Wideo na życzenie


Wideo na życzenie w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Wideo na życzenie (skrót VoD lub VOD; ang. Video on Demand – wideo na żądanie), pot. także oglądanie na żądanieusługa zezwalająca na oglądanie nadawanego materiału filmowego lub słuchanie nadawanego nagrania dźwiękowego w wybranym przez kogoś czasie, późniejszym niż czas emisji. Nadawana (także „na żywo”) audycja może być dzięki temu przesunięta w odbiorze dla pojedynczego widza i słuchacza.

Oglądanie na żądanie jest możliwe od czasu pojawienia się magnetowidów, jednak wymagają one użycia wielu kaset wideo, a sam proces przewinięcia i wymiany kasety trwa wymierną ilość czasu i może być uznany za niewygodny. Popularność wideo na życzenie stała się możliwa dopiero w erze cyfryzacji sygnału audiowizualnego, gdyż dopiero to przyspieszyło przekaz, archiwizację i dostęp do danych. Prawdziwy boom na VoD rozpoczął się wraz z rozwojem szerokopasmowego dostępu do internetu oraz telefonii trzeciej generacji.

Dzięki rozwojowi technologicznemu pojawiły się cyfrowe odpowiedniki magnetowidu w postaci stacjonarnych nagrywarek wideo z dyskiem twardym (tzw. Personal Video Recorder). Urządzenia te mogą tworzyć prywatną bibliotekę wideo dzięki znacznie dłuższym maksymalnym czasom nagrywania, sięgającym obecnie setek godzin. Bieżące nagrywanie wszystkich audycji telewizyjnych przez urządzenia PVR (np. w ciągu jednej doby) umożliwia późniejsze odtworzenie tylko wybranych nagrań, o dowolnej porze, po upływie dowolnego czasu. Możliwe jest też jednoczesne nagrywanie tej samej audycji z opóźnionym odtwarzaniem (time shift).

Wideo na życzenie prawdopodobnie będzie standardową usługą udostępnianą przez samych dostawców sygnału telewizyjnego, gdyż przenosi tradycyjne wypożyczalnie kaset VHS i płyt DVD do prywatnych mieszkań, tak jak kino domowe stara się „konkurować” z kinem tradycyjnym.

VOD może dotyczyć wszystkich audycji nadawanych publicznie (bezpłatnie). Najczęściej operatorzy VOD dają możliwość zamówienia pojedynczej pozycji za pojedynczą opłatą (nVOD) lub oferują nieograniczony dostęp do określonej zawartości wideo całej kolekcji w ramach subskrypcji (sVOD) po wykupieniu abonamentu.

Ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz.U. z 2020 r. poz. 805) zawiera regulacje prawne dotyczące audiowizualnych usług medialnych na żądanie.

Spis treści

Dostępność usług VOD | edytuj kod

Obecnie usługi VOD świadczone są poprzez różne kanały dystrybucji:

Rodzaje usług VOD | edytuj kod

Near VOD | edytuj kod

Near VOD (skrót nVOD, inna nazwa Pay-per-view, skrót PPV) – dosłowne tłumaczenie niemal na życzenie. W usłudze nVOD płaci się za obejrzenie konkretnej treści. Użytkownik otrzymuje uprawnienia do obejrzenia filmu dopiero po dokonaniu opłaty za pojedyncze wyświetlenie (np. sms, przelew itp.) lub doliczenie zamówionej pozycji do faktury. Najczęściej ten system emisji wykorzystuje metodę polegającą na transmisji tego samego filmu o różnych porach rozpoczęcia emisji na kilku kanałach telewizyjnych, dystrybuowanych przez telewizję kablową lub satelitę. Na poszczególnych kanałach filmy rozpoczynają się o różnych godzinach emisji, a niektóre zaczynają się nawet z różnicą co 10, 15 lub 30 min na różnych kanałach. Często poszczególne widowiska emitowane są w tym systemie okazjonalnie na specjalnie przygotowanym kanale o określonej porze emisji (np. gale sportowe).

 Osobny artykuł: Pay-per-view.

Subscription VOD | edytuj kod

Subscription Video on Demand (skrót sVOD) – subskrypcja wideo na żądanie. W odróżnieniu do Near VOD (PPV), gdzie operatorzy dają możliwość zamówienia pojedynczej pozycji za pojedynczą opłatą, sVOD polega na udostępnieniu nieograniczonego dostępu do określonej zawartości wideo całej kolekcji w ramach zamówionej subskrypcji za regularnie pobieraną opłatą (np. miesięczną).

Push VOD | edytuj kod

Push VOD – to domowa wypożyczalnia filmów i programów, które widz może obejrzeć o dowolnej porze. Wykorzystuje on funkcję Personal Video Recorder umożliwiającą selekcjonowanie oraz nagrywanie wybranych programów na twardy dysk zainstalowany w dekoderze. Materiał oferowany w ramach Push VOD zapisany jest na specjalnie wydzielonej powierzchni dysku, a nie np. na centralnym serwerze. Po określonym czasie dane zostają wymienione (usunięte również z dysku po określonym czasie od wypożyczenia), a widz otrzymuje na dekoder nowy pakiet programowy[1].

Catch UP TV | edytuj kod

Catch UP TV (inaczej Replay TV) – jest formą wideo na żądanie, która pozwala ona na oglądanie wybranych programów wyemitowanych już przez stacje telewizyjne. Programy te są dostępne przez okres kilkunastu dni po ich pierwotnej emisji. Usługa ta może być udostępniana odbiorcy zarówno poprzez STB lub na stronie internetowej danego operatora.

Po raz pierwszy usługa ta pojawiła się w Polsce 20 września 2010 r. w ofercie Telekomunikacji Polskiej (Orange)[2]. Obecnie oferuje ją m.in. Cyfrowy Polsat[3] i sieć Toya.

Interactive VOD | edytuj kod

Interactive VOD (skrót IVOD) – sposób dostarczania wideo na żądanie, w którym odbiorca może wpływać na sposób emisji wykorzystując następujące cechy:

  1. Play/Resume – Uruchomienie program od początku albo wznowienie emisji po zatrzymaniu przekazu,
  2. Stop – przerwanie na stałe lub czasowe emisji pokazu,
  3. Pauza – zatrzymanie obrazu,
  4. Skocz do przodu – przełączenie do danej chwili w prezentacji filmu w kierunku do przodu,
  5. Skocz w tył – przesunięcie do danej chwili w prezentacji filmu w kierunku wstecznym,
  6. Inne interaktywne funkcje, np. obejmujące możliwość unikania lub wybrania obejrzenia reklamy, udziału w badaniach dodatkowych, przeglądania, wyboru i zakupu towarów (te funkcje dostępne są m.in. w usługach wideo na żądanie dostępnych w telewizji hybrydowej).

Inne rodzaje usług VOD | edytuj kod

Istnieje wiele innych usług określających sposób świadczenia usług VOD, np. EVOD (Exclusive VOD), FVOD (Free Video on Demand), IVOD (Impulse video on demand), QVOD (Quasi Video on Demand), TVOD (Transactional Video on Demand).

Podobne określenia | edytuj kod

Terminu "wideo na życzenie" (VOD) nie należy mylić z podobnymi określeniami:

Internetowe platformy i usługi VOD | edytuj kod

Internetowe serwisy Over-the-top (OTT, pol. więcej niż zwykle), niepodpięte pod żadnych operatorów płatnej telewizji, oferują dostęp do usług typu wideo na życzenie, najczęściej jako Catch Up TV (powtórki programów po emisji w telewizji). Tak rozumiana telewizja internetowa pozwala użytkownikom na wybór treści programu, filmu lub serialu, w każdym czasie z archiwum treści lub z katalogu kanałów. Obie formy oglądania telewizji internetowej pozwalają na strumieniowe oglądanie treści bezpośrednio z odtwarzacza multimedialnego lub na pobieranie nośnika do komputera użytkownika.

Platformy internetowe pozwalają na odbieranie treści na wszystkich urządzeniach, które pozwalają na korzystanie z Internetu, za pomocą prostych urządzeń terminalowych bez potrzeby instalowania specjalistycznego oprogramowania (np. telefony komórkowe, smartfony, tablety, palmtopy, laptopy z przystosowanym system operacyjnym, telewizory wyposażone w moduł Internetowy, konsole do gier) najczęściej za pomocą przygotowanych w tym celu aplikacji internetowych[4]. Korzystanie z telewizji internetowej za pomocą usług informatycznych na urządzeniach mobilnych oparte jest o system cloud computing.

Zwykle są to serwisy oparte na stronach internetowych lub aplikacje mobilne oparte na systemie Windows, Mac, Linux, iOS, Android, aplikacje na konsolę, aplikacje telewizyjna, aplikacja na Set-top-boxa. Dostęp do nich dla użytkowników jest darmowy lub odpłatny.

Aplikacje i serwisy VOD w Polsce | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Portalmedialny.pl VOD w Polsce
  2. TVP 1 i TVP 2 na życzenie w telewizji TP. www.wirtualnemedia.pl. [dostęp 2017-11-27].
  3. Cyfrowy Polsat wprowadza usługę CatchUp TV. www.wirtualnemedia.pl. [dostęp 2017-11-27].
  4. II Faza rewolucji cyfrowej [cz. 4] – OTT – blog Informator TV-Sat CCTV WLAN
  5. a b Serwis dostępny w ofertach dodatkowo płatnej lub jako część Pakietu HBO
  6. w 2016 operator planuje rezygnację z ofert płatnej
  7. płatne wybrane treści w Pakietach: Filmy i Seriale, Sport, Extra, Wiedza i News, Dzieci, Rozrywka, FilmBox Live, Eleven Sports
  8. płatne wybrane treści w Pakietach: Plus, Kids, Sport, Live, strefie t-mobile, Samsung
  9. Serwis nieodpłatny dla Abonentów Orange
  10. dostęp do serwisu dla Abonentów wybranych sieci kablowych i satelitarnych
  11. dostęp do serwisu dla Abonentów sieci kablowych i satelitarnych

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Wideo na życzenie" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy