim. W rzeźbie terenu widoczne są formy antropogeniczne – wyrobiska dawnych kamieniołomów wapienia jurajskiego. Wierzchowinę Skałek Twardowskiego porasta zieleń parkowa wprowadzona tu przez człowieka. Obszar ten, a także tereny łąkowe i leśne na północ od nowej części Ruczaju, wchodzą w skład Bielańsko-Tynieckiego Parku Krajobrazowego.

W nowej części osiedla planowane jest powstanie parku Park Ruczaj-Lubostroń[10]. Na tym terenie mieści się Krakowski Klub Jazdy Konnej. W jego obrębie znajduje się również niewielki cmentarz komunalny Kobierzyn-Lubostroń. Drugi cmentarz komunalny położony jest na południe od Osiedla Europejskiego – cmentarz Kobierzyn-Maki Czerwone powiązany z położonym nieco dalej na południe szpitalem psychiatrycznym w Kobierzynie.

Ważniejsze obiekty | edytuj kod

Kościół Zesłania Ducha Świętego

Kościoły i związki wyznaniowe:

Szkoły i przedszkola:

  • Gimnazja nr 23 i 25
  • Szkoły podstawowe nr 40, 151 i 158
  • Przedszkole Samorządowe nr 5

Centra kultury, sportu i rekreacji

  • Centrum Kultury „Ruczaj” przy ul. Rostworowskiego
  • Biblioteka Kraków – filia 31
  • Krakowski Klub Jazdy Konnej
  • Centrum Sportu i Rekreacji Cascada

Hotele

  • Sympozjum
  • Ruczaj
  • Aparthotel Vanilla

Komunikacja | edytuj kod

Komunikacja autobusowa | edytuj kod

Główne osie komunikacyjne osiedla stanowią:

Ulice Grota-Roweckiego i Kobierzyńska | edytuj kod

Ulice Grota-Roweckiego i Bobrzyńskiego | edytuj kod

Inne linie autobusowe | edytuj kod

Komunikacja tramwajowa | edytuj kod

Historia | edytuj kod

29 listopada 2010 rozpoczęto budowę nowej linii tramwajowej na os. Ruczaj, która miała połączyć istniejącą trasę, wiodącą ulicami Kapelanka – Brożka, z projektowaną pętlą tramwajową w rejonie skrzyżowania ul. M. Bobrzyńskiego z ul. Czerwone Maki. Budowana trasa przebiegać miała wzdłuż ulic Grota-Roweckiego i Bobrzyńskiego. Długość budowanej linii tramwajowej wynosiła (bez pętli) prawie 3,5 km. Na projektowanym odcinku znalazło się 6 przystanków tramwajowych, łącznie 15 peronów przystankowych.

27 sierpnia 2011[12] oddano do użytku płytę pierwszego skrzyżowania przebudowywanego w ramach inwestycji. Było to skrzyżowanie ulic Kapelanka, Brożka, Grota-Roweckiego i 8 Pułku Ułanów (obecnie ul. Lipińskiego). Ta ostatnia ma obecnie formę jedynie wylotu ze skrzyżowania w stronę projektowanej trasy[13], która w nieokreślonej przyszłości stanowić będzie kolejną oś komunikacyjną osiedla (docierając aż do ul. Zawiłej).

25 października 2011 oddano do użytku przebudowane skrzyżowanie ulic Kobierzyńskiej i Grota-Roweckiego wraz z przejazdem tramwajowym wzdłuż tej drugiej.

Od 30 grudnia 2011 pierwszy odcinek trasy (do przystanku „Ruczaj” włącznie) był wykorzystywany liniowo[14] przy zastosowaniu tramwajów dwukierunkowych (z powodu braku pętli na tymczasowej końcówce), zastępując w tym rejonie część komunikacji autobusowej. Linia nr 12 kursowała na Wieczystą, a nr 18 do Cichego Kącika.

15 października 2012 zawieszono obie linie[15] na kilka tygodni, ponieważ trzeba było połączyć wykorzystywaną już część z trasy z nowo wybudowaną resztą.

16 listopada 2012 zorganizowano oficjalną uroczystość otwarcia nowej linii wraz z pętlą „Czerwone Maki” i parkingiem funkcjonującym w systemie Parkuj i Jedź[16] z udziałem prezydenta Krakowa Jacka Majchrowskiego, a dzień później zaczęły na niej regularnie kursować tramwaje. Otwarcie pętli nastąpiło równocześnie z (od dawna planowaną) zmianą siatki połączeń autobusowych i tramwajowych[17].

25 czerwca 2016 r. nazwa pętli została zmieniona na „Czerwone Maki P+R”.

Linie | edytuj kod

Linie jadące ciągiem ulic Grota-Roweckiego i Bobrzyńskiego, z przystankiem końcowym na pętli „Czerwone Maki P+R”:

Uwagi | edytuj kod

  1. Zbory: Kraków–Opatkowice, Kraków–Podgórze, Kraków–Rosyjski, Kraków–Ruczaj, Kraków–Ukraiński, Kraków–Salwator.

Przypisy | edytuj kod

  1. Stare mapy, 1964
  2. Interbud, Bobrzyńskiego.
  3. Interbud, Szuwarowa.
  4. Zielona Galicja.
  5. Osiedle Europejskie.
  6. Osiedle Piltza.
  7. Osiedle Zielona Polana.
  8. „Ruczaj i Kuźnica – Archi Szopa 2012” (krakow.gazeta.pl).
  9. Onet.pl i TVN zainwestują w Krakowie 150 mln zł. [dostęp 23.02.2011 r].
  10. Park Ruczaj-Lubostroń.
  11. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2019-04-20] .
  12. W sobotę tramwaje wracają na Kapelankę. [dostęp 28.08.2011 r].
  13. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Rejonu przebiegu ulicy 8 Pułku Ułanów. [dostęp 28.08.2011 r].
  14. Tramwaj na Ruczaj pojedzie w piątek. Zmiany w ruchu – Onet Wiadomości.
  15. ZIKiT.
  16. lovekrakow.pl.
  17. love.krakow.pl.
Na podstawie artykułu: "Ruczaj (Kraków)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy