Układ pozapiramidowy


Układ pozapiramidowy w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Układ pozapiramidowy (układ podkorowy, układ ruchowy prążkowiowy, łac. systema extrapyramidale) wraz z układem piramidowym bierze udział w wykonywaniu przez organizm czynności ruchowej. Jeśli jednak układ piramidowy zajmuje się czynnościami, które wymagają od nas skupienia (np. nauka jazdy na rowerze, nauka pisania), to układ pozapiramidowy powoli przejmuje i automatyzuje czynności, które wcześniej były pod kontrolą układu piramidowego. Układ pozapiramidowy jest więc układem wspomagającym, odciążającym nas od skupiania się nad codziennymi czynnościami, umożliwiający nam pewną automatyzację. Współdziała w wyzwalaniu ruchów dowolnych i regulowaniu napięcia mięśni szkieletowych.

Spis treści

Anatomia | edytuj kod

W układzie pozapiramidowym wyróżnia się następujące składowe anatomiczne[1][2]:

Połączenia tych struktur:

  • między korą nową a prążkowiem
  • między jądrem środkowo-pośrodkowym wzgórza a prążkowiem
  • między istotą czarną a prążkowiem
  • między prążkowiem a gałką bladą i częścią siatkowatą istoty czarnej
  • między jądrem niskowzgórzowym a gałką bladą i zwrotnie, między gałką bladą a jądrem niskowzgórzowym
  • między gałką bladą a jądrami wzgórza
  • między gałką bladą a jądrem konarowo-mostowym (informacje GABA-ergiczne)
  • między istotą czarną (częścią siatkowatą) a jądrami brzusznym bocznym i przyśrodkowym grzbietowym wzgórza
  • między jądrami wzgórza brzusznym bocznym i środkowo-pośrodkowym a korą ruchową (pole 4)
  • między jądrami wzgórza brzusznym przednim i brzusznym bocznym a korą przedruchową (pole 6)
  • między jądrami wzgórza brzusznym bocznym i brzusznym przednim a korą przedruchową (pole 6)
  • między jądrem konarowo-mostowym a gałką bladą i istotą czarną.

Patologia | edytuj kod

 Osobny artykuł: Zespół pozapiramidowy.

Z dysfunkcją układu pozapiramidowego wiążą się następujące patologie:

Najważniejsze ruchy mimowolne w uszkodzeniu układu pozapiramidowego:

Przypisy | edytuj kod

  1. A. Bochenek, M. Reicher: Anatomia człowieka. T. IV. Warszawa: PZWL, 1981, s. 382. ISBN 83-200-0368-7.
  2. Ryszard Podemski: Kompendium neurologii. Gdańsk: Via Medica, 2008, s. 23. ISBN 978-83-7555-054-2.

Bibliografia | edytuj kod

  • Jądra podstawy i układ pozapiramidowy. W: James D. Fix: Neuroanatomia. Wrocław: Urban & Partner, 1997, s. 337-347. ISBN 83-85842-81-0.
  • Antoni Prusiński: Podstawy neurologii klinicznej. Warszawa: PZWL, 1977, s. 43.

Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

Na podstawie artykułu: "Układ pozapiramidowy" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy