Turośl (wieś w województwie podlaskim)


Na mapach: 53°23′10″N 21°43′34″E/53,386111 21,726111

Turośl (wieś w województwie podlaskim) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Turoślwieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie kolneńskim, siedziba gminy Turośl[3][4].

Odrestaurowany drewniany wiatrak Gminny Ośrodek Kultury, oraz Biblioteka Publiczna Dom w stylu kurpiowskim Kaplica cmentarna

Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 647.

Turośl leży na historycznym Mazowszu, w dawnej ziemi łomżyńskiej[5].

Spis treści

Zabytki | edytuj kod

  • Kościół parafialny pw. św. Jana Chrzciciela, drewniany, 2 połowa XIX w., nr rej.: 83 z 5 lipca 1980[6].
  • Kaplica cmentarna, drewniana, 1811, nr rej.: A-522 z 25 listopada 1994[6].
  • Plebania
  • Dzwonnica
  • Wiatrak

Historia | edytuj kod

Osady na obrzeżu Puszczy Kurpiowskiej zaczęto zakładać około połowy XVII wieku. Wieś Turośl powstała w wieku XVII, będąc pierwotnie osadą leśniczego zlokalizowaną nad rzeką Turoślanką. Przez dłuższy czas tereny dzisiejszej gminy były zastrzeżone do wyłącznej dyspozycji książąt mazowieckich /zagajone/ - stąd pierwotna nazwa tej części puszczy brzmiała Zagajnica. Mieszkańcy tej miejscowości zajmowali się łowiectwem, pszczelarstwem, wytapianiem smoły, rudy darniowej i obróbką drewna. Z biegiem lat miejscowość przekształciła się w osadę rolniczą. Mieszkańcy masowo brali udział w walkach narodowowyzwoleńczych i dwóch wojnach światowych[potrzebny przypis].

W latach 1921–1939 wieś leżała w województwie białostockim, w powiecie kolneńskim (od 1932 w powiecie ostrołęckim), w gminie Turośl.

Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku wieś zamieszkiwało 77 osób, 75 było wyznania rzymskokatolickiego a 2 mojżeszowego. Jednocześnie wszyscy mieszkańcy zadeklarowali polską przynależność narodową. Było tu 14 budynków mieszkalnych[7]. Podlegała pod Sąd Grodzki w Kolnie i Okręgowy w Łomży. Mieścił się tu urząd pocztowy[8].

W wyniku agresji Niemiec we wrześniu 1939, miejscowość znalazła się pod okupacją i do stycznia 1945 była przyłączona do III Rzeszy i znalazła się w strukturach Landkreis Scharfenwiese (ostrołęcki) w rejencji ciechanowskiej (Regierungsbezirk Zichenau) Prus Wschodnich[9].

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie łomżyńskim.

Religia | edytuj kod

W miejscowości znajduje się siedziba parafii św. Jana Chrzciciela. W strukturze kościoła rzymskokatolickiego parafia należy do metropolii białostockiej, diecezji łomżyńskiej, dekanatu Kolno.

Przypisy | edytuj kod

  1. Raport o stanie gminy za rok 2019. Stan ludności 31.12.2019 [dostęp 2021-03-31]
  2. Poczta Polska. Wyszukiwarka kodów pocztowych
  3. a b c GUS. Wyszukiwarka TERYT
  4. a b Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  5. Uchwała Nr XXII/120/13 Rady Gminy Turośl z dnia 3 grudnia 2013 r. w sprawie ustanowienia herbu, flagi, flagi stolikowej, banneru i pieczęci Gminy Turośl oraz ustalenia zasad ich używania (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego z 2013 r., poz. 4488), s. 8–9.
  6. a b Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo podlaskie. 2020-09-30.
  7. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych., t. T. 5, województwo białostockie, 1924, s. 47 .
  8. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych, Przemyśl, Warszawa 1933, s. 1763 .
  9. Gemeindeverzeichnis Landkreis Scharfenwiese [Stand: 1. 1. 1945], www.territorial.de [dostęp 2020-04-15] .

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Turośl (wieś w województwie podlaskim)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy