Trzęsienia ziemi w Polsce


Trzęsienia ziemi na ziemiach polskich w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii (Przekierowano z Trzęsienia ziemi w Polsce) Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Trzęsienia ziemi na ziemiach polskich – terytorium Polski pod względem występowania zjawisk sejsmicznych można zaliczyć do obszarów asejsmicznych i pensejsmicznych, na których trzęsienia ziemi zdarzają się dość rzadko; dodatkowo nie są to zbyt silne wstrząsy. Strefami o wyższej aktywności sejsmicznej są obszary polskich gór: Karpaty i Sudety, a także obszary działalności górniczej, gdzie częstym zjawiskiem są tzw. tąpnięcia.

Spis treści

Wstęp | edytuj kod

Największym historycznie odnotowanym zdarzeniem sejsmicznym na terenach Polski jest trzęsienie ziemi z dnia 5 czerwca 1443 roku. Współcześni badacze posiadają dość szczegółowy opis tego zjawiska (m.in. dzięki zapiskom kronikarskim Jana Długosza). Sejsmolodzy siłę tego wydarzenia szacują na co najmniej 6,0 magnitudy, choć w kwestii konkretnej lub przybliżonej wartości wciąż występują rozbieżności (patrz – tabela niżej).

Kolejnymi wartymi odnotowania są wstrząsy, do jakich doszło w latach 80. XVIII wieku w Karpatach, a których magnituda przekraczała 5,0.

Oba wymienione wyżej zdarzenia stanowią przykłady typowych wstrząsów pochodzenia czysto tektonicznego na terenach Polski.

Polska leży na granicy trzech dużych struktur geologicznych budujących kontynent europejski: prekambryjskiej platformy wschodnioeuropejskiej, paleozoicznej platformy zachodnioeuropejskiej oraz strefy kenozoicznych fałdowań alpejskich. Platformę wschodnioeuropejską od zachodnioeuropejskiej dzieli strefa szwu transeuropejskiego.

Sejsmolodzy wyróżniają na terenie Polski jedenaście odrębnych jednostek (regionów) sejsmicznych: Zachodniopomorski, Białostocki, Polski Centralnej i Pogranicza, Gór Świętokrzyskich, Karkonoszy i Kotliny Kłodzkiej, Strzelińsko-Hronowski, Śnieżnika, Opawski, Cieszyński, Pieniński oraz Krynicki.

Trzęsienia ziemi na obecnym terenie Polski | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Dla lepszej orientacji w określaniu miejsca epicentrum posłużono się w części przypadków miejscowościami nieistniejącymi jeszcze w czasach opisywanego zjawiska.
  2. Pagaczewski J., Katalog trzęsień ziemi w Polsce w latach 1000–1970, [w:] Materiały i prace Instytutu Geofizyki Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 1972.
  3. Władysław Rusiński: Życie codzienne w Kaliszu w dobie Oświecenia. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1988, s. 54. ISBN 83-210-0695-7.
  4. „Geografia Polski”, Wyd. Arti, Warszawa 2014.
  5. a b Trzęsienie ziemi nawiedziło Podhale. twojapogoda.pl, 2013. [dostęp 2015-10-21].
  6. EMSC.
  7. To było straszne, Nowiny Wodzisławskie 3/2005.
  8. Trzęsienie ziemi w Polsce: Są już pierwsze zniszczenia (pol.). W: Dziennik Wschodni [on-line]. 2010. [dostęp 2011-04-03].
  9. M 4.8 – POLAND – 2010-12-30 08:56 UTC (ang.). emsc-csem.org, 2010. [dostęp 2011-04-12].
  10. M 4.4 – POLAND – 2011-03-05 04:32 UTC (ang.). European-Mediterranean Seismological Centre (EMSC). [dostęp 2012-01-06].
  11. M 4.4 – POLAND – 2011-05-13 03:59 UTC (ang.). European-Mediterranean Seismological Centre (EMSC). [dostęp 2012-01-06].
  12. W okolicach Kalisza zatrzęsła się ziemia (pol.). polskieradio.pl, 2012. [dostęp 2012-02-06].
  13. M 4.0 – POLAND – 2012-01-06 15:37 UTC (ang.). European-Mediterranean Seismological Centre (EMSC). [dostęp 2012-01-06].
  14. Ekspert: wstrząsy ziemi w okolicach Kalisza to tajemnicze zjawisko.
  15. Wstrzas-w-kwk-marcel-26-letni-gornik-nie-zyje.
  16. GEOFON Program (ang.). geofon.gfz-potsdam.de, 2012. [dostęp 2015-04-18].
  17. M 4.7 – POLAND – 2013-03-19 22:09 UTC (ang.). emsc-csem.org, 2013. [dostęp 2013-03-19].
  18. M 4.3 – POLAND – 2013-11-24 00:15 UTC (ang.). www.volcanodiscovery.com, 2013. [dostęp 2013-11-24].
  19. MB4.0 Poland (ang.). ds.iris.edu, 2015. [dostęp 2015-04-18].
  20. GEOFON Program (ang.). geofon.gfz-potsdam.de, 2015. [dostęp 2015-04-18].
  21. WSTRZĄS W KOPALNI ZIEMOWIT.
  22. M 3.7 – POLAND – 2015-09-30 09:14:51 UTC (ang.). European-Mediterranean Seismological Centre (EMSC). [dostęp 2015-10-02].
  23. Potężny wstrząs odczuwalny m.in. w Oświęcimiu i Sosnowcu. „Obrazki spadały ze ściany”. www.rmf24.pl. [dostęp 2015-10-20].
  24. Earthquake, Magnitude 3.7 – POLAND – 2015 October 20, 20:23:50 UTC. EMSC-CSEM. [dostęp 2015-10-20].
  25. Silny wstrząs górniczy w Bytomiu i Zabrzu. Odczuliście? Zgłoszenia o wstrząsie płyną z całego Śląska, Dziennikzachodni.pl [dostęp 2016-06-03] .
  26. M 3.4 – POLAND – 2017-12-10 02:52:32 UTC (ang.). European-Mediterranean Seismological Centre (EMSC). [dostęp 2015-10-02].
  27. AndrzejA. Dereń AndrzejA., Zatrzęsło ziemią bardzo blisko Prudnika!, 11 grudnia 2017 [dostęp 2020-08-07]  (pol.).
  28. Trzęsienie ziemi miało centrum w Polsce, a nie w Czechach (pol.). Nowiny.pl. [dostęp 2017-12-11].
  29. OK, Wstrząs w Bytomiu [23.04.2018]. Odczuli go mieszkańcy wielu śląskich miast. Wstrząs miał siłę 3,7 w skali Richtera, „slaskie.naszemiasto.pl”, 23 kwietnia 2018 [dostęp 2018-04-24]  (pol.).
  30. Wyborcza.pl, katowice.wyborcza.pl [dostęp 2018-04-24] .
  31. OK, Wstrząs w Bytomiu [23.04.2018]. Odczuli go mieszkańcy wielu śląskich miast. Wstrząs miał siłę 3,7 w skali Richtera, „slaskie.naszemiasto.pl”, 23 kwietnia 2018 [dostęp 2018-04-24]  (pol.).
  32. Agnieszka, Absolutnie niewiarygodne! Trzęsienie ziemi w Krynicy i Muszynie, sadeczanin.info, 16 lipca 2018 [dostęp 2018-07-16]  (pol.).
  33. M 3.7 – POLAND – 2018-11-08 19:23:37 UTC (ang.). [dostęp 2018-11-10].
  34. 3.9 magnitude earthquake from Ornontowice, Silesian Voivodeship (ang.). earthquaketrack.com. [dostęp 2018-11-10].
  35. Miejscowości gdzie odczuwalny był wstrząs (ang.). Volcanosicovery. [dostęp 2018-11-10].
  36. Seria bardzo silnych wstrząsów tektonicznych w Zagłębiu Miedziowym, Radio Wrocław [dostęp 2020-07-09]  (pol.).

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Trzęsienia ziemi w Polsce" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy