Władcy Bułgarii


Władcy Bułgarii w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Spis treści

Tytulatura | edytuj kod

W ciągu ponad tysiąca trzystu lat istnienia państwa bułgarskiego na Bałkanach (od 681 r.) władcy tego państwa posługiwali się kilkoma różnymi tytułami.

Pierwsi władcy tzw. pierwszego państwa bułgarskiego, począwszy od Asparucha aż do Presjana włącznie posługiwali się typowym dla tureckojęzycznych ludów Azji Środkowej tytułem chana.

W związku z przyjęciem chrześcijaństwa przez Borysa, syna i następcę Presjana (połowa IX w.), zmienia się także tytulatura. Choć sam Borys bywa czasem w literaturze historycznej nazywany chanem, określenia tego stosuje się w zasadzie tylko w stosunku do pierwszego okresu jego rządów. Po przyjęciu chrztu, oraz przybraniu chrześcijańskiego imienia Michał, Borys zdobywa dla siebie prawo posługiwania się tytułem książęcym. Tytułu tego używa się także w stosunku do Władimira Rasate oraz częściowo Symeona.

Symeon, początkowo książę Bułgarii, w 924 r. uzyskał dla siebie uznanie w Bizancjum tytułu cara, który nominalnie był równy cesarzowi Bizancjum. Tytułu tego używa się w stosunku do wszystkich następców Symeona na tronie bułgarskim. Wyjątki są nieliczne, należy do nich przede wszystkim Kałojan (1197-1207), który koronowany według obrządku zachodniego przez papieskiego legata posługiwał się tytułem króla. Zwykle jednak w publikacjach i opracowaniach Kałojan, zgodnie z bułgarską terminologią, również nazywany jest carem. Carami są również wszyscy pozostali władcy drugiego państwa bułgarskiego, panujący aż do 1396 r.

Po odzyskaniu przez Bułgarię niepodległości w 1878 r., władzę w kraju, oficjalnie nazywanym Księstwem Bułgarii, objął Aleksander I Battenberg (panował 1879-1886), posługujący się tytułem księcia. Księciem był również jego następca, Ferdynand I Koburg, od początku swych rządów aż do roku 1908, kiedy to oficjalnie proklamowano wskrzeszenie carstwa.

Były premier Bułgarii (w latach 2001-2005) Symeon Sakskoburggotski, będący jako dziecko carem przez trzy lata (1943-1946), nigdy oficjalnie z tego tytułu nie zrezygnował, choć się nim już nie posługuje.

Chronologiczna lista | edytuj kod

Chanat | edytuj kod

Dynastia Dulo | edytuj kod

Dynastia Ukil | edytuj kod

Dynastia Ugain | edytuj kod

Dynastia Ukil | edytuj kod

Dynastia Kruma | edytuj kod

Pierwsze Carstwo Bułgarii | edytuj kod

Dynastia Kruma | edytuj kod

Dynastia Komitopuli | edytuj kod

Samozwańczy carowie Bułgarii | edytuj kod

Drugie Carstwo Bułgarii (1185-1396) | edytuj kod

Dynastia Asenowiczów | edytuj kod

Dynastia Terterowiczów | edytuj kod

Dynastia Szyszmanowiczów | edytuj kod

Aby pozbawić syna z pierwszego małżeństwa, Iwana Stracimira, praw do korony Iwan Aleksander nadał mu w 1355 roku władzę w prowincji widyńskiej. W 1363 roku Iwan Aleksander podzielił swe państwo pomiędzy synów: starszy Iwan Stracimir otrzymał ziemię widyńską aż do Iskyru. Iwan Szyszman, ulubieniec ojca, został władcą większej części państwa ze stolicą Tyrnowem. Car rozporządził, że po jego śmierci starszy syn ma podlegać młodszemu. W 1371, po śmierci ojca, Iwan Stracimir ogłosił się carem niezależnego carstwa i zaczął prowadzić własną, niezależną politykę. W 1388 carstwo zostało uzależnione od Imperium Osmańskiego.

Carstwo Bułgarskie w Tyrnowie | edytuj kod

Carstwo Bułgarskie w Widyniu (Carstwo Widyńskie) | edytuj kod

Księstwo Bułgarii (1878-1908) | edytuj kod

Dynastia Battenbergów | edytuj kod

Dynastia Koburska (linia Sachsen-Coburg-Gotha dynastii Wettynów) | edytuj kod

Trzecie Carstwo Bułgarii (1908-1946) | edytuj kod

Dynastia Koburska (linia Sachsen-Coburg-Gotha dynastii Wettynów) | edytuj kod

Tytularni królowie Bułgarii | edytuj kod

Bułgaria po 1946 | edytuj kod

 Osobny artykuł: Ludowa Republika Bułgarii.


Przypisy | edytuj kod

  1. Bracia Komitopuli: Mojżesz, Dawid, Aaron i Samuel oderwali zachodnie prowincje państwa bułgarskiego jeszcze w 969 roku, tworząc własne niezależne carstwo zachodniobułgarskie.
  2. brat Borysa II, car w macedońskiej części Bułgarii, usunięty, zmarł w 997 w bizantyjskiej niewoli
  3. przez część historyków uważany za ostatniego władce pierwszego carstwa
  4. koronowany 8 listopada 1204

Zobacz też | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Władcy Bułgarii" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy