Władysław Semkowicz


Władysław Semkowicz w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii To jest najnowsza wersja przejrzana, która została oznaczona 7 maj 2020. Od tego czasu wykonano 1 zmianę, która oczekuje na przejrzenie. Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Władysław Aleksander Semkowicz (ur. 8 maja 1878 we Lwowie, zm. 12 lutego 1949 w Krakowie) – polski historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, członek Polskiej Akademii Umiejętności, poszukiwacz i wydawca źródeł, badacz dziejów polskiego średniowiecza.

Władysław Semkowicz

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Syn Aleksandra. Kształcił się w Gimnazjum im. Franciszka Józefa we Lwowie, gdzie w 1896 zdał egzamin dojrzałości (w jego klasie byli m.in. Kajetan Golczewski, Stanisław Gołąb)[1][2]. Zajmował się szeroką gamą nauk pomocniczych historii, jak paleografia, genealogia i heraldyka, stworzył też wiele map historycznych. Autor licznych opracowań, wśród nich Ród Awdańców w wiekach średnich[3]. W 1917 opiniował opracowane przez Komisję Archiwalną Tymczasowej Rady Stanu projekty nowej ustawy i regulaminów archiwalnych. Jego stanowisko zostało potem wykorzystane podczas prac nad reskryptem Rady Regencyjnej o archiwach[4]. 8 marca 1925 został wybrany prezesem Polskiego Towarzystwa Heraldycznego we Lwowie[5]. W latach 1924–1933 był redaktorem Encyklopedii nauk pomocniczych historii, która miała przed wybuchem II wojny światowej trzy wydania: 1924, 1929, 1933.

W czasie okupacji początkowo uwięziony w wyniku Sonderaktion Krakau w Sachsenhausen, po zwolnieniu z obozu pracował w Instytucie Niemieckiej Pracy Wschodniej, według części historyków na polecenie AK[6]. Teza o rzekomej dobrowolnej kolaboracji z Niemcami, postawiona w kontrowersyjnej dla krakowskiego środowiska naukowego[7] pracy doktorskiej Anetty Rybickiej Instytut Niemieckiej Pracy Wschodniej. Kraków 1940-1945[8] spotkała się z krytyką krakowskiego środowiska naukowego[9][10][11].

Odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1929)[12] przez prezydenta Ignacego Mościckiego oraz dwukrotnie odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (po raz drugi w 1936[13]). Ponadto odznaczony w 1930 Orderem Świętego Sawy III klasy,

Został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie[14].

Uczniowie | edytuj kod

Do grona jego uczniów należą: Karol Buczek, Zofia Kozłowska-Budkowa, Kazimierz Dobrowolski, Marian Friedberg, Tadeusz Glemma, Karol Górski, Adam Lewak, Olga Łaszczyńska, Sylwiusz Mikucki, Józef Mitkowski, Rodion Mochnacki, Henryk Münch, Witold Taszycki, Adam Vetulani, Józef Widajewicz.

Wybrane publikacje | edytuj kod

  • Encyklopedia nauk pomocniczych historii, cztery wydania 1924[15], 1929, 1933 oraz powojenne Kraków 2000, ​ISBN 83-7052-850-3
  • Paleografia łacińska, Kraków 2002, ​ISBN 83-7052-532-6
  • Wywody szlachectwa w Polsce XIV-XVII w. Rocznik Towarzystwa Heraldycznego we Lwowie, Lwów 1913[16]
  • Geograficzne podstawy Polski Chrobrego, 1925[17]
  • Akta unii Polski z Litwą 1396–1791, Kraków 1938 (wspólnie z Stanisław Kutrzeba)

Przypisy | edytuj kod

  1. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum Lwowskiego im. Franciszka Józefa za rok szkolny 1895. Lwów: 1895, s. 61.
  2. Wiadomości bieżące. Zjazd koleżeński. „Słowo Polskie”. Nr 287, s. 3, 30 czerwca 1906. 
  3. Wydane przez Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk: cz.1 (Poznań 1917), cz.2 (1919), cz.3 (1920).
  4. A. Rybarski, Centralny zarząd archiwalny w odrodzonej Rzeczypospolitej polskiej, „Archeion”, T. I (1927), s. 5.
  5. Leszek Pudłowski. Polskie Towarzystwo Heraldyczne. Zarys dziejów 1906-1939. „Rocznik Polskiego Towarzystwa Heraldycznego”. I (XII), s. 161, 1993. 
  6. TeresaT. Bałuk-Ulewiczowa TeresaT., Wyzwolić się z błędnego koła. Institut für Deutsche Ostarbeit w świetle dokumentów Armii Krajowej i materiałów zachowanych w Polsce, Kraków: „Arcana”, 2004, ISBN 83-89243-91-1, OCLC 830629188 .
  7. M. Wroński, KRYTYKA NAUKOWA cz. II.
  8. A. Rybicka, Instytut Niemieckiej Pracy Wschodniej. Kraków 1940-1945, Warszawa 2002, ​ISBN 83-7181-255-8​.
  9. TeresaT. Bałuk-Ulewiczowa TeresaT., Wyzwolić się z błędnego koła. Institut für Deutsche Ostarbeit w świetle dokumentów Armii Krajowej i materiałów zachowanych w Polsce, Kraków: „Arcana”, 2004, ISBN 83-89243-91-1, OCLC 830629188 .
  10. I. Lisiak, O historii, honorze i ... opluwaniu.
  11. A. Litewka, Kolaboranci?.
  12. 27 listopada 1929 „za zasługi na polu naukowem i społecznem” M.P. z 1929 r. nr 274, poz. 630.
  13. 11 listopada 1936 „za wybitne zasługi na polu nauki i wychowywania młodzieży w duchu patriotycznym położone w latach 1905-1918” M.P. z 1936 r. nr 263, poz. 464.
  14. Groby profesorów UJ na Cmentarzu Rakowickim. 2010-10-20. [dostęp 2015-08-29].
  15. WładysławW. Semkowicz WładysławW., Encyklopedja nauk pomocniczych historji, polona.pl [dostęp 2020-04-23] .
  16. Katalog Biblioteki Narodowej
  17. WładysławW. Semkowicz WładysławW., Geograficzne podstawy Polski za Chrobrego, polona.pl [dostęp 2020-04-23] .

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Władysław Semkowicz" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy