Schronisko Wielka Strąka


Na mapach: 50°09′27″N 19°45′41″E/50,157500 19,761389

Schronisko Wielka Strąka w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Schronisko Wielka Strąkaschron jaskiniowy powyżej Rozwalistej Turni w orograficznie lewym zboczu Doliny Kobylańskiej[1]. Pod względem geograficznym jest to obszar Wyżyny Olkuskiej wchodzący w skład Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej[2], administracyjnie znajduje się w obrębie wsi Kobylany, w gminie Zabierzów, w powiecie krakowskim, w województwie małopolskim[3].

Opis obiektu | edytuj kod

Schronisko znajduje się w niewielkiej skałce po lewej stronie (patrząc od dołu) szczytu Rozwalistej Turni, około 30 m nad dnem doliny. Jest to próżnia pod wysokim na 2 m okapem o opadającym dnie[1].

Schronisko jest obiektem pochodzenia krasowego utworzonym w wapieniach z jury późnej. Jest w całości widne, w głębi wilgotne. Nie posiada nacieków, a na jego ścianach rozwijają się mchy, porosty oraz paprocie zanokcica skalna i zanokcica murowa. Zwierząt nie zaobserwowano[1].

Tuż obok, w innej skałce po prawej stronie Schroniska Wielka Strąka znajduje się większa Jaskinia Wielka Strąka, a w Rozwalistej Turni Dziupla w Rozwalistej Turni, Okap w Rozwalistej Turni i Szczelina w Rozwalistej Turni[4],

Historia poznania i eksploatacji | edytuj kod

Schronisko znane była od dawna. Opisywano go łącznie z sąsiednią Jaskinią Wielka Strąka. Pierwszy raz opisał go Gotfryd Ossowski w 1879 roku, który przeprowadził w nim badania archeologiczne. W 1880 r. sporządził pierwsze sprawozdanie z badań w jaskini i schroniska. Znalazł ślady zamieszkiwania przez ludzi w okresie przedhistorycznym. M.in. były to ceramika grupy malickiej i pleszewskiej (kultura lendzielska) oraz neolityczne wyroby krzemienne[5]. W 1948 r. Z. Durczewski znalazł jeszcze ceramikę kultury łużyckiej[5]. Dokumentację schroniska sporządził Kazimierz Kowalski w 1951 r.[6]. Aktualną dokumentację i plan jaskini sporządził J. Nowak w maju 2003 r.[1]

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d AndrzejA. Górny AndrzejA., JakubJ. Nowak JakubJ., Schronisko Wielka Strąka [dostęp 2020-11-22] .
  2. Jerzy Kondracki, Geografia regionalna Polski, Warszawa, Wyd. Naukowe PWN, 1998, ​ISBN 83-01-12479-2
  3. Geoportal. Mapa topograficzna i lotnicza [dostęp 2020-03-14] .
  4. Dziupla w Rozwalistej Turni, [w:] Jaskinie Polski [online], Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy [dostęp 2018-11-21] .
  5. a b AndrzejA. Górny AndrzejA., JakubJ. Nowak JakubJ., Jaskinia Wielka Strąka [dostęp 2020-11-22] .
  6. K. Kowalski, Jaskinie Polski, tom. 1, Warszawa: Państwowe Muzeum Archeologiczne, 1951
Na podstawie artykułu: "Schronisko Wielka Strąka" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy