Steve Bruce


Steve Bruce w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Steve Bruce, właśc. Stephen Roger Bruce (ur. 31 grudnia 1960 w Corbridge) – angielski trener piłkarski, wcześniej piłkarz. Obecnie pełni funkcję trenera klubu Newcastle United.

W dzieciństwie był obiecującym zawodnikiem, jednak został odrzucony przez kilka zawodowych klubów. Był już skłonny całkowicie się wycofać, ale w tym czasie otrzymał ofertę testów w zespole Gillingham. Przed przejściem w roku 1984 do Norwich City zagrał w tym klubie ponad 200 meczów.

W roku 1987 przeszedł do Manchesteru United. Grając w tym klubie został mistrzem Anglii, zdobył Puchar kraju, Puchar Ligi i Puchar Zdobywców Pucharów. Bruce jest pierwszym angielskim piłkarzem, który był kapitanem zespołu – zdobywcy dubletu. Mimo tych osiągnięć nie zadebiutował w pierwszej reprezentacji swojego kraju. Komentatorzy uważają go za jednego z najlepszych angielskich graczy lat 80. i 90. XX wieku, którzy nigdy nie zagrali w seniorskiej kadrze.

Bruce swoją karierę trenerską rozpoczynał w Sheffield United, następnie przez krótki czas prowadził Huddersfield Town, Wigan Athletic oraz Crystal Palace, po czym, w roku 2001 został szkoleniowcem Birminghamu City. W czasie niemal sześciu lat pracy w tej drużynie dwukrotnie awansował z nią do Premier League, jednak w roku 2007 zrezygnował z funkcji trenera, po czym zaczął ponownie pracować w Wigan Athletic. Dwa lata później opuścił ten zespół i został szkoleniowcem Sunderlandu, który prowadził do listopada 2011. W czerwcu następnego roku podpisał kontrakt z Hull City.

Spis treści

Dzieciństwo | edytuj kod

Bruce urodził się w Corbridge w Northumberland jako starszy z dwóch synów Joego i Sheenagh[1]. Jego ojciec pochodził z tamtego regionu, zaś matka urodziła się w Irlandii Północnej[2]. Bruce mieszkał wraz z rodziną w Daisy Hill w pobliżu Wallsend[3] i uczęszczał do Benfield School[4].

Bruce – od najmłodszych lat kibic Newcastle United, twierdzi, że wchodził na mecze rozgrywane na St James' Park bez zapłaty za bilet, mówiąc: "Zawsze byłem chłopakiem z Newcastle i jako dziecko wślizgiwałem się pod kołowrotkiem aby dostać się na mecz i zaoszczędzić przy tym szylinga czy ile tam to wtedy było. Oni byli moja drużyną; szedłem na mecz aby im kibicować, a jako rdzenny mieszkaniec Newcastle masz to we krwi, podążasz za klubem tak jak dziś"[a][5]. Podobnie jak wielu zawodowych piłkarzy pochodzących z tamtego regionu[6] grał w drużynie Wallsend Boys Club[5]. Występował również w reprezentacji szkół z Newcastle. W wieku 13 lat Bruce podawał piłki w finale Pucharu Ligi w sezonie 1973/1974 rozegranym na Wembley[7].

Bruce złożył ofertę gry w Newcastle United, Sunderlandzie, Derby County oraz Southport; wszystkie zostały odrzucone i Bruce miał zaczynać pracę jako hydraulik-stażysta w stoczni Swan Hunter. Otrzymał jednak propozycję gry w trzecioligowym zespole, Gillingham, którego szkoleniowiec – Gary Summers – obserwował jego grę dla Wallsend w międzynarodowym turnieju[8]. Bruce pojechał do hrabstwa Kent wraz z innym piłkarzem Wallsend, Peterem Beardsleyem, ale choć Gillingham podpisał z nim kontrakt, pozbyto się go[9]. W tym czasie Bruce grał jako pomocnik, ale został przesunięty do środkowej obrony przez szefa wyszkolenia młodzieży Gillingham, Billa Collinsa, o którym Bruce mówi, ze wywarł największy wpływ na jego karierę[9].

Kariera piłkarska | edytuj kod

Gillingham | edytuj kod

Priestfield Stadium, stadion drużyny Gillingham, gdzie Bruce rozpoczął swoją karierę

Bruce w sezonie 1978/1979 grał w rezerwach Gillingham. Mimo iż występował na obronie, to zdobył 18 bramek i został najlepszym strzelcem klubu[10]. W styczniu 1979 roku został powołany reprezentacji Anglii U-18. Zagrał w niej ośmiokrotnie oraz wystąpił na Mistrzostwach Europy w roku 1980[11]. W maju 1979 roku Bruce był bliski debiutu w pierwszej drużynie, ale Summers, szkoleniowiec Gillingham, w ostatniej chwili zadecydował, że skoro klub miał jeszcze szansę awansować do drugiej ligi to Bruce nie wytrzymałby presji meczu[12]. Ostatecznie pierwszy raz zagrał 11 sierpnia 1979 roku w meczu Pucharu Ligi z Luton Town[13]. Pod koniec sezonu 1979/1980 został wybrany najlepszym piłkarzem roku w klubie[14]. W Gillingham Bruce rozegrał ponad 200 spotkań[10] i został dwukrotnie wybrany do najlepszej jedenastki sezonu w Third Division według PFA[15].

Bruce pewny, że był celem transferowym klubów z wyższych lig nie przedłużył kontraktu z Gillingham, kiedy to on wygasł pod koniec sezonu 1983/1984[16]. W kwietniu 1983 roku, w spotkaniu z Newport County próbował odebrać piłkę zawodnikowi drużyny przeciwnej – Tommy'emu Tynanowi, jednak niefortunnie Bruce złamał własną nogę, przez co musiał pauzować przez sześć miesięcy[17]. Do gry powrócił w styczniu 1984 roku, kiedy to Gillingham w czwartej rundzie Pucharu Anglii dwukrotnie zremisował z Evertonem; Bruce w obydwu meczach był podstawowym zawodnikiem. Dzięki dobrym występom przyciągnął uwagę skautów drużyn grających w First Division[9]. Arthur Cox, szkoleniowiec Newcastle United, wykazał zainteresowanie zawodnikiem, jednak zrezygnował ze swojej funkcji i transfer nie doszedł do skutku[18]. Bruce ostatecznie podpisał kontrakt z Norwich City w sierpniu 1984 roku. „Kanarki” zapłaciły za niego około 125 tysięcy funtów[19].

Norwich City | edytuj kod

Bruce w czasie gry w Norwich City

Bruce sezon 1984/1985 rozpoczął od strzelenia bramki samobójczej w pierwszej minucie jego debiutanckiego spotkania w Norwich City przeciwko Liverpoolowi[20]. Zdobył natomiast zwycięskiego gola w półfinale Pucharu Ligi Angielskiej przeciwko lokalnemu rywalowi, Ipswich Town[21]. W finale tych rozgrywek został wybrany najlepszym piłkarzem meczu[22]. Bruce został najlepszym piłkarzem roku swojego klubu, jednak jego drużyna spadła do drugiej ligi[23][24]. W następnym sezonie Norwich awansowało, a on sam grał w każdym meczu sezonu[23][25]. Następnie został mianowany kapitanem drużyny, zastępując w tej roli Dave'a Watsona[26]. W następnym sezonie pomógł swojemu zespołowi zająć 5. miejsce w lidze, najlepsze w historii klubu[27].

W roku 1987 został wybrany na kapitana w spotkaniu reprezentacji Anglii B z pierwszą reprezentacją Malty[28]. Był to jednak jego jedyny występ w kadrze, później został uznany za jednego z najlepszych obrońców, którzy w swojej karierze nie zadebiutowali w dorosłej kadrze[29]. Bruce potem oznajmił, że spotkał się z byłym szkoleniowcem angielskiej kadry, Bobbym Robsonem w Benfice. On wstał do mnie i powiedział: "Powinienem powołać Cię do reprezentacji. Było mi to miło usłyszeć, jednak ciągle nie zadebiutowałem... Zawsze będę lekko zawiedziony z tego powodu"[b][30].

Pod koniec roku 1987 pozyskaniem Bruce'a zainteresowane były takie drużyny jak Manchester United, Tottenham Hotspur, Chelsea czy Rangers[31]. Manchester United szybko wyłonił się na pierwsze miejsce w tym wyścigu, a sam Bruce publicznie wyjawił, że chciałby grać w tym zespole[32]. Transakcja prawie upadła, gdy Norwich zażądało kwoty 900 tysięcy funtów, wcześniej akceptując sumę 800 tysięcy[33]. Doprowadziło to do tego, że Bruce odmówił dalszej gry w klubie, co jego zdaniem zagrażało realizacji jego marzeń[34]. 17 grudnia 1987 roku, krótko przed jego 27. urodzinami transfer został sfinalizowany i oficjalnie Bruce opuścił Carrow Road[33][35] za cenę około 800–825 tysięcy funtów[19][6]. Kibice Norwich City zapamiętali jego wkład w tę drużynę i w 2002 roku został włączony do Norwich City Hall of Fame (hali sław zespołu)[36].

Manchester United | edytuj kod

Bruce w nowej drużynie zadebiutował 19 grudnia 1987 roku w wygranym 2:1 spotkaniu z Portsmouth[37] i w pierwszym sezonie w tym klubie zagrał w 21 z 22 ligowych spotkań[38] oraz pomógł drużynie zająć drugie miejsce w lidze, pierwszy raz od roku 1980[39]. Następny sezon jego zespół zakończył w środkowej części tabeli[40]. W letnim okienku transferowym szkoleniowiec Manchesteru Alex Ferguson sprowadził do zespołu wielu nowych graczy, między innymi pozyskanego w sierpniu 1989 roku z Middlesbrough Gary'ego Pallistera[41]. Jego partnerstwo z Bruce'em zostało opisane w roku 2006 przez Gary'ego Nevilla jako najlepsze w historii klubu[42]. Bruce i Pallister byli częścią drużyny, która w roku 1990 zdobyła Puchar Anglii pokonując w finale Crystal Palace[43].

Po zniesieniu pięcioletniego zakazu gry angielskim zespołom w europejskich pucharach, spowodowanym przez zamieszki na stadionie Heysel, United stał się pierwszą drużyną z Anglii, która awansowała do Pucharu Zdobywców Pucharów w sezonie 1990/1991[44]. Bruce występował regularnie w tych rozgrywkach, we wszystkich meczach zdobył trzy bramki i wraz z drużyną doszedł do finału, w którym Manchester United zmierzył się z FC Barcelona[45]. Był blisko zdobycia pierwszego gola w spotkaniu, jednak piłkę za linię kopnął Mark Hughes, tym samym zdobywając bramkę[46]. Ostatecznie jego drużyna wygrała ten mecz 2:1. Był to szczególnie bramkostrzelny sezon dla Bruce'a, zdobył w nim 13 goli w lidze oraz 19 we wszystkich rozgrywkach[45]. Grał także w finale Pucharu Ligi na Wembley, w którym jego zespół został pokonany przez drugoligowy Sheffield Wednesday[47].

Bruce w czasie gry w Manchesterze United

Bruce z powodu operacji na przepuklinę opuścił kilka tygodni w sezonie 1991/1992[48], w którym Manchester United przegrał pojedynek o mistrzostwo Anglii z Leeds United i ostatecznie rozgrywki te zakończył na drugim miejscu z czterema punktami straty do zespołu Leeds[49]. Anglik w kwietniu 1992 roku zdobył wraz ze swoim zespołem Puchar Ligi[50]. W finale tych rozgrywek był kapitanem Manchesteru United z powodu kontuzji Bryana Robsona[51]. Kontuzje trwały dalej, mając zły wpływ na grę Robsona w sezonie 1992/1993, doprowadzając do tego, że Bruce był kapitanem drużyny w większości meczów United podczas pierwszego sezonu nowej Premier League[30]. Bruce zdobył dwie bramki w wygranym spotkaniu z Sheffield Wednesday, którym Manchester United ostatecznie przypieczętował zwycięstwo w inauguracyjnym sezonie Premier League[52]. Był to pierwszy tytuł mistrza kraju "Czerwonych Diabłów" od 1967 roku. Bruce i Robson puchar za zdobycie mistrzostwa Anglii otrzymali 3 maja, niedługo po zwycięstwie nad Blackburn Rovers[53].

W okresie największych sukcesów United z Bruce'em skontaktował się Jack Charlton, selekcjoner reprezentacji Irlandii. Odkrył on, że z racji miejsca urodzenia matki Anglika mógł on grać dla Irlandii. Podczas gdy jeden mecz Bruce'a rozegrany w reprezentacji B nie stanowił problemu dla jego gry w kadrze irlandzkiej przez występ na Mistrzostwach Europy U-18 w 1980 roku, turnieju organizowanym przez UEFA nie mógłby występować w reprezentacji Irlandii[54]. Ostatecznie Anglik nie chciał grać dla Irlandii, ponieważ spowodowałoby to problemy dla Manchesteru United. W tamtym czasie w Premier League obowiązywały limity dotyczące liczby zagranicznych zawodników w jednym zespole[2] .

United zdominowało sezon 1993/1994, drugi raz z rzędu zostało mistrzem Anglii oraz pokonało Chelsea w finale Pucharu Anglii, Bruce stał się także pierwszym angielskim kapitanem w XX wieku, który wraz ze swoją drużyną zdobył dublet[55][c][56]. Sezon 1994/1995 był rozczarowujący zarówno dla Bruce'a jak i United, ponieważ klub przegrał walkę o trzecią z kolei wygraną w lidze oraz przegrał finał Pucharu Anglii z Evertonem[57].

W czasie następnego sezonu Bruce otrzymał oferty pracy jako szkoleniowiec od trzech klubów, jednak Alex Ferguson nie pozwolił mu odejść z drużyny, ponieważ Anglik był podstawowym zawodnikiem United[58]. Po tym zdarzeniu obrońca zagrał jeszcze w 30 spotkaniach Premier League[37], wraz z zespołem wygrał również walkę o mistrzostwo Anglii z Newcastle United[59]. Tydzień później Bruce nie wystąpił w finale Pucharu Anglii z Liverpoolem z powodu niegroźnej kontuzji[60]. Po wygranym 1:0 spotkaniu, Éric Cantona, który był kapitanem Manchesteru United w tym meczu namawiał Bruce'a aby to on odebrał trofeum, jednak Anglik nie chciał tego zrobić[61]. Ferguson zaprzeczył, że brak Bruce'a na tym meczu oznaczał, że jego czas w klubie dobiega końca[62]. Sam zawodnik, który miał wówczas 35 lat twierdził, że mało prawdopodobne będzie aby jeszcze grał w zespole, kiedy to do końca kontraktu został mu jeden rok[63]. Ostatecznie trafił do Birminghamu City na zasadzie wolnego transferu. Podpisał kontrakt opiewający na ponad 2 miliony funtów rocznie, co uczyniło go jednym z najlepiej opłacanych graczy w kraju[62].

Późniejsza kariera | edytuj kod

Bruce był jednym z pięciu graczy, których kupił szkoleniowiec Birminghamu Trevor Francis aby zwiększyć doświadczenie w zespole, ważne w walce o awans[64]. Został wybrany kapitanem drużyny[65]. W czasie swojej kariery w Birminghamie Bruce wielokrotnie popadał w konflikt z Francisem[66][67]. Krążyły również pogłoski, jakoby Bruce miał zostać trenerem Birminghamu. Dyrektor David Sullivan zaprzeczył jednak tym plotkom[68]. W czasie gry dla Birmingham, Bruce kilkakrotnie otrzymywał oferty od Bryana Robsona, który chciał go pozyskać o Middlesbrough. Ostatecznie do transferu nie doszło[69].

W sezonie 1997/1998 Bruce po raz pierwszy w swojej karierze nie znalazł się w składzie meczowym. Francis nie uwzględnił go w zespole na spotkanie z Gillingham. Bruce poczuł się z tego powodu "nieszczęśliwy oraz ranny"[70][71]. W listopadzie 1997 roku coraz częściej nie grał w zespole Birminghamu, zaś z powodu jego nieobecności na meczu z Nottingham Forest rozpoczęła się publiczna bitwa słów. Krążyły również pogłoski o zwolnieniu Francisa i zastąpieniu go tymczasowo do końca sezonu przez Bruce'a[72][73].

Pod koniec sezonu uzgodnił warunki kontraktu z Sheffield United, gdzie miał być grającym trenerem. Transfer został opóźniony z powodu negocjacji kwoty odstępnego[74]. Ostatecznie do Sheffield trafił 2 lipca 1998 roku[75]. W zespole tym wystąpił 11 razy, po czym zakończył karierę piłkarską. Jego ostatnim meczem było spotkanie z Sunderlandem, rozegrane 28 listopada 1998 roku[76].

Styl gry | edytuj kod

Na początku kariery Bruce prezentował przesadnie entuzjastyczny styl gry, który później opisał jako "szalony"[9], powodował on mu również problemy dyscyplinarne. Następnie rozwinął się w solidnego i niezawodnego wszechstronnego zawodnika, scharakteryzowanego jako "godnego zaufania i niedającego za wygraną piłkarza, który maksymalnie wykorzystuje swoje zdolności"[77]. W czasie swoich najlepszych lat Bruce był ceniony za swój spokój, rozważne podawanie piłki i umiejętność kontroli jej pod presją, często swoją klatką piersiową. Mark Wright powiedział, że jest jedynym środkowym obrońcą, który dorównuje Bruce'owi pod względem tych umiejętności[48].

Mimo braku pewności siebie, efektownej gry[77] i braku szybkości[77][78], Bruce dzięki odwadze i chęci do gry określany był jako "serce" obrony Manchesteru United[79]. Znany był także z tego, że mógł grać nawet gdy miał kontuzję[77][80]. W 1992 roku czekając na operację przepukliny przez krótki czas rozgrywał mecze w United[48]. Jego niezłomny charakter i zdolności motywujące były niezbędne dla Manchesteru United[77]; Alex Ferguson uznał, że Bruce posiadał "determinację i serce do gry"[81].

Kariera trenerska | edytuj kod

Sheffield United | edytuj kod

W swoim pierwszym sezonie jako trener Bruce doprowadził Sheffield United do 8. miejsca w First Division, dziewięć punktów za miejscem gwarantującym grę w play-offach[82]. W spotkaniu Pucharu Anglii z Arsenalem Bruce próbował zdjąć swój zespół z boiska. Sądził, że zawodnicy tej drużyny zagrali nie fair, ponieważ nie oddali piłki jego drużynie, która wcześniej celowo wykopała piłkę poza boisko aby kontuzjowany zawodnik – Lee Morris – mógł otrzymać pomoc medyczną. Mimo to mecz został dokończony, ale później unieważniono i powtórzono go[83][84]. W maju 1999 roku Bruce zrezygnował roli trenera Sheffield United po zaledwie jednym sezonie prowadzenia tego klubu. Przyznał, że powodem jego odejścia był bałagan w czasie zebrań władz klubu oraz niski budżet na transfery[85]. Zastanawiał się nad porzuceniem piłki nożnej na rzecz pracy w telewizji, jednak właściciel Huddersfield Town, Barry Rubery namówił go aby został szkoleniowcem jego drużyny[86].

Huddersfield Town, Wigan Athletic i Crystal Palace | edytuj kod

Huddersfield był blisko awansu w sezonie 1999/2000, wygrywając sześć meczów z rzędu i pod koniec listopada zajmował trzecie miejsce w tabeli[87], jednak w play-offach przegrał walkę o awans do Premier League[88]. Drużyna na początku następnego sezonu również podjęła walkę o awans, jednak po 11 spotkaniach miała na koniec sześć punktów, z powodu czego, w październiku 2000 roku Bruce został zwolniony[89]. Następnie wdał się w kłótnie z Ruberym, który obwinił go o "zmarnowanie" 3 milionów funtów[90].

Mimo to Bruce był łączony z trenowaniem Queens Park Rangers[91], ale w kwietniu 2001 roku został szkoleniowcem Wigan Athletic[92]. Wraz ze swoją drużyną doszedł do play-offów, jednak Wigan przegrał w półfinale[93]. Prawie od razu po tym Bruce odszedł z klubu i został trenerem Crystal Palace[94].

Mimo iż jego nowy zespół na początku sezonu 2001/2002 zajmował miejsca na szczycie tabeli First Division[95], to Bruce zrezygnował ze swojej posady po prawie trzech miesiącach od rozpoczęcia sezonu aby powrócić do Birmingham City, tym razem w roli szkoleniowca. Początkowo klub nie pozwalał mu na to i wydał nawet zakaz sądowy, ale ostatecznie pozwolono mu odejść po zapłaceniu rekompensaty[96][97].

Birmingham City | edytuj kod

Gdy Bruce przeszedł do Birmingham City, klub ten zajmował miejsca w środkowej części tabeli First Division[98]. Zespół ten pod jego wodzą odniósł serię kilkunastu spotkań bez porażki i dzięki temu zapewnił sobie grę w play-offach[99]. Birmingham City doszedł w nich do finału, w którym pokonał po serii rzutów karnych Norwich City, byłą drużynę Bruce'a i awansował do Premier League po 16-letniej nieobecności w najwyższej lidze piłkarskiej w Anglii[100]. Na początku sezonu 2002/2003 klub zajmował miejsca w dole tabeli, ale Bruce sprowadził Christophe'a Duggary'ego odmieniając styl gry zespołu i ostatecznie Birmingham City zajął 13. miejsce w lidze. Po raz pierwszy od lat 70. był wyżej niż jego lokalny rywal – Aston Villa[101].

W kolejnym sezonie zespół zajmował nawet czwarte miejsce, jednak ostatecznie uplasował się na 10. lokacie[102]. Mimo to w czerwcu 2004 roku Bruce przedłużył kontrakt z klubem o kolejne pięć lat[103]. Dwa miesiące później Freddy Shepherd, prezes Newcastle United, przyznał, że Bruce jest głównym kandydatem do objęcia pozycji trenera tego zespołu. Newcastle miał zapłacić Birmingham City 3 miliony funtów rekompensaty, a sam zainteresowany chciał objąć to stanowisko[104]. Ostatecznie jednak pozostał w Birmingham i przyznał, że chciałby dalej prowadzić ten klub. Newcastle chciało jednak sprowadzić Bruce'a oferując zapłatę większej kwoty Birmingham City, a nawet grożąc podjęciem sprawy sądowej, która zmusiłaby go do zmiany klubu[105]. W sezonie 2004/2005 Birmingham City zajął 12. miejsce w lidze, mimo iż oczekiwania przed rozpoczęciem rozgrywek były większe[106].

Po zwolnieniu Sounessa z funkcji trenera Newcastle w lutym 2006 roku, Bruce ponownie był łączony z tym stanowiskiem[107], ale ostatecznie szkoleniowcem tego klubu został Glenn Roeder[108]. W tym samym czasie Birmingham City nie radził sobie w lidze, a 21 marca 2006 roku przegrał na własnym boisku 7:0 z Liverpoolem w ćwierćfinale Pucharu Anglii[109]. Kibice domagali się aby Bruce zrezygnował ze swojego stanowiska, ale on postanowił dalej walczyć[110]. Po zwycięstwie z Bolton Wanderers zespół wydostał się ze strefy spadkowej[111], jednak 29 kwietnia Portsmouth zwyciężyło Wigan Athletic i Birmingham City nie miał już szans na utrzymanie i spadł do League Championship[112].

Mimo iż Bruce dysponował największym budżetem na transfery w lidze[113], Birmingham City nie odnosił wielu zwycięstw w lidze; po pięciu kolejnych meczach bez zwycięstwa kibice i lokalni dziennikarze sądzili, że Bruce powinien zostać zwolniony[114][115]. On sam publicznie wyraził swoją odpowiedzialność za wyniki zespołu i przyznał, że boi się o swoje stanowisko[116]. Po tej wypowiedzi Birmingham City wygrał 1:0 z Derby County[117] i odnotował pięć kolejnych zwycięstw w lidze. Pod koniec listopada klub znajdował się na samym szczycie tabeli[118][119]. 29 kwietnia 2007 roku Birmingham City zapewnił sobie awans do Premier League na jedną kolejkę przed końcem rozgrywek, po porażce Derby County z Crystal Palace[120].

Powrót do Wigan Athletic | edytuj kod

W maju 2007 Bruce porozumiał się z zarządem klubu w sprawie przedłużenia kontraktu, ale negocjujący wówczas przejęcie Birmingham City Carson Yeung nie życzył sobie tego i postawił przyszłość szkoleniowca pod znakiem zapytania[121]. W październiku nie pozwolono Bolton Wanderers na prowadzenie negocjacji z Bruce'em[122]. W tym samym miesiącu angielski szkoleniowiec spotkał się z Yeungiem i rozmowy przyniosły pozytywne rezultaty[123]. W tym samym czasie zainteresowanie Bruce'em wyraził Wigan Athletic, a on sam był zainteresowany ich ofertą[124]. Zgodnie z klauzulą w kontrakcie Wigan zgodziło się zapłacić Birmingham około 3 miliony funtów rekompensaty za ewentualne podpisanie umowy z ich dotychczasowym trenerem[125] i rozpoczęło z nim negocjacje. 19 listopada potwierdzono, że Bruce wraca do Wigan[126].

21 listopada podczas konferencji prasowej, na której Bruce miał zostać zaprezentowany jako nowy szkoleniowiec Wigan, dyrektor wykonawcza klubu Brenda Spencar poinformowała, że transakcja została wstrzymana z "nieznanych powodów". Według angielskich mediów powodem nieporozumień była zapłata z góry za zapis o ochronie wizerunku trenera w jego umowie z Birmingham City[127][128]. Jednak dwa dni później oficjalnie ogłoszono, że Bruce podpisał kontrakt z Wigan Athletic[129]. W pierwszym spotkaniu po powrocie na JJB Stadium doprowadził „The Latics” do remisu 1:1 z Manchesterem City[130]. Do końca sezonu Wigan walczyło o utrzymanie, ale ostatecznie zapewniło je sobie dzięki pokonaniu Aston Villi w ostatniej kolejce[131][132]. We wrześniu 2008 Bruce po raz kolejny był łączony z pracą w Newcastle United, z którego wcześniej odszedł Kevin Keegan[133].

Sunderland | edytuj kod

27 maja 2009 Bruce otrzymał pozwolenie na rozmowy z Sunderlandem, który pozostawał bez trenera po dymisji Ricky'ego Sbragii po zakończeniu sezonu[134]. 3 czerwca podpisał z tym klubem trzyletni kontrakt[135]. Ze sobą zabrał także współpracowników z Wigan – asystenta Erica Blacka, trenera bramkarzy Nigela Spinka i szkoleniowca rezerw Keitha Bertschina[136].

W pierwszym sezonie doprowadził „Czarne Koty” do 13. miejsca w lidze, mimo iż miał serię 14 spotkań bez zwycięstwa[137]. W lutym 2011 przedłużył umowę z Sunderlandem do 2014 roku. 30 listopada został zwolniony ze stanowiska trenera z powodu słabych wyników zespołu. Sunderland znajdował się wówczas na 16. pozycji w tabeli, a cztery dni wcześniej przegrał z ostatnim Wigan Athletic[138]. Później przyznał, że został zwolniony, ponieważ kibicował lokalnemu rywalowi „Czarnych Kotów” – Newcastle United[139].

Hull City | edytuj kod

8 czerwca 2012 Bruce podpisał trzyletni kontrakt z grającym w Championship Hull City[140]. Mimo iż w sezonie 2015/2016 wprowadził klub do Premier League, 22 lipca 2016 zrezygnował z funkcji menadżera zespołu[141].

Aston Villa | edytuj kod

W 2016 roku Bruce objął stanowisko trenera Aston Villi, zamieniając na tej pozycji odchodzącego z powodu braku sukcesów Roberto Di Matteo[142]. Do sztabu szkoleniowego Aston Villi dołączyli również Colin Calderwood, były asystent w zespole Brighton & Hove Albion[143] oraz Stephen Clemence, który miał okazję współpracować z Bruce'em w Hull City i w Sunderlandzie[144]. 2 października 2018 roku Aston Villa roztrwoniła dwubramkowe prowadzenie i zremisowała 3–3 u siebie z dołującym w tabeli Preston North End. Jeden z widzów rzucił kapustą w stronę Bruce'a. Kibice zajmujący sektor Holte End nawoływali trenera do odejścia. Następnego dnia Bruce został zwolniony z Aston Villi ze względu na słabą formę zespołu.

Statystyki | edytuj kod

Kariera piłkarska | edytuj kod

Kariera trenerska | edytuj kod

Ostatnio aktualizowane 28 maja 2016[156].

Życie prywatne | edytuj kod

Bruce ożenił się w lutym 1983 roku z Janet (z domu Smith)[157][158][159], która jest również z Hexham i uczęszczała do tej samej szkoły co Bruce[4]. Oboje mają dwoje dzieci, Alexa (ur. 1984) oraz Amy (ur. 1987)[157]. Alex jest także piłkarzem i gra w prowadzonym przez ojca Hull City. Rozegrał dwa mecze w reprezentacji Irlandii[160]. Wcześniej występował w Birmingham City, jednak w 2006 roku odszedł z tego klubu, ponieważ jego ojcu zarzucano nepotyzm[161]. W 2004 roku tabloidy opisywały romans Amy z graczem Aston Villi, Lee Hendriem. Sprowokowały one gniewną reakcję ojca, który określił doniesienia prasowe jako kłamstwa i oświadczył, że dziennikarze posunęli się do uzyskania informacji od jego lekarza i sprawdzenia śmieci domowych[162][163]. We wrześniu 2004 roku Bruce był zamieszany w incydent z dwoma mężczyznami, którzy próbowali ukraść samochód jego córki. W wyniku starcia z złodziejami odniósł obrażenia twarzy, co jednak nie powstrzymało go od podróży na spotkanie Premier League[164]. Po incydencie jedna z gazet próbowała połączyć go z oskarżeniami dotyczącymi Hendriego, co spowodowało, że Bruce rozważał podjęcie kroków prawnych[163].

W 1995 roku Bruce wydał autobiografię, zatytułowaną "Heading for Victory: An Autobiography"[165].

Uwagi | edytuj kod

  1. W oryginale: "I have always been a Newcastle lad and when I was a kid, I crawled under the turnstiles to get in to try and save a bob or whatever it was. They were my team, I went to support them as a boy and being a Geordie it's in-bred in you, you follow the club still the same today.".
  2. W oryginale: "I should have capped you'. It was nice to hear but it still didn't get me one....I'll always be a little disappointed I didn't get one".
  3. Innymi kapitanami zespołu, który zdobył dublet byli Szkoci: Dave Mackay i Alan Hansen oraz pochodzący z Irlandii Północnej Danny Blanchflower.
  4. Legenda:M-mecze, Z-zwycięstwa, P-porażki, R-remisy, % Z-procent zwycięstw.

Przypisy | edytuj kod

  1. Bruce, Steve: Heading for Victory: An Autobiography. Bloomsbury Publishing Ltd, 1994, s. 33. ISBN 0-7475-1780-8.
  2. a b Parkes, Ian: Blues defender Bruce opts for green shirt of Ireland (ang.). The Guardian, 2006-02-23. [dostęp 2009-11-16].
  3. Heading for Victory: An Autobiography. s. 34.
  4. a b Heading for Victory: An Autobiography. s. 38.
  5. a b Tyne Travellers: Part I (ang.). Manchester United F.C., 2006-10-03. [dostęp 2009-11-16].
  6. a b Legends: Steve Bruce (ang.). Manchester United F.C.. [dostęp 8 maja 2009].
  7. Heading for Victory: An Autobiography. s. 74.
  8. Heading for Victory: An Autobiography. s. 39–40.
  9. a b c d Haydn Parry: Past Players: Steve Bruce (ang.). Gillingham F.C.. [dostęp 2009-11-16].
  10. a b Triggs, Roger: The Men Who Made Gillingham Football Club. Tempus Publishing Ltd, 2001, s. 70. ISBN 0-7524-2243-X.
  11. Heading for Victory: An Autobiography. s. 52–53.
  12. Heading for Victory: An Autobiography. s. 53.
  13. a b Tony Brown: The Definitive Gillingham F.C.: A Complete Record. Soccerdata, 2003, s. 89. ISBN 1-8994-6820-X.
  14. Heading for Victory: An Autobiography. s. 57.
  15. The Men Who Made Gillingham Football Club. s. 352.
  16. Heading for Victory: An Autobiography. s. 60.
  17. Heading for Victory: An Autobiography. s. 62.
  18. Heading for Victory: An Autobiography. s. 65.
  19. a b Steve Bruce:Factfile (ang.). Manchester Evening News, 2007-11-19. [dostęp 2009-11-16].
  20. Mossop, James: Steve Bruce helps Wigan Athletic stop the rot (ang.). The Daily Telegraph, 2007-12-02. [dostęp 2009-11-16].
  21. Clarkson, Ian: Sunday Mercury: Football: I want my Blues to be a working class act (ang.). Sunday Mercury, 2003-10-19. [dostęp 2009-11-16].
  22. Norwich win the League Cup, 1985 – Caught in time (ang.). Sunday Times, 2003-09-28. [dostęp 2009-11-16].
  23. a b Ashton the only difference for anxious Norwich (ang.). The Daily Telegraph, 2005-05-08. [dostęp 2009-11-16].
  24. Player of the Season 1967–2007 (ang.). Norwich City F.C., 2008-01-25. [dostęp 2009-11-16].
  25. Bateson, Bill, Sewell, Albert: News of the World Football Annual 1986/1987. HarperCollins, 1986, s. 281. ISBN 0-8554-3076-1.
  26. Heading for Victory: An Autobiography. s. 85.
  27. History 1986/1995 (ang.). Norwich City F.C.. [dostęp 2009-11-16].
  28. Heading for Victory: An Autobiography. s. 88.
  29. Robson, Byan: Robbo: My Autobiography. Hodder & Stoughton, 2007, s. 118. ISBN 0-3408-3957-7.
  30. a b Malley, Frank: Champions: The Story of Manchester United's Winning Season. Simon & Schuster, 1993, s. 131. ISBN 0-6718-5264-7.
  31. Football: Bruce offer rejected (ang.). The Times, 1987-12-09. [dostęp 2009-11-16].
  32. Football: Bruce deal is not dead (ang.). The Times, 1987-12-11. [dostęp 2009-11-16].
  33. a b Ross, Ian: Football: Bruce deal agreed after late hitch (ang.). The Times, 1987-12-18. [dostęp 2009-11-16].
  34. Heading for Victory: An Autobiography. s. 93.
  35. Ross, Ian: Football: Transfer shelved yet again (ang.). The Times, 1987-12-15. [dostęp 2009-11-16].
  36. Hall of Fame Gallery (ang.). Norwich City F.C.. [dostęp 2009-11-16].
  37. a b c d e f g h i j k Steve Bruce (ang.). StretfordEnd.co.uk, na podstawie oficjalnej strony Manchesteru United. [dostęp 2009-11-16].
  38. Season 1987/88 (ang.). StretfordEnd.co.uk. [dostęp 2009-11-16].
  39. United in the League (ang.). StretfordEnd.co.uk. [dostęp 2009-11-16].
  40. Final 1988/1989 English Division 1 (old) Table (ang.). Soccerbase. [dostęp 2009-11-16].
  41. Pointing, Ivan: Manchester United: The Red Army. Hamlyn, 2000, s. 193. ISBN 0-6006-0178-1.
  42. Gary Neville: If we sign another right back, he had better be good (ang.). The Times, 2006-03-26. [dostęp 2009-11-16].
  43. 1990 FA Cup Final (ang.). Classic Cup Finals: 1990. [dostęp 2012-07-26].
  44. Bateson, Bill, Sewell, Albert: News of the World Football Annual 1990–91. Invincible Press, 1990, s. 129. ISBN 0-8554-3207-1.
  45. a b Season 1990/91 (ang.). StretfordEnd.co.uk. [dostęp 2009-11-16].
  46. Stuart Jones: Hughes provides the spark – Football (ang.). The Times, 1991-05-16. [dostęp 2009-11-16].
  47. Jones, Stuart: Sheridan strike wreaks havoc on sickly rivals – Football (ang.). The Times, 1991-04-22. [dostęp 2009-11-16].
  48. a b c Stuart Jones: Bruce resolves to make a swift recovery – Football (ang.). The Times, 1992-01-24. [dostęp 2009-11-16].
  49. Bateson, Bill, Sewell, Albert: News of the World Football Annual 1992/93. HarperCollins, 1992, s. 54, 309–311. ISBN 0-85543-188-1.
  50. Jones, Stuart: McClair sets up bid for double – Football (ang.). The Times, 1992-04-13. [dostęp 2009-11-16].
  51. News of the World Football Annual 1992/93. s. 91.
  52. Hytner, David: Football: Chelsea's title hopes wrecked by Heskey: Chelsea 1 Wigan Athletic 1 Essien 55 Heskey 90 (ang.). The Guardian, 2008-04-15. [dostęp 2009-11-16].
  53. Hughes, Rob: Old Trafford stands united in celebration – Football (ang.). The Times, 1993-05-04. [dostęp 2009-11-16].
  54. Steve Bruce: Heading for Victory: An Autobiography. s. 89.
  55. Rob Hughes: United worthy of place among elite – FA Cup (ang.). The Times, 1994-05-16. [dostęp 2009-11-16].
  56. Heading for Victory: An Autobiography. s. 1.
  57. Hughes, Rob: Everton's Royle revival crowned by Rideout – Football (ang.). The Times, 1992-05-22. [dostęp 2009-11-16].
  58. Harrison, David: Gissa job, says Bruce – Football (ang.). News of the World, 1997-11-16. [dostęp 2009-11-16].
  59. Season 1995/96 (ang.). Premier League. [dostęp 2009-11-16].
  60. Wirkowska, Katarzyna: Legendy: Steve Bruce. Redlog, 2008-02-29. [dostęp 2012-07-26].
  61. Montgomery, Alex: Man U-fique! – It's Doubly bubbly for king Eric (ang.). News of the World, 1996-12-12. [dostęp 2009-11-16].
  62. a b Ball, Peter: United's route to Champions' League made easy – Football (ang.). The Times, 1996-05-23. [dostęp 2009-11-16].
  63. Custis, Neil: I'll be the most hated man at Elland Road – and I'm gonna love it – Exclusive (ang.). W: The Sun [on-line]. 1998-02-14. [dostęp 2009-11-16].
  64. Southon, Hugh: Trev-ing up for glory! (ang.). Sunday Mirror, 1996-08-18. [dostęp 2009-11-16].
  65. Nisse, Jason: Options for boss of Birmingham City (ang.). The Times, 1997-02-19. [dostęp 2007-11-21].
  66. Blue revolt (ang.). Sunday Mirror, 1996-11-24. [dostęp 2009-11-16].
  67. Bruce snubs age concern (ang.). The Sun, 1996-12-28. [dostęp 2009-11-16].
  68. Hobson, Richard: Francis sees stock tumble among supporters (ang.). The Times, 1997-03-01. [dostęp 2009-11-16].
  69. Robbo in for Bruce. (ang.). Daily Mirror, 1997-08-22. [dostęp 2012-07-26].
  70. Bruce axe was right, says Trev (ang.). The Sun, 1997-08-14. [dostęp 2009-11-16].
  71. Welcome back, Bruce (ang.). The Sun, 1997-08-23. [dostęp 2009-11-16].
  72. Rostron, Phil: Campbell's kingdom (ang.). Sunday Mirror, 1997-11-16. [dostęp 2009-11-16].
  73. Southon, Hugh: Bruce set to boss Blues! (ang.). Sunday Mirror, 1997-11-23. [dostęp 2009-11-16].
  74. Nixon, Alan: United move to keep Kidd from Everton (ang.). The Independent, 1998-06-26. [dostęp 2012-07-26].
  75. Steve Bruce's managerial career (ang.). Soccerbase. [dostęp 2012-07-26].
  76. Steve Bruce (ang.). Soccerbase. [dostęp 2009-11-16].
  77. a b c d e Manchester United: The Red Army. s. 177.
  78. Hughes, Rob: Cantona key to United's ignition – Football (ang.). The Times, 1994-11-23. [dostęp 2009-11-16].
  79. Whalley, Mike: Vidic succeeds as king Bruce. Manchester Evening News, 2007-09-22. [dostęp 2008-09-10].
  80. Mackey, Liam: Masked ball for 50 in-a-row ‘Killer’. W: Irish Examiner [on-line]. 2008-09-10. [dostęp 2010-04-09]. Cytat: But Steve Bruce — I think he played with 20 broken bones!
  81. Fergie compares captain Rooney to greats. Fédération Internationale de Football Association, 2007-12-11. [dostęp 2010-04-09].
  82. England 1998/99 (ang.). RSSSF, 1999-12-20. [dostęp 2010-04-22].
  83. Kempson, Russell: 'The goal was an accident. I am sorry' – Football (ang.). The Times, 1999-02-15. [dostęp 2010-04-22].
  84. Barlow, Matt: Fifa Green Light Clears Blades For Rematch (ang.). Birmingham Post, 1999-02-23. [dostęp 2010-04-22].
  85. Nixon, Alan: Bruce walks out of Wigan for Palace (ang.). The Independent, 2001-05-20. [dostęp 2010-04-22].
  86. McNally, Brian: Football: Bruce out on the town: Steve has high hopes at Huddersfield (ang.). Sunday Mirror, 1999-12-05. [dostęp 2010-04-20].
  87. Irvine, Christopher: Grey days serve to inspire Bruce – Football Saturday (ang.). The Times, 1999-11-27. [dostęp 2010-04-25].
  88. Szczepanik, Nick: Bruce reflects after Fulham give taste of things to come – Football (ang.). The Times, 2000-05-08. [dostęp 2010-04-25].
  89. Bruce sacked by Huddersfield (ang.). BBC Sport, 2000-10-16. [dostęp 2010-04-25].
  90. Bruce accused of 'wasting' £3m (ang.). BBC Sport, 2001-03-06. [dostęp 2010-04-25].
  91. QPR suffer Bruce snub (ang.). BBC Sport, 2001-02-21. [dostęp 2010-04-25].
  92. Wigan appoint Bruce (ang.). BBC Sport, 2010-04-04. [dostęp 2010-04-25].
  93. Whelan hits out at Bruce departure (ang.). BBC Sport, 2001-05-31. [dostęp 2010-04-25].
  94. Bruce takes up Palace post (ang.). BBC Sport, 2001-05-31. [dostęp 2010-04-25].
  95. A man in a hurry (ang.). BBC Sport, 2001-11-02. [dostęp 2010-04-20].
  96. Birmingham unveil Bruce (ang.). BBC Sport, 2001-12-12. [dostęp 2010-04-20].
  97. Bruce eyes promotion (ang.). BBC Sport, 2001-12-12. [dostęp 2010-04-20].
  98. Shaw, Phil: Football: Bruce awakens Blues with guts and guile (ang.). The Independent, 2002-05-11. [dostęp 2010-04-20].
  99. Bruce feels true Blue (ang.). BBC Sport, 2002-05-08. [dostęp 2010-04-20].
  100. Birmingham reach Premiership (ang.). BBC Sport, 2002-05-12. [dostęp 2010-04-20].
  101. Johnson, Dale: Birmingham Season Guide (ang.). ESPN, 9 sierpnia 2003= 2003-08-09. [dostęp 2010-04-20].
  102. Taylor hunts European spot (ang.). BBC Sport, 2004-07-12. [dostęp 2010-04-20].
  103. Rich, Tim: Football: Newcastle set to sign Milner as Bruce opts to stay at City (ang.). The Independent, 2004-06-30. [dostęp 2010-04-25].
  104. Stewart, Rob: Bruce the target as Venables 'shunned' (ang.). W: The Daily Telegraph [on-line]. 2004-09-02. [dostęp 2010-04-25].
  105. Burt, Jason: Football: Newcastle scramble to find Robson replacement (ang.). The Independent, 2004-09-01. [dostęp 2010-04-25].
  106. McNulty, Phil: Premiership review season 2004/5 (ang.). BBC Sport, 2005-05-17. [dostęp 2010-04-25].
  107. Newcastle sack Souness (ang.). The Guardian, 2006-02-02. [dostęp 2010-04-25].
  108. Roeder named as Newcastle manager (ang.). BBC Sport, 2006-05-16. [dostęp 2010-04-25].
  109. Birmingham 0–7 Liverpool (ang.). BBC Sport, 2006-03-21. [dostęp 2010-04-25].
  110. Bruce vows to carry on as manager (ang.). BBC Sport, 2006-03-22. [dostęp 2010-04-25].
  111. Birmingham 1–0 Bolton. BBC Sport, 2006-04-04. [dostęp 2010-04-25].
  112. Birmingham and Baggies relegated (ang.). BBC Sport, 2006-04-29. [dostęp 2010-04-25].
  113. Birmingham issue finance warning. BBC Sport, 2007-05-23. [dostęp 2010-04-25].
  114. Tattum, Colin: David Gold: I've lost a friend in Steve Bruce (ang.). Birmingham Post, 2008-04-11. [dostęp 2010-04-25].
  115. Tattum, Colin: Blues 0 Norwich 1 (ang.). Birmingham Mail, 2006-10-17. [dostęp 2010-04-25].
  116. Reynolds, Lee: Birmingham 0 – 1 Norwich (ang.). The Mirror, 2006-10-18. [dostęp 2010-04-25].
  117. Baker, Mike: Bruce wins the latest battle in Birmingham's uncivil war (ang.). The Guardian, 2006-10-23. [dostęp 2010-04-25].
  118. Instone, David: Burnley 1 Birmingham City 2: Bendtner's guile brings best out of Birmingham (ang.). The Independent, 2006-11-27. [dostęp 2010-04-25].
  119. Birmingham 2006/2007 results and fixtures (ang.). Soccerbase. [dostęp 2010-04-25].
  120. Birmingham & Sunderland promoted (ang.). BBC Sport, 2007-04-29. [dostęp 2010-04-25].
  121. Bruce fears for Birmingham future. BBC Sport, 2007-10-04. [dostęp 2007-11-16].
  122. Steve Bruce emerges as Bolton Wanderers target. W: The Times [on-line]. 2007-10-18. [dostęp 2007-11-16].
  123. Yeung moves to calm Bruce fears. BBC Sport, 2007-10-29. [dostęp 2007-11-16].
  124. Stuart James: Birmingham in a flux as Bruce heads for Wigan. W: The Guardian [on-line]. 2007-11-14. [dostęp 2008-09-11].
  125. Bruce set to join Wigan Athletic. BBC Sport, 2007-11-18. [dostęp 2007-11-18].
  126. Bruce leaves Birmingham for Wigan. BBC Sport, 2007-11-19. [dostęp 2007-11-19].
  127. Bruce's Wigan move hit by hold-up. BBC Sport, 2007-11-21. [dostęp 2007-11-21].
  128. Andy Hunter and Stuart James: Bruce's move to Wigan held up over image-rights dispute. W: The Guardian [on-line]. 2007-11-22. [dostęp 2007-11-23].
  129. Bruce confirmed as Wigan manager. BBC Sport, 2007-11-23. [dostęp 2007-11-23].
  130. Bruce is buoyed by Wigan's fightback. W: The Guardian [on-line]. 2007-12-02. [dostęp 2008-09-04].
  131. David Lacey: Bruce kisses his own feat in guiding Wigan to safety. W: The Guardian [on-line]. 2008-05-05. [dostęp 2008-09-11].
  132. Wigan 2007/2008 results and fixtures. Soccerbase. [dostęp 2008-09-11].
  133. Bruce back in race for hotseat. W: Lancashire Evening Post [on-line]. 2008-09-26. [dostęp 2008-09-26].
  134. Bruce cleared to meet Sunderland (ang.). W: London [on-line]. BBC Sport, 2009-05-27. [dostęp 2009-05-27].
  135. Bruce named as Sunderland manager (ang.). W: London [on-line]. BBC Sport, 2009-06-03. [dostęp 2009-06-03].
  136. Sunderland confirm appointment of Steve Bruce as manager (ang.). W: The Times [on-line]. 2009-06-03. [dostęp 2009-06-03].
  137. Sunderland review (ang.). Sky Sports, 2010-05-13. [dostęp 2010-05-23].
  138. Black Cats sack Bruce (ang.). Sky Sports, 2011-11-30. [dostęp 2012-02-13].
  139. Steve Bruce blames 'hatred' for Sunderland dismissal (ang.). W: ESPNsoccernet [on-line]. 2012-04-05. [dostęp 2012-04-06].
  140. Steve Bruce appointed Hull City manager on three-year deal (ang.). BBC Sport, 2012-06-08. [dostęp 2012-06-08].
  141. Club Statement (ang.). hullcitytigers.com. [dostęp 2016-07-30].
  142. Roberto Di Matteo nie jest już trenerem Aston Villi, „Onet Sport”, 3 października 2016 [dostęp 2017-02-22]  (pol.).
  143. Club statement: Villa announce Calderwood appointment (ang.). Aston Villa Football Club, 2016-11-21. [dostęp 2017-09-20].
  144. New arrival: Clemence joins backroom team (ang.). Aston Villa Football Club, 2016-10-13. [dostęp 2017-09-20].
  145. The Definitive Gillingham F.C.: A Complete Record. s. 90.
  146. The Definitive Gillingham F.C.: A Complete Record. s. 91.
  147. The Definitive Gillingham F.C.: A Complete Record. s. 92.
  148. The Definitive Gillingham F.C.: A Complete Record. s. 93.
  149. John Eastwood, Mike Davage: Canary Citizens. Almeida Books, 1986, s. 313. ISBN 0-7117-2020-7.
  150. Canary Citizens. s. 314.
  151. Peter Dunk: Rothmans Football Yearkbook 1987–1988. Queen Anne Press, 1987, s. 260–261, 452, 454–456, 459–460, 485–486, 488. ISBN 0-3561-4354-6.
  152. Jack Rollin: Rothmans Football Yearbook 1988–89. Queen Anne Press, 1988, s. 258–259, 448, 452–453. ISBN 0-3561-5880-2.
  153. Birmingham 1996/1997 player appearances (ang.). Soccerbase. [dostęp 2009-11-16].
  154. Birmingham 1997/98 player appearances (ang.). Soccerbase. [dostęp 2009-11-16].
  155. Sheff Utd 1998/1999 player appearances (ang.). Soccerbase. [dostęp 2009-11-16].
  156. Steve Bruce's managerial career. Soccerbase. [dostęp 21 listopada 2008].
  157. a b Millar, Steve: Fan's stick made Bruce a pig (ang.). Daily Express, 2007-05-06. [dostęp 2009-11-16].
  158. John Curtis: Morrison seals it for Brummies (ang.). Irish Examiner, 2003-02-24. [dostęp 2009-11-16]. Cytat: ...to jest dobry sposób na świętowanie 20. rocznicy mojego ślubu (...it's a nice way for me to celebrate my 20th wedding anniversary)
  159. Heading for Victory: An Autobiography. s. 66.
  160. Player – Alex Bruce (ang.). National Football Teams. [dostęp 2012-08-22].
  161. Bruce Jnr heads for fresh fields (ang.). Birmingham Post, 2006-08-03. [dostęp 2009-11-16].
  162. Parker, Andrew: It's a rat-trick for Lee (ang.). The Sun, 2004-10-13. [dostęp 2009-11-16].
  163. a b Colin Tattum: Bruce in rage over "lies" (ang.). Birmingham Evening Mail, 2004-10-16. [dostęp 2009-11-16].
  164. Gardner, Andy: Steve Bruise (ang.). Sunday Mirror, 2004-09-26. [dostęp 2009-11-16].
  165. Heading for Victory: An Autobiography (Paperback) (ang.). Amazon.co.uk. [dostęp 2009-11-16].

Linki zewnętrzne | edytuj kod


Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Steve Bruce" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy