Władysław Zakrzewski (podpułkownik)


Władysław Zakrzewski (podpułkownik) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Władysław Zakrzewski[1] h. Wyssogota (ur. 7 stycznia 1894 we Wrocławiu, zm. 9 maja 1981 w Argentynie) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Był prawnukiem Ludwika Wyssogota-Zakrzewskiego (1802–1886), powstaniec listopadowy, urzędnik, właściciel majątku Kokorzyn, wnuk Władysława Teodora Wyssogota-Zakrzewskiego (1837–1893), poseł na Sejm w Berlinie, syn Witolda Wyssogota-Zakrzewski (1865–1924), radca Województwa Poznańskiego i Zofii Wyskota Zakrzewskiej (zm. 1905). Miał siostrę Halinę (1895–).

Absolwent gimnazjum w 1914. Po wybuchu I wojny światowej został powołany do Armii Cesarstwa Niemieckiego i w jej szeregach służył na froncie zachodnim. Uzyskał stopień porucznika. W 1918 przedostał się do Poznania, gdzie współorganizował wzniecenie powstania wielkopolskiego i został szefem sztabu tzw. „Grupy Palucha”. Wstąpił do Wojska Polskiego. Został mianowany kapitanem piechoty. 26 sierpnia 1919 głównodowodzący Wojsk Polskich b. zaboru pruskiego przeniósł kpt. W. Zakrzewskiego z Dowództwa Głównego „do Sztabu 4 Dywizji Strzelców w celu pełnienia obowiązków Szefa Sztabu Dywizji”[2]. Podczas symbolicznych zaślubin Polski z morzem 10 i 11 lutego 1920 w Pucku, był obok gen. dyw. Józefa Hallera jedynym oficerem, który wjechał konno z brzegu do wody.

3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku i 1002. lokatą w korpusie oficerów piechoty, a jego oddziałem macierzystym był 57 Pułk Piechoty Wielkopolskiej w Poznaniu. Przysługiwał mu wówczas tytuł „oficer przydzielony do Sztabu Generalnego”[3].

Jako dowódca batalionu tej jednostki brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. W 1923 roku pełnił służbę w Ekspozyturze Oddziału II SG Nr 3 w Poznaniu, pozostając oficerem nadetatowym 57 pp[4]. 2 listopada tego roku został przydzielony do macierzystego pułku z równoczesnym odkomenderowaniem na roczny kurs doszkolenia w Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie. Kursu nie ukończył. 1 kwietnia wrócił do 57 pp na stanowisko pełniącego obowiązki dowódcy I batalionu[5][6]. 3 maja 1926 roku został mianowany majorem ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1925 roku i 10. lokatą w korpusie oficerów piechoty[7]. Jako dowódca I batalionu 57 pułku piechoty wziął udział w zamachu majowym 1926 po stronie rządu i Prezydenta RP Stanisława Wojciechowskiego. 31 marca 1927 roku został przeniesiony do 52 pułku piechoty Strzelców Kresowych w Złoczowie na stanowisko kwatermistrza[8][9]. Z dniem 31 października 1928 roku został przeniesiony w stan spoczynku[10].

Jako emerytowany oficer ukończył studia ekonomii z tytułem magistra. Obejmował posady handlowo-administracyjne. Był zatrudniony w przedsiębiorstwie Lignoza.

Po wybuchu II wojny światowej i kampanii wrześniowej 1939 trafił do niewoli, z której odzyskał wolność po kilku miesiącach. Zamieszkał w Warszawie. Tam podczas okupacji niemieckiej został oficerem Armii Krajowej. Był poszukiwany przez Gestapo. Po pierwszym aresztowaniu uciekł, po drugim aresztowaniu został oswobodzony podczas przeprowadzonej Akcji pod Arsenałem 26 marca 1943 (w obu przypadkach był przetrzymywany na Pawiaku), po trzecim aresztowaniu został przewieziony do obozu koncentracyjnego Mittelbau-Dora. Tam u kresu wojny został uwolniony w 1945 przez aliantów. Decyzją rządu RP na uchodźstwie w uzgodnieniu z dowództwem AK został awansowany do stopnia podpułkownika.

Po wojnie i krótkim pobycie w Polsce, przenosi się do Wielkiej Brytanii, a stamtąd wyjeżdża do Argentyny (w tym kraju na początku XX wieku przebywał jego ojciec). Tam zmarł 8 maja 1981.

Jego żoną była Zofia z domu Kruk (1907–), z którą miał synów Ryszarda (1937–), Macieja (1939–) i Andrzeja (1943–).

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 1083, w ewidencji Wojska Polskiego figurował jako „Władysław I Zakrzewski” w celu odróżnienia od innych oficerów noszących to samo imię i nazwisko.
  2. Rozkaz Dowództwa Głównego Wojsk Polskich b. zaboru pruskiego Nr 215 z dnia 26 sierpnia 1919 roku.
  3. Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 39.
  4. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 287, 405.
  5. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 38 z 17 kwietnia 1924 roku, s. 218.
  6. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 262, 352.
  7. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 18 z 3 maja 1926 roku, s. 125.
  8. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 31 marca 1927 roku, s. 98.
  9. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 66, 178.
  10. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 listopada 1928 roku, s. 381.
  11. a b c Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 287.
  12. Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 38.
  13. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 66.

Bibliografia | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Władysław Zakrzewski (podpułkownik)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy