Skalnicowce


Skalnicowce w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Sempervivum × funckii Aeonium dodrantale Tiarella 'Ninja'

Skalnicowce (Saxifragales Dumort.) – grupa roślin wyróżniana w randze rzędu okrytonasiennych. Stanowi grupę siostrzaną kladu określanego mianem 'superróżowych' (ang. superrosids) obejmujących różowe (rosids) wraz z rzędem winoroślowców (Vitales)[2][1]. Obejmuje 15 rodzin ze 112 rodzajami i 2,5 tysiącem gatunków[1]. Występują na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy, przy czym najbardziej zróżnicowani są na obszarach w strefie klimatu umiarkowanego, rzadziej rosną w tropikach[3], obecne są też w strefach arktycznych[4]. Z powodu szybkiej i relatywnie krótkiej radiacji ewolucyjnej w środkowej kredzie problemy stwarza ustalenie relacji filogenetycznych i klasyfikacji należących tu rodzin (ich różnicowanie trwało tylko 3–6 milionów lat)[3]. Rośliny tu należące cechują się obecnością kwasu elagowego, mirycetyny i flawonoli[1].

Morfologia | edytuj kod

Pokrój
Drzewa, krzewy i rośliny zielne, zarówno jednoroczne jak i wieloletnie. Także sukulenty liściowe (→ gruboszowate)[4].
Liście
Zróżnicowane – ustawione równolegle, okółkowo lub skrętolegle, blaszki pojedyncze lub złożone[4]. Brzeg blaszki często piłkowany, z ząbkami gruczołowymi[2].
Kwiaty
Zwykle promieniste, z wykształconym kielichem i koroną[4]. Często występuje hypancjum[2]. Zalążnia czasem apokarpiczna (słupki niezrośnięte), ale typowy dla większości przedstawicieli jest słupek pojedynczy[4], przy czym często tworzące go owocolistki pozostają na szczycie niezrośnięte. Znamię odgięte[2].
Owoce
Zwykle suche i pękające[2].

Systematyka | edytuj kod

Pozycja systematyczna skalnicowców w kladogramie dwuliściennych właściwych według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)
Podział według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)

Powiązania filogenetyczne między rodzinami w rzędzie na podstawie danych APweb[1]:

+ cynomoriowate Cynomoriaceae – rodzina o nieznanej pozycji w kladogramie.

Pozycja w systemie Reveala (1994-1999)

Gromada okrytonasienne Cronquist, podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa różowe Takht., nadrząd Saxifraganae Reveal, rząd skalnicowce Dumort[5].

Podział Reveala (1994-1999)

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2018-12-31].
  2. a b c d e Cole T.CH., Hilger H.H., Stevens P.F., Baranow P.. Filogeneza roślin okrytozalążkowych – Systematyka Roślin Kwiatowych, Polskie tłumaczenie/Polish version of (2018) Angiosperm Phylogeny Poster – Flowering Plant Systematics. , 2018. 
  3. a b Maarten J.M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World. Richmond UK, Chicago USA: Kew Publishing, Royal Botanic Gardens, The University of Chicago Press, 2017, s. 231. ISBN 978-1-842466346.
  4. a b c d e Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski (red.): Słownik botaniczny. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2003, s. 821. ISBN 83-214-1305-6.
  5. Reveal James L. System of Classification. PBIO 250 Lecture Notes: Plant Taxonomy. Department of Plant Biology, University of Maryland, 1999 Systematyka rzędu Saxifragales według Reveala
Na podstawie artykułu: "Skalnicowce" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy