Samochód


Samochód w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii To jest najnowsza wersja przejrzana, która została oznaczona 6 lip 2020. Od tego czasu wykonano 1 zmianę, która oczekuje na przejrzenie. Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Benz Auto, 1886 Ford T – pierwszy samochód produkowany masowo CWS T-1 – pierwszy polski samochód produkowany seryjnie Współczesny samochód osobowy FSO Polonez Caro Plus – jeden z ostatnich współczesnych produkowanych polskich samochodów

Samochódpojazd silnikowy służący do przewozu osób lub ładunków.

Spis treści

Nazewnictwo | edytuj kod

Słowo samochód utrwaliło się w języku polskim jeszcze w czasach II Rzeczypospolitej, kiedy to zostało wybrane, w drodze konkursu, na słowo określające automobil. Termin samochód pochodzi od słów sam i chód, a więc określa pojazd samodzielnie się poruszający, czyli z własnym napędem. Spośród innych, branych pod uwagę słów, można wspomnieć określenie samojedź.

Historia | edytuj kod

 Osobny artykuł: Historia samochodu.

Nad pojazdami napędzanymi parą myślano już w XVII wieku. W 1678 roku Ferdinand Verbiest miał zademonstrować taki pojazd cesarzowi chińskiemu, jednak nie ma na to żadnych dowodów. Dlatego za pierwszego konstruktora – wynalazcę pojazdu mechanicznego – uznaje się Francuza o nazwisku Nicolas-Joseph Cugnot, który zaprezentował swoje pionierskie dzieło napędzane silnikiem parowym w roku 1769.

W 1870 roku Austriak Siegfried Marcus skonstruował, nienadający się do powszechnego użytku, prototyp pojazdu mechanicznego z benzynowym silnikiem o zapłonie iskrowym. Z kolei inny konstruktor, Niemiec Carl Benz, zbudował swój trzykołowy automobil w roku 1885 (w 1886 uzyskał patent). W tych samych latach prace w dziedzinie silników spalinowych oraz pojazdów napędzanych takimi silnikami prowadzili wspólnie Wilhelm Maybach i Gottlieb Daimler. Nie wiadomo jednak dokładnie, kto, jako pierwszy, skonstruował zastosowany do napędu samochodów silnik o spalaniu wewnętrznym.

Napęd | edytuj kod

Napęd samochodu stanowi silnik. Najczęściej wykorzystywanym w samochodach typem silnika jest silnik spalinowy tłokowy. Produkowane są również samochody wyposażone jedynie w silnik elektryczny, czyli samochody elektryczne. Innym rodzajem napędu stosowanym w samochodzie jest napęd hybrydowy, będący połączeniem silnika spalinowego i silnika elektrycznego.

Źródło energii | edytuj kod

Niezbędnym elementem samochodu jest źródło energii, wymagane przez silnik do jego działania.

W przypadku zastosowania silnika spalinowego źródłem energii może być:

W przypadku zastosowania silnika elektrycznego źródłem energii może być:

Podział samochodów | edytuj kod

W poniższej tabeli zamieszczono przeglądowy spis popularnych typów i rodzajów współcześnie produkowanych samochodów, wraz z przykładami i/lub zdjęciami przykładowymi.

Elementy budowy samochodu | edytuj kod

Samochód w mieście | edytuj kod

Badania ruchu wskazują, że samochód w mieście spędza ok. 95% czasu na parkingu, będąc w użyciu zaledwie przez 5% swojego życia[2].

Istnieją badania, według których w dowolnie wybranym momencie dnia na Manhattanie prawie 1/3 kierowców krąży w poszukiwaniu miejsca do zaparkowania, na Brooklynie ten współczynnik wynosi 45%[3]. Donald Shoup przeprowadził pomiary na obszarze 15 przecznic w Los Angeles. Okazało się, że przeciętny kierowca musiał przejechać pół mili (ok. 800 metrów) w poszukiwaniu miejsca. Tylko w badanym rejonie łącznie kierowcy przejeżdżali bezużytecznie 950 000 mil (ok. 1,5 miliona kilometrów). „Jeśli takie wyniki osiągamy w jednej niewielkiej dzielnicy biznesowej, wyobraźmy sobie, jakie są skumulowane konsekwencje takiego bezowocnego jeżdżenia w skali kraju” – napisał Shoup[3].

Darmowe miejsca parkingowe w USA wymagają dopłat w wysokości 500 miliardów dolarów rocznie, co oznacza, że na każdego dolara wydanego przez kierowców na samochód pozostali obywatele muszą dopłacić pięćdziesiąt centów na miejsca parkingowe[4].

Samochód a środowisko | edytuj kod

Zdaniem Gary’ego Fullera zanieczyszczenia generowane przez samochody odpowiadają w dużych miastach za około 1/4 zgonów spowodowanych pyłem PM2,5[5]. Obok pyłu występuje dwutlenek azotu, substancja, która znalazła się w centrum skandalu wokół fałszowania testów przez Volkswagena i ma podobny wpływ na ludzi[6].

W badaniu z 2011 r. porównano środki transportu biorąc przy tym pod uwagę środowiskowy koszt ich produkcji oraz użytkowania. W przypadku rowerów uwzględniono też dodatkowy wydatek energetyczny samych użytkowników w postaci spalonych kalorii. Według obliczeń emisja na każdy kilometr pokonany samochodem to 271 gram CO2 na kilometr na osobę (np. u pasażerów autobusów jest to 101 gram na kilometr na pasażera, a rowerzystów 21 gram)[7].

Przypisy | edytuj kod

  1. Grafenowe superkondensatory coraz doskonalsze.
  2. „Cars are parked 95% of the time”. Let’s check!
  3. a b Gone Parkin’ – The New York Times, web.archive.org, 28 listopada 2018 [dostęp 2019-02-17] [zarchiwizowane z adresu 2018-11-28] .
  4. Wayback Machine, web.archive.org, 24 października 2016 [dostęp 2019-02-17] [zarchiwizowane z adresu 2016-10-24] .
  5. Air pollution: how big a problem is it for cyclists? | Environment | The Guardian, web.archive.org, 28 października 2018 [dostęp 2019-02-17] [zarchiwizowane z adresu 2018-10-28] .
  6. Wszechobecny zabójca, [w:] PeterP. Walker PeterP., Jak rowery mogą uratować świat, Kraków: Wysoki Zamek, ISBN 978-83-950387-4-7 .
  7. Cycle more Often 2 cool down the planet!, 2011 [zarchiwizowane z adresu 2019-02-17] .

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (pojazd silnikowy):
Na podstawie artykułu: "Samochód" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy