Stanisław Charzewski


Stanisław Charzewski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Stanisław Charzewski (ur. 25 kwietnia 1882 w Brzozowie, zm. 5 lipca 1916 pod Kostiuchnówką) – polski prawnik, działacz niepodległościowy, podporucznik piechoty Legionów Polskich.

Tablica na pomniku w Lesku

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodził się 25 kwietnia 1882 w Brzozowie jako syn Konstantego i Ludwiki z domu Sławińskiej[1]. W 1904 zdał egzamin dojrzałości w C. K. Gimnazjum Męskim w Sanoku (w jego klasie byli m.in. Zdzisław Adamczyk, Witold Fusek, Bolesław Mozołowski, Bronisław Praszałowicz, Kazimierz Świtalski, Zygmunt Tomaszewski)[2][3][4][5]. Ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lwowskiego uzyskując tytuł doktora praw. Od początku studiów był członkiem Czytelni Akademickiej we Lwowie, a w ramach jej koła muzycznego prowadził kwartet smyczkowy[6]. Był czynnym członkiem Akademickiego Klubu Turystycznego we Lwowie[7]. Przed 1914 był zatrudniony w kancelarii adwokackiej. Był kawalerem.

Przed 1914 w Sanoku działał w organizacjach niepodległościowych. Był jednym z założycieli stowarzyszenia Towarzystwo Młodzieży Polskiej „Znicz” w Sanoku, powołanego 17 lipca 1904[8]. W rodzinnym Brzozowie był członkiem LXIX Polskiej Drużyny Strzeleckiej i Związku Strzeleckiego. Organizował oddział ZS w Baligrodzie[9]. Po wybuchu I wojny światowej z Brzozowa zostały wysłane do Legionów Polskich trzy grupy ochotników, wśród których dowódcami byli Stanisław i Aleksander Charzewscy[10]. Stanisław Charzewski kierował grupą 13 ochotników z Baligrodu, wraz z którą dotarł do Krakowa. Służył w 1 pułku piechoty, później w 2 kompanii II batalionu 5 pułku piechoty w składzie I Brygady. W lutym 1915 był hospitalizowany w Szpitalu Zamek Bulowice w Kętach[11]. Został awansowany do stopnia podporucznika piechoty od 13 czerwca 1915 lub 11 kwietnia 1916. W tym stopniu służąc w 6 kompanii 5 pułku piechoty poległ 5 lipca 1916 w bitwie pod Kostiuchnówką w trakcie kontrataku mjr. Tadeusza „Wyrwy” Furgalskiego[12].

Przed 1914 urzędnikiem podatkowym w Baligrodzie był Czesław Charzewski (ur. 1874)[13][14], zaś urzędnikiem wydziału powiatowego w Brzozowie był Kazimierz Charzewski[15]. Aleksander Charzewski także poległ walcząc w szeregach Legionów Polskich i również został odznaczony Orderem Virtuti Militari. Innym oficerem Legionów Polskich był pochodzący z podbrzozowskiej Raczkowej, Emil Charzewski[16].

W 1934 został ustanowiony pomnik (określany jako „Głaz Legionowy”[17] bądź „Kamień Legionistów”[18]) upamiętniający wyruszających w bój o niepodległość ojczyzny z powiatu leskiego w szeregi Legionów Polskich. Na tablicy zostali wymienieni Stanisław i Tadeusz Charzewscy.

Odznaczenia | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Według tego źródła Ludwina Charzewska przed 1901 została wdową. CK Gimnazjum Państwowe Wyższe w Sanoku. Katalog główny, rok szkolny 1901/1902 (zespół 7, sygn. 29). AP Rzeszów – O/Sanok, s. 572.
  2. 23. Sprawozdanie Dyrektora C.K. Gimnazyum w Sanoku za rok szkolny 1903/1904. Sanok: 1904, s. 43.
  3. Kronika. „Gazeta Sanocka”, s. 3, Nr 27 z 2 lipca 1904. 
  4. Kronika. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 166 z 22 lipca 1904. 
  5. Absolwenci. 1losanok.pl. [dostęp 2016-12-30].
  6. Sprawozdanie Czytelni Akademickiej we Lwowie za rok administracyjny 1904/5. Lwów. s. 24, 84.
  7. Sprawozdanie roczne Akademickiego Klubu Turystycznego we Lwowie za rok 1910. Lwów: 1911, s. 16, 51, 65-70.
  8. Tow. młodzieży polskiej „Znicz”. „Gazeta Sanocka”, s. 2, Nr 30 z 24 lipca 1904. 
  9. „Oświata - to potęga”. Wydawnictwo pamiątkowe z okazji obchodu 15-lecia Niepodległości Państwa Polskiego. Przemyśl: 1933, s. 96.
  10. Alojzy Zielecki. Polski ruch niepodległościowy w Sanoku i regionie na tle wydarzeń krajowych przełomu XIX i XX wieku. „Rocznik Sanocki”. IX, s. 198, 2006. Towarzystwo Przyjaciół Sanoka i Ziemi Sanockiej. ISSN 0557-2096
  11. Lista Chorych, Rannych, Zabitych i Zaginionych Legionistów do Kwietnia 1915 roku (I). Piotrków: 1915-1916, s. 7.
  12. Lista Strat Legionów Polskich (VII). Piotrków: 1 października 1916, s. 5.
  13. Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1911. Lwów: 1911, s. 35, 285.
  14. Szematyzm galicyjskich władz i urzędów skarbowych na rok 1914. Lwów: Prezydyum Krajowej Dyrekcyi Skarbu, 1914, s. 56, 193.
  15. Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1911. Lwów: 1911, s. 371.
  16. Wykaz Legionistów Polskich 1914–1918. Emil Charzewski. Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. [dostęp 2016-12-30].
  17. Parada w Lesku. „Wschód”. Nr 6, s. 2, 20 marca 1936. 
  18. Ryszard Nater, Zygmunt Nater: Lesko. Nasze miasto. Lesko: 2001, s. 65. ISBN 83-910156-3-7.
  19. M.P. z 1931 r. nr 87, poz. 137.

Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Stanisław Charzewski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy