Władysław Dunarowski


Władysław Dunarowski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Władysław Dunarowski właśc. Władysław Dudek[2] (ur. 14 stycznia 1903 w Jaworznej, zm. 28 grudnia 1987 w Bydgoszczy) – polski pisarz, prozaik, dramaturg, publicysta i nauczyciel.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodził się 14 stycznia 1903 w Jaworznej k. Limanowej. Był synem Wojciecha i Małgorzaty z domu Rosko. Uczył się w gimnazjach w Nowym Sączu i Nowym Targu. Po ukończeniu Państwowego Kursu Seminarialnego został nauczycielem pomocniczym w Bydgoszczy. Od listopada 1921 do września 1923 r. uczył w 7-klasowej szkole im. Komeniusza w tym mieście. Następnie został przeniesiony do Solca Kujawskiego, gdzie uczył w 7-klasowej szkole powszechnej do 1934 r. W 1925 r. złożył egzamin nauczycielski, w pięciu latach zdał praktyczny egzamin na nauczyciela publicznych szkół powszechnych. W 1934 został przeniesiony do Polskiej Szkoły Powszechnej im. Stanisława Staszica w Bydgoszczy. Był członkiem Związku Nauczycielstwa Polskiego.

Okupację niemiecką przetrwał na Podhalu, gdzie zajmował się między innymi tajnym nauczaniem. Po wojnie powrócił do Bydgoszczy i podjął pracę w szkole podstawowej, w której uczył przed wojną. W latach 1948–1950 był zatrudniony w redakcji literackiej Rozgłośni Polskiego Radia w Bydgoszczy. W latach 1955–1970 pracował w redakcji czasopisma „Pomorze”, a w okresie 1959–1967 był redaktorem naczelnym tego czasopisma.

Udzielał się również w pracy literackiej. Jego twórczość zarówno przed II wojną światową, jak i w Polsce Ludowej była związana tematycznie z polską wsią. Debiutował jako prozaik pod pseudonimem Władysław Wosnak nowelą pt. Złodziej kwiatów, która ukazała się w miesięczniku Gebethnera i Wolfa „Naokoło Świata” w 1927 r. Za ten utwór otrzymał nagrodę wydawnictwa „Rój”. W 1935 r. Polska Akademia Literatury przyznała mu jako młodemu twórcy, Srebrny Wawrzyn Akademicki. W 1939 r. „Rój” opublikował pierwszą jego książkę pt. Ludzie spod miedzy, która uzyskała znakomite recenzje. Kolejne jej wydania ukazały się w 1947 i 1987 r. Wydawał między innymi powieści, zbiory opowiadań, retrospekcje. Jego utwory prozatorskie znalazły się m.in. w Almanachu Literackim Związku Zawodowego Literatów Polskich (1948) i antologii pt. Im Westen fliesst die Oder moderne Prosa über die polnischen Westgebiete (Berlin 1971). Utwory narracyjne i eseje krytycznoliterackie ogłaszał na łamach licznych pism: Arkony, Faktów, Kameny, Kultury (Poznań), Pomorza, Sygnałów, Tygodnika Kulturalnego, Wiatraków, Wsi, Życia Literackiego i innych.

Udzielał się w Związku Literatów Polskich, a w 1965 r. został prezesem bydgoskiego oddziału ZLP. Aktywnie uczestniczył w akcjach społeczno-oświatowych, wieczorach autorskich i odczytach. Był współorganizatorem „Śród Literackich” w Bydgoszczy, Toruniu i Grudziądzu.

Zmarł 28 grudnia 1987 r. w Bydgoszczy. Został pochowany na cmentarzu Nowofarnym.

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Nagrody | edytuj kod

  • nagrodą literacką Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy (1956);
  • nagrodą Miejskiej Rady Narodowej w Grudziądzu (1960).

Twórczość wybrana | edytuj kod

  • Ludzie spod miedzy (wyd. 1 - wyd. „Rój”, Warszawa 1939; wyd. 2 - Spółka Księgarska „Nauka”, Bydgoszcz 1947; wyd. 3 - wyd. „Pomorze”, Bydgoszcz 1987)[2],
  • Dni oczekiwania (sztuka ludowa w 3 obrazach, Spółdzielnia Księgarska „Nauka”, Bydgoszcz 1947),
  • Leżąc krzyżem (powieść, wyd. E.Kuthan, Warszawa 1947),
  • Zachodni wiatr (nowele, wyd. Związek Samopomocy Chłopskiej, Łódź 1947),
  • Ciężar rąk (opowiadania, Wydawnictwo Ludowe, Warszawa 1949),
  • Wiosenny deszcz (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1951),
  • Lato w Gorcach (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1954),
  • Przygody Małgorzaty (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1954),
  • Maska na twarzy (opowiadania, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1957),
  • Znaki na sosnach i inne opowiadania (Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1958),
  • Czarne wiśnie (Wydawnictwo Morskie, Gdynia 1960),
  • Niepotrzebni (Wydawnictwo Morskie, Gdynia 1962),
  • O złej dziewczynie (Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1962),
  • Wspólnik czasu (opowiadania, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1965),
  • Wieczorna opowieść (Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1967),
  • Opowiadania wybrane (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1967),
  • Weselni goście (Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1969),
  • Serce na wietrze (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1971),
  • Tajemnica Agnieszki (Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1973),
  • Dom pod winogronami (sztuka ludowa w 3 obrazach, Spółdzielnia Księgarska „Nauka”, Bydgoszcz 1974)[2],
  • Nad Dunajcem pachnie siano (wybór opowiadań, Wydawnictwo Morskie, Gdańsk-Bydgoszcz 1978),
  • Z małego okna (Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1979),
  • Skazani na dożywocie (Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1985),
  • Różne opowieści (Wydawnictwo Literackie, Kraków-Wrocław 1985).

Upamiętnienie | edytuj kod

Władysław Dunarowski jest patronem skweru na osiedlu Błonie w Bydgoszczy.

Bibliografia | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. wg niektórych źródeł urodził się rok wcześniej - 14 stycznia 1902 r.
  2. a b c Słownik pisarzy regionu bydgoskiego (bio-bibliografia). Bydgoszcz: Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Bydgoszczy, 2008, s. 25–29. ISBN 978-83-85979-70-8.
  3. M.P. z 1935 r. nr 257, poz. 306 „za szerzenie zamiłowania do literatury polskiej”
Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Władysław Dunarowski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy