System jednopartyjny


System jednopartyjny w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

System jednopartyjny (monopartyjny) – system partyjny charakteryzujący się tym, że w danym państwie władzę sprawują członkowie jedynej legalnej partii politycznej, a działalność opozycji jest zakazana.

Carl Friedrich, Zbigniew Brzeziński i Hannah Arendt za punkt odniesienia do systemu jednopartyjnego przejmowali totalitarne reżimy w III Rzeszy i w państwach komunistycznych[1]. Państwem z systemem jednopartyjnym były także Włochy Benita Mussoliniego, aczkolwiek według Arendt faszystowskie Włochy były państwem wykazującym cechy autorytarne[1].

System jednopartyjny pojawia się także w państwach autorytarnych. Większość monopartii w krajach autorytarnych powstała raczej po zdobyciu władzy przez dominującą partię i były tworzone, by scalić grupy o różnych poglądach, a nie by podporządkować wszystkie elementy jednej dominującej sile[1].

W państwach komunistycznych funkcjonowały jednak dwa typy systemów partyjnych: ściśle jednopartyjny (w Związku Radzieckim, Albanii, Jugosławii, Mongolii, Rumunii oraz na Kubie i Węgrzech) oraz system partii hegemonicznej, gdzie istniało kilka partii, ale funkcję kierowniczą sprawowała partia komunistyczna (w Bułgarii, Chińskiej Republice Ludowej (do rewolucji kulturalnej), Czechosłowacji, Korei Północnej, Niemieckiej Republice Demokratycznej, Polsce, Wietnamie)[2].

Obecnie istniejące kraje z systemem ściśle jednopartyjnym to Kuba[3][4] , Erytrea[5][6] i Sahara Zachodnia[7].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Sokół i Żmigrodzki 2008 ↓, s. 149.
  2. Sokół i Żmigrodzki 2008 ↓, s. 152.
  3. "ONET"https://zapytaj.onet.pl/encyklopedia/25074,,,,kuba,haslo.html
  4. "KUBA PP" http://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Kuba-Partie-polityczne;4652828.html
  5. us https://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/2854.htm
  6. bbc https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-13349078
  7. Sahara Zachodnia http://www.pap.pl/kraje-swiata/afryka/news,477510,sahara-zachodnia.html

Bibliografia | edytuj kod

  • Wojciech Sokół: Partie w systemach politycznych. W: Wojciech Sokół, Marek Zmigrodzki: Współczesne partie i systemy partyjne. Zagadnienia teorii i praktyki politycznej. Lublin: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, 2008. ISBN 978-83-227-2837-6.
Na podstawie artykułu: "System jednopartyjny" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy