Skala trudności tras narciarskich


Skala trudności tras narciarskich w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Skala trudności tras narciarskich – system oznaczeń narciarskich tras zjazdowych, nartostrad, tras biegowych i szlaków narciarskich stosowany w ośrodkach narciarskich i umożliwiający narciarzom wybór tras odpowiadających ich umiejętnościom. Nie istnieje jednolity światowy system oceny trudności tras, jednak w większości krajów stosuje się oznaczenia kolorami (według skali niebieski-czerwony-czarny z rosnącym stopniem trudności) lub kształtami znaków ustawionych wzdłuż tras.

Stok o czerwonym stopniu trudności w Park Snow Donovaly na Słowacji

Spis treści

Europa | edytuj kod

System stosowany w Europie oparty jest na powyższym kodzie kolorowym. W każdym kraju system jest nieco inny, ale we wszystkich krajach oparty jest na kolorach: niebieski (trasa łatwa), czerwony (trasa o średnim stopniu trudności) i czarna (trasa dla ekspertów). Kształty znaków nie są ujednolicone.

Polska | edytuj kod

Stan obecny | edytuj kod

Taki system (trzech kolorów – trzech stopni trudności) obowiązuje również w Polsce od 31 grudnia 2011 roku. Został on wprowadzony Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 29 grudnia 2011 roku w sprawie stopni trudności narciarskich tras zjazdowych, biegowych i nartostrad oraz sposobu ich oznaczania[1].

Przy ocenie stopnia trudności narciarskiej trasy zjazdowej i nartostrady bierze się pod uwagę ukształtowanie terenu, zalesienie, zabudowania oraz inne obiekty znajdujące się w bezpośredniej bliskości trasy. W przypadku narciarskiej trasy biegowej, gdy którykolwiek z jej parametrów odpowiada parametrowi z wyższego stopnia trudności, narciarską trasę biegową kwalifikuje się według wyższego stopnia trudności.

Historia | edytuj kod

Do 30 grudnia 2011 roku skala trudności była 4-stopniowa, a nadawanie stopnia trudności tras było pozostawione organizacjom GOPR lub TOPR na podstawie Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Rady Ministrów z 6 maja 1997 r. w sprawie określenia warunków bezpieczeństwa osób przebywających w górach, pływających, kąpiących się i uprawiających sporty wodne[2], biorąc pod uwagę ukształtowanie terenu, zalesienie, zabudowania oraz inne obiekty znajdujące się w bezpośredniej bliskości trasy.

W oparciu o powyższe rozporządzenie Zarząd Główny PTTK w uchwale 170/XVI/2007 z 21 kwietnia 2007 roku wydał instrukcję[3] znakowania szlaków turystycznych. Zgodnie z tą instrukcją szlaki narciarskie powinny mieć tło pomarańczowe. Narciarskie trasy zjazdowe (zarówno wyczynowe jak i popularne) były oznakowane w zależności od stopnia trudności:

Oznaczenia szlaków narciarskich w Polsce Czarna trasa (obecnie żółta) w Tortin, Val de Nendaz pomiędzy Verbier i Nendaz w Szwajcarii

Średnie nachylenie nie było jedynym kryterium przyznania trasie danego stopnia. Paragraf § 4 ustęp 3 cytowanego Rozporządzenia Rady Ministrów mówił: „Przy ocenie stopnia trudności trasy bierze się pod uwagę ponadto ukształtowanie terenu, zalesienie, zabudowania oraz inne obiekty znajdujące się w bezpośredniej bliskości trasy. Ostateczny stopień trudności trasy ustala GOPR lub TOPR.”

Ciekawsze trasy narciarskie w Polsce | edytuj kod

W Polsce jest kilkanaście tras narciarskich o oznaczeniu czarnym.

 Osobny artykuł: Lista czarnych narciarskich tras zjazdowych w Polsce.

Ciekawsze trasy czerwone w Polsce to:

Niebieski znak narciarski w Blue Ski Arena w Les Crosets, Francja

Niemcy, Austria, Francja, Włochy, Szwajcaria, Czechy i Słowacja | edytuj kod

W tych krajach oznaczenia skali trudności tras narciarskich są oparte na zasadach opracowanych przez FIS[6] i mają kształt kół. Trzy podstawowe kolory skali trudności ujęte są w normach, m.in. niemieckiej DIN 32912, austriackiej ÖNORM S 4610 f i czeskiej ČSN 01 8027.

łatwy (znaki niebieskie): stok ma nie więcej niż 25% nachylenia w profilu podłużnym i poprzecznym, z wyjątkiem krótkich odcinków na otwartych przestrzeniach. Ma odpowiednio dużą szerokość. Takie trasy zwane są często skiautobahn (autostrada narciarska). W Czechach czasem oznaczana jest cyfrą „1”.
średni (znaki czerwone): stok ma nie więcej niż 40% nachylenia w profilu podłużnym i poprzecznym, z wyjątkiem krótkich odcinków na otwartych przestrzeniach. W Czechach – oznaczana dodatkowo cyfrą „2”.
trudny (znaki czarne): stok ma ponad 40% nachylenia w profilu podłużnym lub poprzecznym[7]. W Czechach – cyfra „3”.
Okrągłe tablice mogą zawierać różnorodne wskazówki informacyjne, np.:

  • napisy („trasa narciarska”), albo też stałą cyfrę do oznakowania określonego odcinka (np. trasa narciarska 21).
  • na dole tablicy cyfry porządkowe: na trasie narciarskiej podają one kolejność tablic, przy czym zaczyna się od najniższej cyfry na stacji dolnej (w razie wypadków narciarskich można na podstawie cyfry umieszczonej na najbliższej tablicy oznakowującej dokładnie podać służbie ratownictwa górskiego miejsce wypadku)[8].
Oznaczenia niebieskiej trasy na południowym stoku Kronplatz (Południowy Tyrol, Włochy)

Ponadto:

  • kolorem pomarańczowym lub żółtym oznacza się ekstremalnie trudne trasy w Austrii, Szwajcarii i niektórych innych regionach. W Austrii są to pomarańczowe kwadraty;
  • ostatnio w wielu europejskich ośrodkach narciarskich zmieniono oznaczenia niektórych czarnych tras na żółte. Tak oznaczone są nieprzygotowane lub niepatrolowane tereny, często określane jako „poza trasą” (free ride). Znanymi przykładami są tereny takie jak w ośrodkach w Zermatcie i stoki Tortin w Verbier.

Trasy francuskie i w Andorze o danym kolorze są trudniejsze niż trasy w innych krajach np. w Austrii. We Francji różnica między trasami czerwonymi i czarnymi jest większa niż w innych krajach.

Hiszpania, Skandynawia i Wielka Brytania | edytuj kod

W tych krajach stosuje się dodatkowo zielony poziom trudności (bardzo łatwy). Ponadto znaki poszczególnych stopni trudności mają inny kształt niż w Alpach:
stok dla początkujących i do nauki jazdy. Przeważnie są to szerokie, otwarte, lekko nachylone tereny, często u podstawy stoków narciarskich
łatwa trasa, prawie zawsze wyratrakowana, o nachyleniu nie przekraczającym 25%
trasa o średnim stopniu trudności, bardziej stroma lub węższa niż trasa niebieska, przeważnie przygotowana, z możliwymi wyjątkami w najwęższych miejscach. Nachylenie nie przekracza 40% poza krótkimi, szerszymi odcinkami, które mogą mieć większe nachylenie
stok dla ekspertów. Stromy, nie zawsze przygotowany. Jest to często dość szeroka kategoria, od tras nieco trudniejszych od czerwonych po karkołomne, mające złą sławę trasy, jak Couloirs w Courchevel
(podwójny lub potrójny czarny romb) – stosowane w Skandynawii – ekstremalnie trudna trasa.
Ponadto:

  • w Skandynawii symbolem dwóch złączonych poziomo czarnych kół również oznacza się bardzo trudne trasy.

USA, Kanada i Australia | edytuj kod

Oznaczenia tras w Winter Park Ski Resort w Kolorado, USA

W Ameryce Północnej oznakowanie tras jest ściślej związane z ich nachyleniem. Oznaczenia trudności tras w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie są również oparte na kolorach i kształtach znaków[9]. System australijski jest taki sam, jak amerykański.

W tych krajach oznaczenia trudności tras nie są oparte na żadnych normach (jak w wielu krajach Europy). Ośrodki narciarskie oznaczają kolorami często względną trudność tras w stosunku do innych tras w ośrodku. W konsekwencji podobne trasy w różnych ośrodkach mogą mieć różne oznaczenia, i odwrotnie: dwie trasy o tym samym oznaczeniu (np. czarny romb) mogą nie być w tym samym stopniu trudne. Niektórzy narciarze interpretują tę względność jako manipulacje motywowane chęcią zwiększenia atrakcyjności ośrodków.

Podobnie jak w Europie – poza nachyleniem stoku, jako głównym czynnikiem wpływającym na jego klasyfikację – uwzględniane są również takie czynniki jak szerokość trasy, typowe warunki śniegowe oraz to, czy trasa jest regularnie przygotowywana.

Japonia | edytuj kod

W Japonii również stosowany jest system oparty na kolorach, ale nie na kształtach znaków. Niektóre ośrodki, szczególnie te, nastawione na obsługę cudzoziemców, stosują system europejski albo amerykański, zwiększając niepewność, co oznaczają poszczególne znaki. Przeważnie stosowane są znaki:
Zielony: trasy dla początkujących, przeważnie zlokalizowane u podstawy stoku.
Czerwony: trasy o średnim stopniu trudności. Tak oznaczana jest większość tras w Japonii. Stanowią one od 40% do 60% wszystkich tras, w zależności od sposobu liczenia.
Czarny: trasy dla ekspertów. Najbardziej strome i najtrudniejsze trasy w danym ośrodku. Trudność tych tras zależy od tego, do jakiej grupy narciarzy ośrodek kieruje swoje usługi.

W Japonii jest ponad 1000 ośrodków narciarskich (115 tylko w Prefekturze Nagano)[11]. Wiele z nich to małe, rodzinne ośrodki, więc porównanie stosowanych przez nie systemów oznaczeń z oznaczeniami europejskimi czy amerykańskimi jest bardzo trudne.

Nowa Zelandia | edytuj kod

Zielony: trasy dla początkujących, ale znacznie trudniejsze niż zielone trasy w Stanach Zjednoczonych. Niektórzy mówią[kto?], że nowozelandzkie zielone trasy są tak trudne, jak amerykańskie lub europejskie niebieskie, a nawet czarne.
Niebieski: trasy o średnim stopniu trudności, o większym nachyleniu i węższe niż trasy zielone.
Czarny: trudne, bardziej strome i węższe niż niebieskie.
Czarny romb: trudniejsze niż czarne, zwane trasami dla ekspertów.
Podwójny czarny romb: takie trasy zwane są „Tricky”.
Spotyka się wreszcie trasy oznaczone potrójnym czarnym rombem. Takie trasy zwane są samobójczymi („Suicidal”).

Przypisy | edytuj kod

  1. Dz.U. z 2011 r. nr 295, poz. 1752
  2. Dz.U. z 1997 r. nr 57, poz. 358
  3. Normy znakowania szlaków narciarskich PTTK (dostęp 24 kwietnia 2010 r.)
  4. Lista tras Ośrodka Narciarskiego Czyrna-Solisko w Szczyrku (dostęp 28 lutego 2012 r.)
  5. mapa tras ośrodka Palenica w Szczawnicy (dostęp 13 marca 2010 r.)
  6. 10 FIS Rules of Conduct (dostęp 24 kwietnia 2010 r.)
  7. Oznaczenia tras w Europie i Ameryce oraz inne znaki na trasach (dostęp 24 kwietnia 2010 r.)
  8. Znaki narciarskie w Europie (dostęp 24 kwietnia 2010 r.)
  9. Oznaczenia tras narciarskich stosowane w USA I Kanadzie (dostęp 24 kwietnia 2010 r.)
  10. a b c Appendix G: Mountain Specifications Summary, Draft Environmental Impact Statement for The Timberline Express Proposal (ang.). USDA, U.S. Forest Service, Mount Hood National Forest, March 2005. s. 26. [dostęp 2010-04-24].
  11. Ośrodki narciarskie w Japonii (dostęp 24 kwietnia 2010 r.)
Na podstawie artykułu: "Skala trudności tras narciarskich" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy