Szedar


Współrzędne: 00h40m30,441s; +56°32′14,39″

Szedar w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Szedar (Schedar, Alfa Cassiopeiae) – gwiazda w gwiazdozbiorze Kasjopei. Według danych satelity astrometrycznego Hipparcos Szedar znajduje się w odległości około 228,5 lat świetlnych od Słońca.

Spis treści

Nazwa | edytuj kod

Nazwa gwiazdy pochodzi od arabskiego słowa ‏صدر‎ şadr oznaczającego „pierś”, miejsce położenia gwiazdy w wizerunku królowej Kasjopei[3][5][6]. Sułtan Uług Beg nazwał tę gwiazdę ‏ذات الكرسي‎ Al Dhāt al Kursiyy, co oznacza „kobietę na tronie”; Giovanni Battista Riccioli ukuł z tego nazwę Dath Elkarti[5]. Międzynarodowa Unia Astronomiczna w 2016 roku formalnie zatwierdziła użycie nazwy Schedar dla określenia tej gwiazdy[7].

Charakterystyka obserwacyjna | edytuj kod

Jest to druga pod względem jasności gwiazda konstelacji Kasjopei, większą jasność osiąga w niej tylko zmienna Gamma Cassiopeiae[3]. Jej obserwowana wielkość gwiazdowa to 2,24m, a wielkość absolutna jest równa −1,98m[2]. Dziewiętnastowieczni astronomowie twierdzili, że jej jasność może spadać do połowy trzeciej wielkości gwiazdowej, w związku z czym jest uznawana za gwiazdę zmienną; jednak od zarania astrofotografii jej blask jest stabilny[3].

Gwiazda ma trzy optyczne towarzyszki o wielkości około 9–14m[4].

Charakterystyka fizyczna | edytuj kod

Jest to pomarańczowy olbrzym należący do typu widmowego K0. Jego temperatura to 4530 K, jest niższa niż temperatura fotosfery Słońca; jasność Schedara jest 855 razy większa niż jasność Słońca[3]. Gwiazda ma 42 razy większy promień i 4-5 razy większą masę niż Słońce. Uformowała się 100–200 milionów lat temu, początkowo będąc białobłękitną gwiazdą podobną do Regulusa. Jej skład jest podobny do słonecznego, chociaż jest zubożona względem niego w niektóre pierwiastki, takie jak cyrkon i europ[3].

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f g Szedar w bazie SIMBAD (ang.)
  2. a b c d e f g Anderson E., Francis C.: HIP 3179 (ang.). W: Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2018-05-21].
  3. a b c d e f g h i j Jim Kaler: SHEDAR (Alpha Cassiopiae) (ang.). STARS, 1999-04-05. [dostęp 2018-05-21].
  4. a b Mason et al.: WDS J00405+5632A. W: The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.
  5. a b Cassiopeia, or Cassiope. W: Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Nowy Jork: Dover Publications Inc., 1963, s. 147. ISBN 0-486-21079-0. (ang.)
  6. Milena Ratajczak: Kosmos. Kasjopeja.. T. 2. Poznań: Oksford Educationale Sp. z o.o., 2010, s. 23. ISBN 978-83-252-1353-4.
  7. Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2018-05-21].
Na podstawie artykułu: "Szedar" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy