Spółgłoska drżąca


Spółgłoska drżąca w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Spółgłoska drżącaspółgłoska dźwięczna, która powstaje przez szybkie następstwo zwarć i rozwarć narządu artykulacji (dolnej wargi, końca języka lub języczka) i miejsca artykulacji w kanale głosowym. Ruch narządu artykulacji następuje w wyniku wzmożonego prądu powietrza, czyli narząd artykulacji wykonuje ten ruch jedynie biernie.

Dochodzi więc do drżenia narządu artykulacji i wirowania powietrza między narządem a miejscem artykulacji.

Odpowiednio do udziału narządu artykulacji mówimy ospółgłoskach drżących:

  • (dwu)wargowych (dolna warga uderza o górną)
  • apikalnych (czubek języka uderza o dziąsło ? lub podniebienie)
  • języczkowe (języczek uderza o tył języka)

Lista spółgłosek drżących | edytuj kod

Teoretycznie możliwe, ale nie poświadczone w językach naturalnych

Przykłady | edytuj kod

W języku polskim fonem /r/ realizuje się jako spółgłoskę drżącą uderzeniową dziąsłową ɾ lub, przy bardziej starannej wymowie, spółgłoskę drżącą dziąsłową r.

Spółgłoska drżąca dziąsłowa r występuje także w hiszpańskim perro, a spółgłoska drżąca języczkowa ʀ we francuskim rue.

Niemieckie języczkowe r jest najczęściej spółgłoską szczelinową języczkową dźwięczną ʁ, czyli szmerem wytworzonym między języczkiem a tyłem języka. Przez "zawirowanie" tego dźwięku powstaje spółgłoska języczkowa drżąca, która pojawia się w niektórych niemieckich dialektach.

Spółgłoska drżąca dwuwargowa występuje w języku yi (w południowych Chinach) jako alofon sylabicznej spółgłoski β̝ i w języku pirahã (w Amazonii) jako alofon [b] .

Na podstawie artykułu: "Spółgłoska drżąca" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy