Wikipedystka:Jotjotem/brudnopis


Wikipedystka:Jotjotem/brudnopis w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii < Wikipedystka:Jotjotem Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

https://chroniclingamerica.loc.gov/lccn/sn83045462/1930-07-07/ed-1/seq-3/#date1=1930&sort=relevance&rows=20&words=Bennett+Gordon&searchType=basic&sequence=0&index=0&state=&date2=1930&proxtext=gordon+bennett&y=15&x=25&dateFilterType=yearRange&page=4

https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6552665t/f44.image.r=%22%20maurice%20bienaime%22?rk=64378;0https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k65519874/f49.image.r=%22%20maurice%20bienaime%22?rk=21459;2

https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k65523525/f527.item.r=lahm.texteImage

mauriuce bieaime

https://gallica.bnf.fr/services/engine/search/sru?operation=searchRetrieve&version=1.2&collapsing=disabled&query=%28gallica%20adj%20%22%20maurice%20bienaime%22%29%20and%20arkPress%20all%20%22cb344143803_date%22&rk=128756;0


https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6553357j/f3.item.r=%22%20maurice%20bienaime%22.texteImage

https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Grave_of_Rumpelmayer_(P%C3%A8re-Lachaise,_division_94)


Martha Remmert (ur. 4 sierpnia 1854 w Duża Wólka (Grossschwein) koło Głogowa, zm. 28 stycznia 1941 w Neuses bei Coburg) – niemiecka pianistka

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodziła się w rodzinie ziemiańskiej Otto Remmerta i Elwiene w Grossschwein. Miała trzech braci Wenera (1832–1919) i Otto (1824–1883) i Adalberta (1869–1936), który był osobistym lekarzem Wilhelma II. Siostra Margarethe (1857–1940) została aktorką i poślubiła Dr. (1845–1915), dyrektor artystyczny we Fryburgu i Gotha-Coburg.. Siostra Margarete (1857–1940) wyszła za mąż za Oskara Benda. Była pisarką i aktorką. Druga siostra Gertruda (1863–1944) nie wyszła za mąż. Była nauczycielką muzyki, malarką i poetką.

Podstawowe wykształcenie muzyczne otrzymała w domu. Następnie uczyła się u Theodora Kullaka i Karola Tausiga w Berlinie. Była uczennicą Franciszka Liszta. W latach 1873–1900 koncertowała jako odnosząca sukcesy solistka i kameralistka oraz odbyła liczne duże trasy koncertowe, które zabrały ją do Grecji, Egiptu i Turcji.

W 1900 roku założyła w Berlinie Franz Liszt Academie, której zadaniem było szkolenie muzyków. Przejęła zarządzanie. Była także zaangażowana w bieżące życie muzyczne: w 1905 roku założyła „Towarzystwo Franciszka Liszta” i objęła jego przewodnictwo do co najmniej 1929 r. W ramach tej funkcji organizowała liczne festiwale muzyczne poświęcone muzyce współczesnej zgodnie z tradycją General German Music Association. W tym samym czasie pracowała jako dyrygent, kompozytor i pisarz (muzyczny).

W 1933 roku wyjechała z Berlina i zamieszkała ze swoją siostrą Margarethe Benda w Neuses. Pod koniec życia opiekowała się siostra. Zmarła trzy tygodnie po niej. Została pochowana na miejscowym cmentarzu, ale jej grób nie zachował się[1][2].


Walter W. Morton (ur. 24 luty 1886, zm. 30 czerwca 1928) – amerykański pilot balonowy, zwycięzca zawodów o Puchar Gordona Bennetta w 1926 roku

Życiorys | edytuj kod

W latach 1910-15 pracował jako pilot sterowca, a od 1916 roku w w firmie Goodyear. W 1918 roku otrzymał licencję FAI-ACA pilota balonowego. W 1926 roku podczas zawodów w Antwerpii wygrał zawody o Puchar Gordona Bennetta startując z Van Ormanem jako pilotem[3].

William J. Flood (ur. 15 lipca 1895 w Peoria, zm. 20 marca 1977) –amerykański pilot, baloniarz, generał.

Życiorys | edytuj kod

Studiował w George Washington University. W listopadzie 1917 roku został powołany do wojska. Służył jako podporucznik w sekcji lotniczej, U.S. Signal Corps. W grudniu 1917 roku został on wysłany razem z amerykańskimi siłami ekspedycyjnymi we Francji, gdzie przebywał do 1919 roku[4].

Po zakończeniu obowiązków w amerykańskich siłach ekspedycyjnych wrócił do Stanów Zjednoczonych i pełnił funkcję asystenta szefa dywizji likwidacyjnej Air Service w Waszyngtonie w maju 1920 r .; Urzędnik i instruktor wymiany, Post School w Lee Hall, Wirginia, do kwietnia 1921 r .; Oficer zaopatrzenia aeronautyki i oficer wojny chemicznej w Brooks Field w Teksasie do czerwca 1922 r .; uczeń, szkoła balonów i sterowców w Scott Field, Illinois, do września 1923 r .; student Wydziału Komunikacji w Chanute Field, Illinois, do czerwca 1924 r .; Oficer i instruktor komunikacji, Balloon and Airship School, Scott Field, Illinois, do września 1925 r.

Następnie został uczniem szkoły naziemnej i latania w Brooks Field w Teksasie do lutego 1926 r .; w Scott Field, Illinois, do czerwca 1926 r. Wstąpił do Szkoły Inżynierii Korpusu Lotniczego w McCook Field w Ohio i ukończył szkołę w dniu 19 czerwca 1927 r.

Został dowódcą w 19th Airship Company, Langley Field, Wirginia, do kwietnia 1929, kiedy został przydzielony do służby w Wydziale Szkolenia Administracyjnego i Operacji, w Biurze Szefa Korpusu Lotniczego w Waszyngtonie, do lutego 1933 r. Zapisał się do Szkoły Podstawowej Lotnictwa Lotniczego Korpusu Lotniczego Randolph Field w Teksasie i ukończył studia w Luty 1934 r.

W marcu 1934 r. Został przydzielony do dowództwa operacji lotniczych Korpusu Lotniczego Korpusu w Waszyngtonie jako asystent szefa G-1, oficer personalny. Zapisał się do Szkoły Taktycznej Air Corps, Maxwell Field, Ala., W sierpniu 1934 r., Którą ukończył w czerwcu 1935 r. W lutym 1936 r. Wstąpił do Chemical Warfare Service School, Edgewood Arsenal, MD, i ukończył w kwietniu 1936 r. W tym czasie został oficerem dowodzącym, Air Corps Detachment i instruktorem, Chemical Warfare School, Edgewood Arsenal.

W marcu 1940 r. Został przydzielony do Kwatery Głównej Skrzydła Korpusu Lotniczego, Hickam Field na Hawajach, jako Oficer Wing Materiel. Został przeniesiony do Fort Shafter w listopadzie 1940 r. I został zastępcą szefa sztabu, G-4, zaopatrzenia, hawajskich sił powietrznych. Został mianowany dowódcą, bazą lotniczą armii, Wheeler Field na Hawajach, w październiku 1941 r. I został ranny podczas japońskiego ataku na Pearl Harbor. Następnie został szefem sztabu siódmego lotnictwa na polu Hickam.

Jest oceniany jako pilot dowódcy, obserwator bojowy, pilot sterowca, pilot balonu i obserwator balonu. Był pierwszym pilotem, który odebrał pocztę ze szczytu budynku podczas lotu, i jako pierwszy odebrał pocztę ze statku na morzu. Brał udział w Międzynarodowym Wyścigu Balonów w Belgii w 1925 roku.

PROMOCJE

Porucznik (tymczasowy), Air Service, 7 kwietnia 1919 r .; podporucznik piechoty, regularna armia, 1 lipca 1920 r .; również 1 lipca 1920 r. został awansowany na porucznika i przeniesiony do służby lotniczej w październiku 1920 r .; kapitan, 16 lipca 1928 r .; major (tymczasowy), 16 czerwca 1936 r .; major (stały), 4 września 1937 r .; podpułkownik (tymczasowy), 1 marca 1940 r .; podpułkownik (stały), 29 listopada 1940 r .; pułkownik (tymczasowy), 15 lipca 1941 r .; generał brygady (tymczasowy), 6 lutego 1943 r.


Otto Bertram (ur. 1883, zm. 1960 w Celle) - niemiecki pilot, baloniarz

Po raz pierwszy wziął udział w wyścigu o Puchar Gordona Bennetta w 1928 roku. Pochodził z jednego z najstarszych niemieckich klubów balonów, Chemnitzer VfL, założonego w 1895 r. (Po Berliner VfL w 1881 r. I Münchner (Monachium) VfL w 1889 r.). Urodził się w 1883 r. W Saksonii, dołączył do balonu w 1914 r., Kiedy był marynarzem, a później pełnił funkcję kapitana statku. Brał udział w czterech wyścigach Gordona Bennetta, ale jego największy sukces w balonach był wcześniejszy niż wyścig Gordona Bennetta: stał się pierwszym mistrzem Niemiec w balonach, kiedy przeleciał 1047 kilometrów balonem CHEMNITZ III ze swoim drugim pilotem Prehmem z Darmstadt do Dlugossen w Polsce w dniu 4 kwietnia TH1935. Te mistrzostwa były również kwalifikacją do wyścigu Gordona Bennetta w 1935 roku. Jeszcze po II wojnie światowej odwiedził wyścigi balonów gazowych w Niemczech, zanim zmarł w Celle w 1960 roku, w wieku 77 lat.

Edmund Cenar (ur. 31 sierpnia 1856 w Hermannstadt, zm. 7 października 1913 we Lwowie)

Życiorys | edytuj kod

Część źródeł podaje jako miejsce jego urodzenia Hermannstadt, jednak inne źródła podają, że urodził się we Lwowie[5]. Jako uczeń V klasy szkoły realnej, w wieku lat 16 w 1872 roku zostaje asystentem nauczyciela wychowania fizycznego i od tej chwili aż do śmierci związuje się z Towarzystwem Gimnastycznym „Sokół”. Początkowo jako nauczyciel gimnastyki i członek koła nauczycieli „Sokoła”, później, w latach 1882-1891, zostaje zastępcą kierownika wychowania fizycznego, samego naczelnika „Sokoła” Antoniego Durskiego.

Wieża zegarowa Faisalabad – wieża zegarowa w Faisalabad w prowincji Pendżab , w Pakistanie. Wieża pochodzi z 1903 roku i jest jednym najstarszych istniejących do dziś zabytków z okresu kolonizacji brytyjskiej.

Historia | edytuj kod

Budowę wieży rozpoczęto 14 listopada 1903 roku z inicjatywy gubernatora Pendżabu Charlesa Riwaza[6]. Zebrano fundusz w wysokości 18 RS na kwadrat ziemi, a po ukończenia projektu fundusz ten przekazano Komitetowi Miejskiemu. Bazar Ghanta Ghar składa się z ośmiu bazarów, na których kupuje się i sprzedaje lokalne produkty roślinne. Miejscowi nazywają go „Ghanta Ghar” گھنٹہ گھر w urdu, co przekłada się na Hour House w języku angielskim . Znajduje się w starszej części miasta. Zegar jest umieszczony na środku ośmiu rynków, które z lotu ptaka wyglądają jak flaga Union Jack w Wielkiej Brytanii . Ten specjalny układ nadal istnieje i można go oglądać przy użyciu najnowszego oprogramowania z Google Maps . Każdy z ośmiu rynków (bazarów) ma unikalne typy produktów na sprzedaż. Bazary są nazywane kierunkami, które otwierają się w kierunku np. Bazaru Katchery, bazaru Chinot, bazaru Aminpur, bazaru Bhawana, bazaru Jhang, bazgaru Montgomery, bazaru Karkhana i bazaru kolejowego.

Podczas festiwali Eid i Dnia Niepodległości burmistrz (nazim) Faisalabad wygłasza przemówienie w tym miejscu i zawiesza flagę na pełnym maszcie.

Znaczenie w historii Faisalabad | edytuj kod

Wieża zegarowa lub Ghanta Ghar to najbardziej rozpoznawalny budynek Faisalabad. To nie tylko centrum miasta, ale także centrum wszystkich działań, które mają miejsce w mieście. Podczas sezonu wyborczego każda partia polityczna próbuje zorganizować wiece w tym miejscu. To samo dotyczy wszystkich demonstracji. Co roku w Ghanta Ghar odbywa się także centralny rajd Eid e Milad i największa procesja Moharram. Znaczenie tej kultowej wieży jest tak duże, że jeden z czołowych polityków lat 60. XX wieku słynął z paralelności między systemem prezydenckim generała Ayuba a tą wieżą zegarową, ponieważ podobnie jak Ghanta Ghar widoczna w całym mieście, system prezydencki generała Ayuba stworzył on o równym znaczeniu.


https://fr.wikipedia.org/wiki/Charles_Dollfus_(a%C3%A9ronaute)


Karolina Mycielska (ur. 10 lipca 1800, zm. 15 czerwca  1849 na cholerę w Warszawie) z Wodzickich, żona  Józefa Mycielskiego, pisarka

Życiorys | edytuj kod

Córka Józefa Wincentego Wodzickiego (1775-1847) i Petroneli Jabłonowskiej (1770 – 1859)[7]. W 1821 roku wyszła za mąż za Józefa Mycielskiego Napisała powieść "Wczoraj". Zmarła podczas epidemii cholery w Warszawie. Została pochowana na cmentarzu powązkowskim[8].

Twórczość | edytuj kod

K. Mycielska "Wczoraj" [1]

K. Mycielska "Kilka słów do poczciwych ludzi" [2]

Wllliam Atekruse - amerykanin pochodzenia austriackiego, wynalazca układanki 3D na którą w 1890 roku otrzymał patent w USA.

Życiorys | edytuj kod

Uciekając przed poborem do armii William wraz z 3 braćmi wyjechał do USA. W 1890 roku opatentował w United States Patent Office swój wynalazek. Z opisu dowiadujemy się, że posiadał obywatelstwo amerykańskie i mieszkał we wsi Glandorf w stanie Ohio.


Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka w Zagrzebiu -

Miasta wydzielone - jednostki podziału administracyjnego w randze równej prowincjom w Chinach, które

Historia | edytuj kod

Status miast wydzielonych w Chinach mają Pekin, Tiencin, Szanghaj i Chongqing[9].

W miastach wydzielonych mamy do czynienia (choćby ze względu na różnicę skali) z innym podziałem wewnętrznym, a mianowicie na dzielnice (区, qu) oraz powiaty (县, xian), lub powiaty autonomiczne (自治县, zizhi xian).

Chongqing to miasto w środkowych Chinach, jedno z czterech miast wydzielonych Chińskiej Republiki Ludowej. Powstało po wydzieleniu z terytorium prowincji Syczuan w 1997 roku. Cała jednostka administracyjna liczyła w 2010 roku 31 962 271 mieszkańców[10].

Koreańska Biblioteka Narodowa ( koreański: 국립중앙도서관)

Jalandhar - dystrykt w stanie Pendżab w Indiach.

Informacje | edytuj kod


Demografia | edytuj kod

W 2011 roku w dystrykcie Jalandhar mieszkało 2 193 590 ludności, w tym 1 241 211 mężczyzn i 1 048 379 kobiet. W stosunku do wyników spisu z 2001 roku wzrosła gęstość zaludnienia z 748 osoby na kilometr kwadratowy do 836 osób, przy powierzchni dystryktu wynoszącej 2624 km² powierzchni. Według spisu ludności z 2011 roku 82,48% ludności potrafi czytać i pisać, w tym 86,15% mężczyzn i 78,48% kobiet[11].

Turystyka | edytuj kod

Patiala - dystrykt w stanie Pendżab w Indiach.

Informacje | edytuj kod

Demografia | edytuj kod

W 2011 roku w dystrykcie Patiala mieszkało 1895 686 ludności, w tym 1 002 522 mężczyzn i 893 164 kobiet. W stosunku do wyników spisu z 2001 roku wzrosła gęstość zaludnienia z 400 osoby na kilometr kwadratowy do 444 osób, przy powierzchni dystryktu wynoszącej 2442 km². Według spisu ludności z 2011 roku 75,28% ludności potrafi czytać i pisać, w tym 80,20% mężczyzn i 69,80% kobiet[12].

Turystyka | edytuj kod

Rupnagar- dystrykt w stanie Pendżab w Indiach.

Informacje | edytuj kod

Demografia | edytuj kod

W 2011 roku w dystrykcie Rupnagar mieszkało 684 627 ludności, w tym 357 485 mężczyzn i 327 142 kobiet. W stosunku do wyników spisu z 2001 roku wzrosła gęstość zaludnienia z 449 osoby na kilometr kwadratowy do 505 osób, przy powierzchni dystryktu wynoszącej 1356 km². Według spisu ludności z 2011 roku 82,19% ludności potrafi czytać i pisać, w tym 87,50% mężczyzn i 76,42% kobiet[13]

Turystyka | edytuj kod

Zamek Montearagón (Castillo de Montearagón) - ruiny zamku w Aragonii

Historia | edytuj kod

Twierdza w północno-wschodniej Hiszpanii, położona na malowniczym wzgórzu zwanym Monte Aragón powstała w 1086 roku na polecenie ówczesnego króla Aragonii, Sancho Ramireza(1045-1094). Król mieszkał w zamku aż do śmierci i został tam pochowany, ale w 1905 roku jego szczątki zostały przeniesione do San Juan de la Peña. W XII wieku warownia przekazana została augustynom, którzy założyli w zamku Opactwo Jezusa z Nazaretu de Montearagón. W średniowieczu był to jeden z najbogatszych i najpotężniejszych klasztorów w tej części Europy. Opactwo było też miejscem spoczynku wielu królów Aragonii. W 1835 roku podczas konfiskaty dóbr kościelnych klasztor został splądrowany i podpalony. Obecnie majestatyczne i malownicze ruiny udostępnione są dla odwiedzających i stanowią jedną z ciekawszych atrakcji turystycznych regionu.

Universal Time

Odlewnia żelaza w Engelsbergu -

Historia | edytuj kod

Pierwszym właścicielem odlewni w Engelsbergu był Per Larsson, który przyjął po uzyskaniu szlachectwa nazwisko Gyllenhöök. W 1728 roku odlewnia przeszła w ręce rodziny Söderhielm, która nie tylko utrzymywała zakład, ale również go rozbudowała. Zbudowany w 1779 roku nowy piec przetrwał do czasów dzisiejszych[14]. Kolejnym właścicielem została rodzina Timm, do której odlewnia należała w latach 1825-1916 i która nadal ją modernizowała i rozbudowywała. W 1916 roku odlewnię przejął konsul generalny Axel, który przekazał ją pod zarząd Axel Järnverk, ale w 1919 roku odlewnia została zamknięta. Obecnie odlewnia jest zarządzana przez Nordstjernan AB[15].

Pierwsza żelazna kuźnia w Engelsbergu działała w ostatnich latach XVI wieku; znaczące operacje miały miejsce w połowie XVII wieku. W 1681 r. Szlachcic zbudował wielki piec w Engelsbergu w celu wyprodukowania surówki. Obecny wielki piec, zbudowany w latach 1778-1779 wraz z kruszarką rudy i dużym magazynem węgla drzewnego, zawierał szereg ówczesnych innowacji technologicznych. Wprowadzenie nowego silnika wydmuchowego w 1836 roku spowodowało znaczny wzrost produkcji. W 1848 r. Dodano piec opalany rudą gazu. Kuźnia, który został odbudowany w późnym XVIII wieku, został ponownie wyposażony w paleniska francuskie w latach 50. XIX wieku. Axel Axe: syn Johnson kupił hutę Engelsberg w 1916 r., Ale starsze prace stawały się coraz bardziej nieekonomiczne i zamknięto je w 1919 roku.

Większość budynków technologicznych, administracyjnych i mieszkalnych w hutach Engelsberg została zachowana w oryginalnym stanie. XVIII-wieczna huta, wraz z towarzyszącymi jej instalacjami z późniejszych okresów, nadal pozostaje nietknięta. Łącznie stanowią one bardzo kompletny obraz wyposażenia technologicznego tradycyjnego szwedzkiego järnbruk. Kompleks zawiera również szereg budynków administracyjnych i mieszkalnych dla menedżerów i pracowników, a także dla tych, którzy pracowali w powiązanym gospodarstwie. Należą do nich budynek główny (wzniesiony około 1750 r.), Budynek biurowy, dom inspektora, domki kowalskie, wozownia, stajnia, browar, dom mistrza ogrodnika (1790 r.) Oraz monumentalna stodoła z kamienia żużlowego (1872 r.). Zachowało się tutaj ponad 50 budynków o różnym wieku i funkcjach, co czyni Engelsberg jednym z najważniejszych kompleksów żelaza na świecie[16].

Zarządzanie | edytuj kod

Właściwym organem regionalnym huty Engelsberg jest rada administracyjna hrabstwa Västmanland. Ogólny krajowy nadzór nad wszystkimi dobrami kultury sprawuje Szwedzka Rada Dziedzictwa Narodowego. Pozwolenia na budowę są przyznawane przez gminę Fagersta. Huta żelaza Engelsberg jest własnością i jest zarządzana przez prywatną firmę Nordstjernan AB. Rada Zarządzająca jest odpowiedzialna za kontrolę budynków, zapewniając, że działania konserwacyjne są podejmowane przez ekspertów, aw razie potrzeby przez specjalistów zewnętrznych. Celem Rady Zarządzającej jest ciągła ochrona i rozwój tego dobra światowego dziedzictwa. Utrzymuje kontakt z odpowiednimi władzami i zapewnia, że ​​huta Engelsberg jest chroniona i dostępna. Przygotowany w 2005 r. Plan zarządzania jest na bieżąco aktualizowany, domy są odpowiednio utrzymywane i odnawiane. Huta Engelsberg jest otwarta i dostępna dla publiczności w określonych godzinach[16].


http://www.turystykakulturowa.org/pdf/2014_06_03a.pdf

Kazimierz Łapczyński ur. 16 marca 1823 w Kupiszkiach , zm. 14 grudnia 1892 w Warszawie)

Życiorys | edytuj kod

Łapczyński urodził się w rodzinie ziemiańskiej. Uczył się w szkole pijarów w Opolu, potem w Gimnazjum im. Zamoyskich w Szczebrzeszynie. W 1840 roku wyjechał do Warszawy, gdzie ukończył kursy dodatkowe i zdał egzamin uzyskując tytuł inżyniera. W 1841 roku został przyjęty na bezpłatną aplikację w Dyrekcji Komunikacji Lądowych i Wodnych, a w 1843 roku został zatrudniony w biurze rysunkowym. Ponieważ działa w konspiracji w 1846 roku został aresztowany i skazany na odbycie służby wojskowej na Kaukazie. Tam po zdaniu egzaminu zostaje oficerem inżynierii wojskowej. Przebywał tam do 1857 roku, gdy z powodu choroby zostaje zwolniony ze służby i wraca do Warszawy. Często wyjeżdża do Szczawnicy. W 1868 roku zatrudnia się w administracji Kolei Terespolskiej, gdzie pracuje przez 13 lat. W 1881 roku przechodni na emeryturę.

Alaverdoba ( gruziński : ალავერდობა ) - religijne i ludowe święto we wschodniej Gruzji prowincji Kakheti , którego korzenie sięgają dożynek . Koncentruje się na katedrze Alaverdiego, od której wywodzi swoją nazwę, z przyrostkiem - oba oznaczające przypisanie. Festiwal trwa kilka dni, kulminując 28 września, w święto św. Józefa z Alaverdi z trzynastu Ojców asyryjskich , założyciela katedry z VI wieku.

Historycznie Alaverdoba trwała trzy tygodnie w trzyetapowym cyklu, odzwierciedlającym przedchrześcijańskie kulty związane z Księżycem . W XIX wieku do festiwalu dodano tradycję targów rolnych. Był tematem wielu współczesnych relacji etnologicznych i dzienników podróży [1],a także tematem pół-dokumentalnego filmu Alaverdoba z 1962 r. Giorgi Shengelayi . [2]

Alaverdoba przetrwała epokę sowiecką i jest nadal powszechnie obchodzona w Kakheti, w której uczestniczą zarówno miejscowi, jak i goście z sąsiednich społeczności, takich jak Kista z Wąwozu Pankisi .

Festiwal ludowy Alawerdoba to podobny festiwal jak „Święto Dziękczynienia”. Pierwotnie festiwal był przypomnieniem założyciela klasztoru Josefa Alawerdeli, odbyła się liturgia, a wielu ludzi z całego kraju przybyło, aby oddać cześć św. Józefowi. Z czasem zyskał on bardziej świecki charakter i już w XIX. Wiek miał niewiele wspólnego z religią. Alawerdoba obecnie zaczyna się pod koniec września i trwa 3 tygodnie, dzieląc festiwal na trzy części. Główna, środkowa i końcowa Alawerdoba, każda za tydzień. Do dziś wielu ludzi przyjechało i nadal jest z rodzinami z Gruzji, ale także z sąsiednich krajów, Armenii, Azerbejdżanu, Dagestanu, Czeczenii itp. Na festiwalu nie wyróżnia się, kto ma wiarę i kolor skóry lub skąd pochodzi, gromadzi się pod tym wspaniałym zabytkiem i dziękuje Bogu, Allahowi, Jehowie i tak dalej, że żyje, że rodzina jest zdrowa jest lub że miałeś dobre zbiory. Ludzie nie przychodzili tylko ze świecami w rękach, ale z dużą ilością jedzenia i dużo do picia. Wokół katedry budowane są małe stragany, zwłaszcza wzdłuż drogi, a miejsce to przekształca się w szczęśliwy rynek. Wszędzie muzyka jest grana, tańczona i wszyscy, którzy przychodzą, serdecznie zapraszają i oczywiście coś do picia. Pod koniec festiwalu od dwóch do trzechset jeźdźców zbiera się z gruzińskiego regionu górskiego Tuszetia i chodźcie trzy razy po katedrze śpiewając, aby oddawać cześć duszom zmarłych wojowników, którzy opuścili swoje życie w licznych bitwach, w historii, w Katedrze dla regionu i kraju[17].

Latarnia Ainaži - latarnia nad Zatoką Ryską, nad Morzem Bałtyckim

Historia | edytuj kod

Latarnia powstała w 1930 roku, początkowo służąc do celów nawigacyjnych przy wejściu do portu Ainaži . Podczas II wojny światowej port został zbombardowany przez niemieckie bombowce i odbudowany dopiero po wojnie. Latarnia została zrekonstruowana, a następnie odnowiona w latach 90-tych. Obecnie latarnia morska jest otwarta dla publiczności i stanowi kluczowy punkt orientacyjny dla okolicznych wiosek.

Studenckie Centrum Radiowe Politechniki Krakowskiej „Nowinki”rozgłośnia akademicka działająca przy Politechnice Krakowskiej, jedna z najstarszych rozgłośni akademickich w Polsce. Powstała jesienią 1958 roku na terenie akademików Politechniki Krakowskiej na ul. Bydgoskiej w Krakowie i nadawało stamtąd program do 1988 roku. Od 1976 roku równocześnie działało na terenie Osiedla Akademickiego, gdzie obecnie ma swoją siedzibę. Rozprowadza swój program drogą kablową na teren akademików politechniki przy ulicy Skarżyńskiego, a także globalnie – za pośrednictwem Internetu.

Historia | edytuj kod

W 1958 roku aby wzbogacić program radiowy na terenie akademików PK przy ul. Bydgoskiej grupa studentów powołała rozgłośnię "Nowinki". Na terenie osiedla akademickiego, które składało się z 4 czterech domów studenckich (A, B, C, D) założono w tym czasie "kołchoźniki" przez które transmitowano program I Polskiego Radia. Studio znajdowało się w domu studenckim B. Gdy powstało nowe osiedle studencie w Czyżynach jesienią 1976 roku uruchomiono studio w akademiku "Leon", a dwa lata później przeniesiono je do akademika "Bartek". Programy można było realizować w obu studiach, w Czyżynach i na Bydgoskiej, ponieważ zostały one połączone ze sobą podziemnym kablem. Studio przy ulicy Bydgoskiej działało do 1988 roku.

Kierownicy

  • Marian Niezgoda ( student wydziału architektury)
  • Kazimierz Kłoda
  • Eugeniusz Zychowicz

Radio adresowane głównie do studentów Politechniki Krakowskiej i przez studentów prowadzone – jest to rozgłośnia całkowicie niekomercyjna. Wiele spośród działających tu osób kontynuowało później swoją dziennikarską działalność już zawodowo w prasie, radiu i telewizji, np. Jan Forowicz, Tadeusz Kwaśniak, Dodek Żywioł, Tomasz Berezowski, Jarosław Knap. Od 1976 roku uruchomione zostało drugie studio emisyjne w nowo budowanych wówczas akademikach Politechniki Krakowskiej przy ulicy Skarżyńskiego. Studio to w 1988 przejęło całość działalności emisyjnej po przekazaniu przez Politechnikę Krakowską budynków starego osiedla przy ul. Bydgoskiej innym uczelniom i zamknięciu znajdującego się tam historycznego studia. W okresie ponad 50 lat swojej działalności kilkakrotnie uzyskiwało tytuł najlepszego radia akademickiego w Polsce. Nagrywali tu m.in. Marek Grechuta, Wojtek Bellon i wielu innych.

Dom Zdrowia "Bratnia Pomoc" w Zakopanem | edytuj kod

W październiku 1901 roku otwarto w wynajętym domu góralskim pierwszy pensjonat, a w ciągu kolejnych trzech miesięcy kolejne[18]. Mogło w nich zamieszkać od 15-18 chorych. Do 1 kwietnia 1903 roku z pobytu skorzystało 50 chorych[18]. W listopadzie 1902 roku został otwarty Dom zdrowia dla leczenia młodzieży chorej na gruźlicę[18].

Towarzystwo Domu Zdrowia uczącej się młodzieży polskiej "Pomoc Bratnia" w Zakopanem | edytuj kod

W marcu 1900 roku powołano Towarzystwo, które pragnęło pomagać ubogiej młodzieży potrzebującej leczenia sanatoryjnego[18] .

Podnośnia statków Henrichenburg - podnośnia na kanale Dortmund-Ems w Waltrop -Oberwiese. Obecnie jest częścią Waltrop Lock Park. Powstała w 1899 roku.

Historia | edytuj kod

Budowę rozpoczęto latem 1894 roku i zakończono w czerwcu 1898, ale próby rozpoczęto dopiero w kwietniu 1899 roku[19]. Części wykonała firma Haniel i Lueg z Dusseldorfu według projektu inż. Gerdau. Podnośnik został uroczyście otwarty 11 sierpnia 1899 roku przez Wilhelma II[20]. Średnio podnosił 40 łodzi dziennie. Często statki musiały czekać kilka dni, zanim udało im się przeprawić. Stary podnośnik pracował przez 70 lat, po czym został zastąpiony zbudowaną w pobliżu nowoczesną windą statków.

Część konstrukcji została ukryta w dwóch wieżach. Zaprojektował je naczelny dyrektor budowlany w berlińskim Ministerstwie Robót Publicznych Carl Hinckeldey. Ich budowa z punktu widzenia konstrukcyjnego nie była to konieczna. Pozwoliły one pokazać chwałę Prus. Na łączącej je metalowej belce umieszczono pruski herb [21]. Koszt budowy wyniósł 2,8 mln marek[19].

Muzeum | edytuj kod

Po zamknięciu 1962 roku stara konstrukcja niszczała. Planowano rozbiórkę,dlatego część konstrukcji została zdemontowana lub rozkradziona[21]. Dzięki Inicjatywie Stowarzyszenia Regionalnego Westfalia-Lippe federalna administracja zrezygnowała z rozbiórki. W 1979 roku w porozumieniu z władzami Nadrenii Północnej-Westfalii podjęto decyzję o powstaniu Westfalskiego Muzeum Przemysłowego (Westphalian Industrial Museum)[21]. Muzeum zostało otwarte 12 września 1992 roku[22]. Obecnie można zobaczyć można samą podnośnię z pięcioma pływakami, wieże oraz wystawę na temat historii żeglugi śródlądowej i transportu kanałowego. Na statku towarowym Franz Christian była prezentowana wystawa pokazująca życie i pracę na pokładzie, obecnie (2019) jest nieczynna z powodu remontu[23]. Od 1999 roku można również zwiedzać 400-metrowy odcinek kanału ponad podnośnią. Prezentowany jest terminal statków towarowych, stocznia z historycznym żurawiem z 1906 roku oraz z przejście kanałowe ze starą bramą klapową z 1914 roku i zabytkowym mostem podnośnikowym z 1897 roku.

Towarzystwo Kółek Rolniczych - organizacja gospodarczo-oświatowa w Galicji, , utworzona 1882;

Historia | edytuj kod

W 1878 roku powstało z inicjatywy ks. Stojałowskiego Towarzystwo Oświaty i Pracy, aby aktywizować samopomoc chłopską opierając się na zasadach Schulze-Delitzscha[24]. 3 maja 1882 roku podczas zebrania we Lwowie[25] zmieniono nazwę na Towarzystwo Kółek Rolniczych. W skład zarządu weszło 18 osób.

miało na celu szerzenie wśród chłopów polskich i ukraińskich oświaty w duchu katolicko-narodowym i solidaryzmu społecznego; propagowało oświatę rolniczą, zakładało biblioteki i czytelnie, organizowało kursy, prowadziło działalność wydawniczą; krzewiło wiedzę o nowoczesnym rolnictwie, organizowało zbyt produktów rolnych (1912 posiadało 932 własne sklepy); 1899 liczyło 529 kółek z ok. 26 tysięcy członków, 1914 — odpowiednio 2081 i ok. 82 tys.;

Prezesi | edytuj kod

1882-1899 - Bolesław Augustynowicz

A. Zaręba-Cielecki

; oficjalny organ — „Przewodnik Kółek Rolniczych” (wydawany od 1886, początkowo rocznik, później miesięcznik, od 1894 dwutygodnik); 1919 weszło w skład Małopolskiego Towarzystwa Rolniczego.

Dar grunwaldzki | edytuj kod

W 1909 roku Peter Rosegger umieścił w prasie apel, aby wpłacać pieniądze na szkoły niemieckie na " kresowych ziemiach polskich"[26]. Wtedy na obronę kresów polskich przed "najazdem niemczyzny" dał nieznany ofiarodawca 2 000 koron. Do akcji przyłączyli się profesorowie: Ksawery Lewkowic, Bujwid, a Adolf Cieński "zobowiązał sie wpłacić do dyspozycji Towarzystwa Szkoły Ludowej na budowęlub wspieranie szkół polskich na kresach sumę 2 000 koron, jeśli zostanie w ciągu lat pięciu z tem samem przeznaczeniem pięćset razy subskrybowana, tak, że powstanie kapitał miljona koron"[27]. Do końca 1909 roku zadeklarowano 1 198 642 korony, w 1910 było już 1 514 232, a do 15 kwietnia 1914 1 656 842 korony[28]. Gorzej było z wpłatami, do 15 kwietnia 1914 roku wpłacono 1 065 067 koron[28]. Zarząd Główny 60 % daru przeznaczył na kresy zachodne, a pozostałe 40 % na wschodnie[28]. W ramach tych pieniedzy zbudowano między innymi gimnazjum realne i seminarium nauczycielskie w Białej, rozbudowano inne szkoły, także na Śląsku Cieszyńskim ( wspólnie z Macierzą szkolną Śląska Cieszyńskiego)[28].

Na wschodzie zakupiono grunt pod szkoły, wyposażenie i opłacano ich utrzymanie. Do końca 1913 roku powstało 378 polskich klas, a w gminach w których było ponad 40 polskich dzieci budowano budynki szkolne[28]. Do 1 maja 1914 roku kupiono grunt pod budowę 60 szkół i zbudowano 52 budynki[28]. Do 31 maja 1914 roku na szkoły na kresach wschodnich wydano 344 532 korony[28]. Wsparciem dla daru grunwaldzkiego był fundusz budowy szkól na kresach, który powstał we Lwowie w kwietniu 1914 roku[28].

Sumy bajońskie – olbrzymie sumy, jakie Księstwo Warszawskie było winne Napoleonowi (ok. 20 mln franków).

Geneza | edytuj kod

Geneza sum bajońskich sięga czasu, gdy po rozbiorach rząd pruski udzielał kredytów mieszkańcom pierwszego, drugiego i trzeciego zaboru pruskiego.

Na mocy pokoju w Tylży drugi i trzeci zabór oraz część pierwszego, a wraz z nimi zadłużeni u rządu pruskiego mieszkańcy tych terenów, znalazły się pod władzą Napoleona, który z większości tych ziem utworzył Księstwo Warszawskie. Wraz z cesją terytorialną Napoleon stał się wierzycielem sum, które osoby prywatne – mieszkańcy tych ziem byli dłużni rządowi pruskiemu. Następnie Francuzi na mocy porozumienia w Bajonnie przekazali ową wierzytelność (oszacowaną na ponad 40 mln franków) Księstwu Warszawskiemu, które w zamian za to zobowiązane było wypłacić Napoleonowi 20 mln franków (czyli właśnie tzw. sumy bajońskie). Pozornie więc cesarz sprezentował księstwu ponad 20 mln franków.

Pieniędzy tych jednak Księstwo nigdy nie otrzymało, gdyż sumy bajońskie było trzeba szybko spłacić Francuzom, co spowodowało duże problemy dla budżetu Księstwa, a tymczasem zadłużenie osób prywatnych, z którego miano finansować sumy bajońskie było bardzo trudne do wyegzekwowania i rządowi Księstwa udało się to tylko w nieznacznym stopniu w związku z jego krótką egzystencją. Hojne udzielanie pożyczek na niekorzystnych warunkach (licytacja mienia do całkowitej wartości pożyczki, nie do wartości zaległych płatności) osobom które nie miały odpowiedniej zdolności kredytowej, uważane jest za celową politykę rządu pruskiego mającą na celu przejęcie polskich majątków przez poddanych pruskich[29][30][31]. Niektórzy badacze[32] wskazują też na wielką korupcję panującą w latach 1795-1806 na obszarach zaboru pruskiego na rynku kredytów i nieruchomości, a także na powszechną spekulację gruntami. Te zjawiska doprowadziły do tego, że kwota zobowiązań nie znajdowała odzwierciedlenia w realnej wartości przejętych majątków.

Po kongresie wiedeńskim, wraz z likwidacją Księstwa Warszawskiego, wierzycielem prywatnych mieszkańców stał się ponownie król pruski.

Określenie sumy bajońskie weszło do języka potocznego, jako określenie olbrzymich, wręcz bajecznych, nieosiągalnych kwot.

Bien de Interés Cultural - termin używany w Hiszpanii dla określenia dóbr kultury zarówno materialnej jak niematerialnej, które są objęte ochroną prawną. Nazwa Bien de Interés Cultural pochodzi z 1985 roku, kiedy zastąpiła dawną Monumento Nacional (pomnik narodowy). Chodziło o objęcie ochroną większej ilości dóbr kulturalnych. Określenie zabytki (Monumentos) pozostało jako jedna z podkategorii Bien de Interés Cultural.

Historia | edytuj kod

Do 1926 roku Hiszpanie nie miała żadnej ustawy chroniącej dobra kultury[33]. Ponieważ wzrastało zainteresowanie kolekcjonerów dziełami sztuki w 1926 roku został wydany Dekret Królewski o ochronie i zachowaniu narodowych dóbr artystycznych i historycznych, a w 1933 roku ustawa z o narodowym dziedzictwie artystycznym[33]. Dekret Królewski objął ochroną narodowe artystyczne i archeologiczne. W jego skład wchodziły dobra, zarówno ruchome, jak i nieruchome, które zostały podzielone na następujące klasy[33]:

1. Wszystkie nieruchome pomniki lub ich części wcześniej już uznane za dobra narodowe, historyczne, artystyczne; pomniki archeologiczne oraz wszystko co zostanie uznane za część skarbu narodowego

2. Zespoły i pojedyncze budowle, których odnowa i konserwacja są niezbędne dla zachowania typowego artystycznego i krajobrazowego charakteru Hiszpanii

3. Obiekty o znaczeniu paleontologicznym lub prehistorycznym, takie jak: jaskinie, groty, skały, malowidła skalne, pomniki prehistoryczne, wykopaliska oraz inne o znaczeniu paleontologicznym, historycznym, artystycznym, dokumentacyjnym .

Ruchome dobra kultury to obiekty historyczne i artystyczne stanowiące kulturę narodową. Zaliczono do nich wszystkie dzieła malarstwa, dekoracji, rysunku i grafiki, które miały więcej niż sto lat[33]. Zabytki zostały zarejestrowane w rejestrze dóbr kultury i polegały szczególnej ochronie. Zakazane było niszczenie ich, a modyfikacja wymagała szczególnego pozwolenia. Wpisano do niego obiekty stanowiące własność prywatną, kościelną i państwową[33]. Ustawa nr 16 z 25 czerwca 1985 roku o Hiszpańskim Dziedzictwie Historycznym

Zakres ochrony | edytuj kod

W Hiszpanii istnieją trzy poziomy ochrony w zależności od przydzielenia do kategorii:

  • Hiszpańskie dziedzictwo historyczne - obejmuje wszystkie nieruchomości i obiekty ruchome o charakterze artystycznym, historycznym, paleontologicznym, archeologicznym, etnograficznym, naukowym lub technicznym. Należy do niej część dziedzictwa materialnego, archeologicznego, terenów przyrodniczych, ogrodów i parków, posiadających artystyczną, historyczną lub antropologiczną wartość.
  • Ogólna inwentaryzacja własności osobistej Na wyższym poziomie ochrony towary znajdują się w ogólnym wykazie dóbr ruchomych , które mają niezwykłą wartość historyczną, archeologiczną, naukową, artystyczną, techniczną lub kulturową i które nie zostały zadeklarowane jako interesujące z punktu widzenia kultury. (Ustawa 16/1985, art. 26).
  • dobra kultury (Bien de Interés Cultural - BIC) - przydział do tej kategorii powoduje objęcie pełną ochroną wszystkich dóbr kulturalnych zarejestrowanych w rejestrze dóbr o znaczeniu kulturalnym (Registro General de Bienes de Interés Cultural) . Po pierwsze, aktywa o znaczeniu kulturalnym, które prawo ustanawia jako takie, są nieruchomościami przeznaczonymi do instalacji archiwów, bibliotek i muzeów własności państwowej, a także ruchomego mienia strzeżonego w jego wnętrzu. W ten sam sposób jaskinie, schrony i miejsca, w których występują manifestacje rocka, zamki, emblematy, krzyże i inne podobne elementy, a także stare hórreos lub domki w Asturii i Galicji (ustawa 16/1985, art. 40.2) i 60.1, a drugi dodatkowy przepis). W drugim przypadku towary o znaczeniu kulturalnym zadeklarowane w dekrecie królewskim w sposób zindywidualizowany oznaczają wcześniejsze wszczęcie i przetwarzanie akt administracyjnych. W przypadku państwa musi istnieć również pozytywny raport z jednej z następujących instytucji konsultacyjnych: Rada Kwalifikacyjna, Wycena i Eksport Hiszpańskiego Dziedzictwa Historycznego, Królewskie Akademie, Hiszpańskie Uniwersytety, Najwyższa Rada Badań Naukowych, lub Superior Board. W przypadku towarów, które wpływają na wspólnoty autonomiczne, sprawozdanie zostanie wydane przez uznane przez nie instytucje.


Zamek Montearagón (Castillo de Montearagón) - ruiny zamku w Aragonii

Historia | edytuj kod

Twierdza w północno-wschodniej Hiszpanii, położona na malowniczym wzgórzu zwanym Monte Aragón powstała w 1086 roku na polecenie ówczesnego króla Aragonii, Sancho Ramireza(1045-1094). Król mieszkał w zamku aż do śmierci i został tam pochowany, ale w 1905 roku jego szczątki zostały przeniesione do San Juan de la Peña. W XII wieku warownia przekazana została augustynom, którzy założyli w zamku Opactwo Jezusa z Nazaretu de Montearagón. W średniowieczu był to jeden z najbogatszych i najpotężniejszych klasztorów w tej części Europy. Opactwo było też miejscem spoczynku wielu królów Aragonii. W 1835 roku podczas konfiskaty dóbr kościelnych klasztor został splądrowany i podpalony. Obecnie majestatyczne i malownicze ruiny udostępnione są dla odwiedzających i stanowią jedną z ciekawszych atrakcji turystycznych regionu.

Universal Time

Odlewnia żelaza w Engelsbergu -

Historia | edytuj kod

Pierwszym właścicielem odlewni w Engelsbergu był Per Larsson, który przyjął po uzyskaniu szlachectwa nazwisko Gyllenhöök. W 1728 roku odlewnia przeszła w ręce rodziny Söderhielm, która nie tylko utrzymywała zakład, ale również go rozbudowała. Zbudowany w 1779 roku nowy piec przetrwał do czasów dzisiejszych[34]. Kolejnym właścicielem została rodzina Timm, do której odlewnia należała w latach 1825-1916 i która nadal ją modernizowała i rozbudowywała. W 1916 roku odlewnię przejął konsul generalny Axel, który przekazał ją pod zarząd Axel Järnverk, ale w 1919 roku odlewnia została zamknięta. Obecnie odlewnia jest zarządzana przez Nordstjernan AB[35].

Pierwsza żelazna kuźnia w Engelsbergu działała w ostatnich latach XVI wieku; znaczące operacje miały miejsce w połowie XVII wieku. W 1681 r. Szlachcic zbudował wielki piec w Engelsbergu w celu wyprodukowania surówki. Obecny wielki piec, zbudowany w latach 1778-1779 wraz z kruszarką rudy i dużym magazynem węgla drzewnego, zawierał szereg ówczesnych innowacji technologicznych. Wprowadzenie nowego silnika wydmuchowego w 1836 roku spowodowało znaczny wzrost produkcji. W 1848 r. Dodano piec opalany rudą gazu. Kuźnia, który został odbudowany w późnym XVIII wieku, został ponownie wyposażony w paleniska francuskie w latach 50. XIX wieku. Axel Axe: syn Johnson kupił hutę Engelsberg w 1916 r., Ale starsze prace stawały się coraz bardziej nieekonomiczne i zamknięto je w 1919 roku.

Większość budynków technologicznych, administracyjnych i mieszkalnych w hutach Engelsberg została zachowana w oryginalnym stanie. XVIII-wieczna huta, wraz z towarzyszącymi jej instalacjami z późniejszych okresów, nadal pozostaje nietknięta. Łącznie stanowią one bardzo kompletny obraz wyposażenia technologicznego tradycyjnego szwedzkiego järnbruk. Kompleks zawiera również szereg budynków administracyjnych i mieszkalnych dla menedżerów i pracowników, a także dla tych, którzy pracowali w powiązanym gospodarstwie. Należą do nich budynek główny (wzniesiony około 1750 r.), Budynek biurowy, dom inspektora, domki kowalskie, wozownia, stajnia, browar, dom mistrza ogrodnika (1790 r.) Oraz monumentalna stodoła z kamienia żużlowego (1872 r.). Zachowało się tutaj ponad 50 budynków o różnym wieku i funkcjach, co czyni Engelsberg jednym z najważniejszych kompleksów żelaza na świecie[36].

Zarządzanie | edytuj kod

Właściwym organem regionalnym huty Engelsberg jest rada administracyjna hrabstwa Västmanland. Ogólny krajowy nadzór nad wszystkimi dobrami kultury sprawuje Szwedzka Rada Dziedzictwa Narodowego. Pozwolenia na budowę są przyznawane przez gminę Fagersta. Huta żelaza Engelsberg jest własnością i jest zarządzana przez prywatną firmę Nordstjernan AB. Rada Zarządzająca jest odpowiedzialna za kontrolę budynków, zapewniając, że działania konserwacyjne są podejmowane przez ekspertów, aw razie potrzeby przez specjalistów zewnętrznych. Celem Rady Zarządzającej jest ciągła ochrona i rozwój tego dobra światowego dziedzictwa. Utrzymuje kontakt z odpowiednimi władzami i zapewnia, że ​​huta Engelsberg jest chroniona i dostępna. Przygotowany w 2005 r. Plan zarządzania jest na bieżąco aktualizowany, domy są odpowiednio utrzymywane i odnawiane. Huta Engelsberg jest otwarta i dostępna dla publiczności w określonych godzinach[36].


Kazimierz Łapczyński ur. 16 marca 1823 w Kupiszkiach , zm. 14 grudnia 1892 w Warszawie)

Życiorys | edytuj kod

Łapczyński urodził się w rodzinie ziemiańskiej. Uczył się w szkole pijarów w Opolu, potem w Gimnazjum im. Zamoyskich w Szczebrzeszynie. W 1840 roku wyjechał do Warszawy, gdzie ukończył kursy dodatkowe i zdał egzamin uzyskując tytuł inżyniera. W 1841 roku został przyjęty na bezpłatną aplikację w Dyrekcji Komunikacji Lądowych i Wodnych, a w 1843 roku został zatrudniony w biurze rysunkowym. Ponieważ działa w konspiracji w 1846 roku został aresztowany i skazany na odbycie służby wojskowej na Kaukazie. Tam po zdaniu egzaminu zostaje oficerem inżynierii wojskowej. Przebywał tam do 1857 roku, gdy z powodu choroby zostaje zwolniony ze służby i wraca do Warszawy. Często wyjeżdża do Szczawnicy. W 1868 roku zatrudnia się w administracji Kolei Terespolskiej, gdzie pracuje przez 13 lat. W 1881 roku przechodni na emeryturę.

Alaverdoba ( gruziński : ალავერდობა ) - religijne i ludowe święto we wschodniej Gruzji prowincji Kakheti , którego korzenie sięgają dożynek . Koncentruje się na katedrze Alaverdiego, od której wywodzi swoją nazwę, z przyrostkiem - oba oznaczające przypisanie. Festiwal trwa kilka dni, kulminując 28 września, w święto św. Józefa z Alaverdi z trzynastu Ojców asyryjskich , założyciela katedry z VI wieku.

Historycznie Alaverdoba trwała trzy tygodnie w trzyetapowym cyklu, odzwierciedlającym przedchrześcijańskie kulty związane z Księżycem . W XIX wieku do festiwalu dodano tradycję targów rolnych. Był tematem wielu współczesnych relacji etnologicznych i dzienników podróży [1],a także tematem pół-dokumentalnego filmu Alaverdoba z 1962 r. Giorgi Shengelayi . [2]

Alaverdoba przetrwała epokę sowiecką i jest nadal powszechnie obchodzona w Kakheti, w której uczestniczą zarówno miejscowi, jak i goście z sąsiednich społeczności, takich jak Kista z Wąwozu Pankisi .

Festiwal ludowy Alawerdoba to podobny festiwal jak „Święto Dziękczynienia”. Pierwotnie festiwal był przypomnieniem założyciela klasztoru Josefa Alawerdeli, odbyła się liturgia, a wielu ludzi z całego kraju przybyło, aby oddać cześć św. Józefowi. Z czasem zyskał on bardziej świecki charakter i już w XIX. Wiek miał niewiele wspólnego z religią. Alawerdoba obecnie zaczyna się pod koniec września i trwa 3 tygodnie, dzieląc festiwal na trzy części. Główna, środkowa i końcowa Alawerdoba, każda za tydzień. Do dziś wielu ludzi przyjechało i nadal jest z rodzinami z Gruzji, ale także z sąsiednich krajów, Armenii, Azerbejdżanu, Dagestanu, Czeczenii itp. Na festiwalu nie wyróżnia się, kto ma wiarę i kolor skóry lub skąd pochodzi, gromadzi się pod tym wspaniałym zabytkiem i dziękuje Bogu, Allahowi, Jehowie i tak dalej, że żyje, że rodzina jest zdrowa jest lub że miałeś dobre zbiory. Ludzie nie przychodzili tylko ze świecami w rękach, ale z dużą ilością jedzenia i dużo do picia. Wokół katedry budowane są małe stragany, zwłaszcza wzdłuż drogi, a miejsce to przekształca się w szczęśliwy rynek. Wszędzie muzyka jest grana, tańczona i wszyscy, którzy przychodzą, serdecznie zapraszają i oczywiście coś do picia. Pod koniec festiwalu od dwóch do trzechset jeźdźców zbiera się z gruzińskiego regionu górskiego Tuszetia i chodźcie trzy razy po katedrze śpiewając, aby oddawać cześć duszom zmarłych wojowników, którzy opuścili swoje życie w licznych bitwach, w historii, w Katedrze dla regionu i kraju[37].


Dom Zdrowia "Bratnia Pomoc" w Zakopanem | edytuj kod

W październiku 1901 roku otwarto w wynajętym domu góralskim pierwszy pensjonat, a w ciągu kolejnych trzech miesięcy kolejne[38]. Mogło w nich zamieszkać od 15-18 chorych. Do 1 kwietnia 1903 roku z pobytu skorzystało 50 chorych[38]. W listopadzie 1902 roku został otwarty Dom zdrowia dla leczenia młodzieży chorej na gruźlicę[38].

Towarzystwo Domu Zdrowia uczącej się młodzieży polskiej "Pomoc Bratnia" w Zakopanem | edytuj kod

W marcu 1900 roku powołano Towarzystwo, które pragnęło pomagać ubogiej młodzieży potrzebującej leczenia sanatoryjnego[38] .

Podnośnia statków Henrichenburg - podnośnia na kanale Dortmund-Ems w Waltrop -Oberwiese. Obecnie jest częścią Waltrop Lock Park. Powstała w 1899 roku.

Historia | edytuj kod

Budowę rozpoczęto latem 1894 roku i zakończono w czerwcu 1898, ale próby rozpoczęto dopiero w kwietniu 1899 roku[39]. Części wykonała firma Haniel i Lueg z Dusseldorfu według projektu inż. Gerdau. Podnośnik został uroczyście otwarty 11 sierpnia 1899 roku przez Wilhelma II[40]. Średnio podnosił 40 łodzi dziennie. Często statki musiały czekać kilka dni, zanim udało im się przeprawić. Stary podnośnik pracował przez 70 lat, po czym został zastąpiony zbudowaną w pobliżu nowoczesną windą statków.

Część konstrukcji została ukryta w dwóch wieżach. Zaprojektował je naczelny dyrektor budowlany w berlińskim Ministerstwie Robót Publicznych Carl Hinckeldey. Ich budowa z punktu widzenia konstrukcyjnego nie była to konieczna. Pozwoliły one pokazać chwałę Prus. Na łączącej je metalowej belce umieszczono pruski herb [41]. Koszt budowy wyniósł 2,8 mln marek[39].

Muzeum | edytuj kod

Po zamknięciu 1962 roku stara konstrukcja niszczała. Planowano rozbiórkę,dlatego część konstrukcji została zdemontowana lub rozkradziona[41]. Dzięki Inicjatywie Stowarzyszenia Regionalnego Westfalia-Lippe federalna administracja zrezygnowała z rozbiórki. W 1979 roku w porozumieniu z władzami Nadrenii Północnej-Westfalii podjęto decyzję o powstaniu Westfalskiego Muzeum Przemysłowego (Westphalian Industrial Museum)[41]. Muzeum zostało otwarte 12 września 1992 roku[42]. Obecnie można zobaczyć można samą podnośnię z pięcioma pływakami, wieże oraz wystawę na temat historii żeglugi śródlądowej i transportu kanałowego. Na statku towarowym Franz Christian była prezentowana wystawa pokazująca życie i pracę na pokładzie, obecnie (2019) jest nieczynna z powodu remontu[43]. Od 1999 roku można również zwiedzać 400-metrowy odcinek kanału ponad podnośnią. Prezentowany jest terminal statków towarowych, stocznia z historycznym żurawiem z 1906 roku oraz z przejście kanałowe ze starą bramą klapową z 1914 roku i zabytkowym mostem podnośnikowym z 1897 roku.

Towarzystwo Kółek Rolniczych - organizacja gospodarczo-oświatowa w Galicji, , utworzona 1882;

Historia | edytuj kod

W 1878 roku powstało z inicjatywy ks. Stojałowskiego Towarzystwo Oświaty i Pracy, aby aktywizować samopomoc chłopską opierając się na zasadach Schulze-Delitzscha[44]. 3 maja 1882 roku podczas zebrania we Lwowie[45] zmieniono nazwę na Towarzystwo Kółek Rolniczych. W skład zarządu weszło 18 osób.

miało na celu szerzenie wśród chłopów polskich i ukraińskich oświaty w duchu katolicko-narodowym i solidaryzmu społecznego; propagowało oświatę rolniczą, zakładało biblioteki i czytelnie, organizowało kursy, prowadziło działalność wydawniczą; krzewiło wiedzę o nowoczesnym rolnictwie, organizowało zbyt produktów rolnych (1912 posiadało 932 własne sklepy); 1899 liczyło 529 kółek z ok. 26 tysięcy członków, 1914 — odpowiednio 2081 i ok. 82 tys.;

Prezesi | edytuj kod

1882-1899 - Bolesław Augustynowicz

A. Zaręba-Cielecki

; oficjalny organ — „Przewodnik Kółek Rolniczych” (wydawany od 1886, początkowo rocznik, później miesięcznik, od 1894 dwutygodnik); 1919 weszło w skład Małopolskiego Towarzystwa Rolniczego.


Sumy bajońskie – olbrzymie sumy, jakie Księstwo Warszawskie było winne Napoleonowi (ok. 20 mln franków).

Geneza | edytuj kod

Geneza sum bajońskich sięga czasu, gdy po rozbiorach rząd pruski udzielał kredytów mieszkańcom pierwszego, drugiego i trzeciego zaboru pruskiego.

Na mocy pokoju w Tylży drugi i trzeci zabór oraz część pierwszego, a wraz z nimi zadłużeni u rządu pruskiego mieszkańcy tych terenów, znalazły się pod władzą Napoleona, który z większości tych ziem utworzył Księstwo Warszawskie. Wraz z cesją terytorialną Napoleon stał się wierzycielem sum, które osoby prywatne – mieszkańcy tych ziem byli dłużni rządowi pruskiemu. Następnie Francuzi na mocy porozumienia w Bajonnie przekazali ową wierzytelność (oszacowaną na ponad 40 mln franków) Księstwu Warszawskiemu, które w zamian za to zobowiązane było wypłacić Napoleonowi 20 mln franków (czyli właśnie tzw. sumy bajońskie). Pozornie więc cesarz sprezentował księstwu ponad 20 mln franków.

Pieniędzy tych jednak Księstwo nigdy nie otrzymało, gdyż sumy bajońskie było trzeba szybko spłacić Francuzom, co spowodowało duże problemy dla budżetu Księstwa, a tymczasem zadłużenie osób prywatnych, z którego miano finansować sumy bajońskie było bardzo trudne do wyegzekwowania i rządowi Księstwa udało się to tylko w nieznacznym stopniu w związku z jego krótką egzystencją. Hojne udzielanie pożyczek na niekorzystnych warunkach (licytacja mienia do całkowitej wartości pożyczki, nie do wartości zaległych płatności) osobom które nie miały odpowiedniej zdolności kredytowej, uważane jest za celową politykę rządu pruskiego mającą na celu przejęcie polskich majątków przez poddanych pruskich[46][47][48]. Niektórzy badacze[49] wskazują też na wielką korupcję panującą w latach 1795-1806 na obszarach zaboru pruskiego na rynku kredytów i nieruchomości, a także na powszechną spekulację gruntami. Te zjawiska doprowadziły do tego, że kwota zobowiązań nie znajdowała odzwierciedlenia w realnej wartości przejętych majątków.

Po kongresie wiedeńskim, wraz z likwidacją Księstwa Warszawskiego, wierzycielem prywatnych mieszkańców stał się ponownie król pruski.

Określenie sumy bajońskie weszło do języka potocznego, jako określenie olbrzymich, wręcz bajecznych, nieosiągalnych kwot.

Bien de Interés Cultural - termin używany w Hiszpanii dla określenia dóbr kultury zarówno materialnej jak niematerialnej, które są objęte ochroną prawną. Nazwa Bien de Interés Cultural pochodzi z 1985 roku, kiedy zastąpiła dawną Monumento Nacional (pomnik narodowy). Chodziło o objęcie ochroną większej ilości dóbr kulturalnych. Określenie zabytki (Monumentos) pozostało jako jedna z podkategorii Bien de Interés Cultural.

Historia | edytuj kod

Do 1926 roku Hiszpanie nie miała żadnej regulacji prawnej chroniącej dobra kultury[50]. Ponieważ wzrastało zainteresowanie kolekcjonerów dziełami sztuki w 1926 roku został wydany Dekret Królewski o ochronie i zachowaniu narodowych dóbr artystycznych i historycznych, a w 1933 roku ustawa z o narodowym dziedzictwie artystycznym[50]. Dekret Królewski objął ochroną narodowe artystyczne i archeologiczne. W jego skład wchodziły dobra, zarówno ruchome, jak i nieruchome, które zostały podzielone na następujące klasy[50]:

1. Wszystkie nieruchome pomniki lub ich części wcześniej już uznane za dobra narodowe, historyczne, artystyczne; pomniki archeologiczne oraz wszystko co zostanie uznane za część skarbu narodowego

2. Zespoły i pojedyncze budowle, których odnowa i konserwacja są niezbędne dla zachowania typowego artystycznego i krajobrazowego charakteru Hiszpanii

3. Obiekty o znaczeniu paleontologicznym lub prehistorycznym, takie jak: jaskinie, groty, skały, malowidła skalne, pomniki prehistoryczne, wykopaliska oraz inne o znaczeniu paleontologicznym, historycznym, artystycznym, dokumentacyjnym .

Ruchome dobra kultury to obiekty historyczne i artystyczne stanowiące kulturę narodową. Zaliczono do nich wszystkie dzieła malarstwa, dekoracji, rysunku i grafiki, które miały więcej niż sto lat[50]. Zabytki zostały zarejestrowane w rejestrze dóbr kultury i polegały szczególnej ochronie. Zakazane było niszczenie ich, a modyfikacja wymagała szczególnego pozwolenia. Wpisano do niego obiekty stanowiące własność prywatną, kościelną i państwową[50]. Ustawa nr 16 z 25 czerwca 1985 roku o Hiszpańskim Dziedzictwie Historycznym

Zakres ochrony | edytuj kod

W Hiszpanii istnieją trzy poziomy ochrony w zależności od przydzielenia do kategorii:

  • Hiszpańskie dziedzictwo historyczne - obejmuje wszystkie nieruchomości i obiekty ruchome o charakterze artystycznym, historycznym, paleontologicznym, archeologicznym, etnograficznym, naukowym lub technicznym. Należy do niej część dziedzictwa materialnego, archeologicznego, terenów przyrodniczych, ogrodów i parków, posiadających artystyczną, historyczną lub antropologiczną wartość.
  • Ogólna inwentaryzacja własności osobistej Na wyższym poziomie ochrony towary znajdują się w ogólnym wykazie dóbr ruchomych , które mają niezwykłą wartość historyczną, archeologiczną, naukową, artystyczną, techniczną lub kulturową i które nie zostały zadeklarowane jako interesujące z punktu widzenia kultury. (Ustawa 16/1985, art. 26).
  • dobra kultury (Bien de Interés Cultural - BIC) - przydział do tej kategorii powoduje objęcie pełną ochroną wszystkich dóbr kulturalnych zarejestrowanych w rejestrze dóbr o znaczeniu kulturalnym (Registro General de Bienes de Interés Cultural) . Po pierwsze, aktywa o znaczeniu kulturalnym, które prawo ustanawia jako takie, są nieruchomościami przeznaczonymi do instalacji archiwów, bibliotek i muzeów własności państwowej, a także ruchomego mienia strzeżonego w jego wnętrzu. W ten sam sposób jaskinie, schrony i miejsca, w których występują manifestacje rocka, zamki, emblematy, krzyże i inne podobne elementy, a także stare hórreos lub domki w Asturii i Galicji (ustawa 16/1985, art. 40.2) i 60.1, a drugi dodatkowy przepis). W drugim przypadku towary o znaczeniu kulturalnym zadeklarowane w dekrecie królewskim w sposób zindywidualizowany oznaczają wcześniejsze wszczęcie i przetwarzanie akt administracyjnych. W przypadku państwa musi istnieć również pozytywny raport z jednej z następujących instytucji konsultacyjnych: Rada Kwalifikacyjna, Wycena i Eksport Hiszpańskiego Dziedzictwa Historycznego, Królewskie Akademie, Hiszpańskie Uniwersytety, Najwyższa Rada Badań Naukowych, lub Superior Board. W przypadku towarów, które wpływają na wspólnoty autonomiczne, sprawozdanie zostanie wydane przez uznane przez nie instytucje.



Haus Tambaran - dom w centrum wioski, w którym mogą przebywać tylko mężczyźni po inicjacji. Wg wierzeń papuaskich jest to świątynia duchów. Jest też nazywana lokalnym parlamentem, bo są tam podejmowane najważniejsze decyzje plemienne.

Istnieje wiele rodzajów Haus Tambaran nawet dzisiaj, gdy stare religie zanikają. Słowo Haus Tambaran używane jest w Papui-Nowej Gwinei jako nazwa wszystkich domów ceremonialnych używanych w tradycyjnych religiach. Najbardziej znanymi Haus Tambaran są te znad rzeki Sepik i Zatoki Papuaskiej (Ravi, Eravo, Darimo). Te budowane w Sepiku, Maprik Haus Tambaran mają wysoki szpiczasty dach z przodu, który zmniejsza się schodząc w tył domu. Gruba trójkątna iglica wznosi się nad palmami kokosowymi, z fasadą z malowanych paneli z kory.

Współczesność | edytuj kod

W połowie lat 70-tych XX wieku w rejonie Marpik było około 20 zachowanych obiektów. Do połowy lat 80-tych ich liczba zmniejszyła się do dziewięciu. Na początki XXI wieku żaden z zachowanych domów duchów nie był używany do praktyk religijnych. Muzeum Australii Południowej w 2004 roku w ramach współpracy z Muzeum Narodowym i w zamian za sfinansowanie badań uzyskało pozwolenie na udokumentowanie i sfilmowanie tradycyjnego obrzędu inicjacji. Pozwolono mu również na zakup jednego z zachowanych obiektów i przeniesienie go do Australii. Dostarczenie opóźniło się i dopiero w 2009 roku zakupiony i rozebrany na części haus tambaran dotarł do Australii.

Niewiele muzeów na świecie posiada takie eksponaty. Należą do nich muzeum Kultury w Bazylei (Szwajcaria), które posiada kompletny dom duchów, Narodowym Muzeum Etnologii w Lejdzie w Holandii[51], które ma atrefakty i fasadę , Muzeum w Sidney posiada artefakty i fasadę[52].

http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=klw&datum=19031001&query=%22cieszanowie%22&ref=anno-search&seite=1

http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=klw&datum=19010911&query=%22gnoi%C5%84ski%22&ref=anno-search&seite=3

  1. Remmert, Martha - Sophie Drinker Institut, www.sophie-drinker-institut.de [dostęp 2020-03-16] .
  2. Eine Litzt-Schülerin gestorben, „Banater Deutsche Zeitung”, anno.onb.ac.at, 12 lutego 1941, s. 6 [dostęp 2020-03-16] .
  3. Belgian envoy presents balloon race trophy, „Evening Star”, 24 marca 1927, s. 17, ISSN 2331-9968 [dostęp 2020-02-12] .
  4. BRIGADIER GENERAL WILLIAM J. FLOOD > U.S. Air Force > Biography Display, www.af.mil [dostęp 2020-02-14] .
  5. Edmund Cenar, kuriergalicyjski.com [dostęp 2019-12-31] .
  6. Faisalabad Clock Tower - Dost Pakistan [dostęp 2019-12-17]  (ang.).
  7. Wodzicki Józef Wincenty, encyklopediakrakowa.pl [dostęp 2019-10-20] .
  8. [Karolina Mycielska], „Kurier Warszawski”, 156, 18 czerwca 1849, s. 770 .
  9. China's Municipalities information, www.chinatoday.com [dostęp 2019-06-23] .
  10. Chongqing, największe miasto Chin, największe miasto świata, Chiny24.com, 30 kwietnia 2014 [dostęp 2019-06-23]  (pol.).
  11. Jalandhar District Population Census 2011-2019, Punjab literacy sex ratio and density, www.census2011.co.in [dostęp 2019-06-16] .
  12. Patiala District Population Census 2011-2019, Punjab literacy sex ratio and density, www.census2011.co.in [dostęp 2019-06-16] .
  13. Rupnagar District Population Census 2011-2019, Punjab literacy sex ratio and density, www.census2011.co.in [dostęp 2019-06-16] .
  14. Engelsbergs Bruk [dostęp 2019-06-06]  (szw.).
  15. Engelsberg Ironworks, Fagersta, Sweden - SpottingHistory.com, www.spottinghistory.com [dostęp 2019-06-06]  (ang.).
  16. a b Engelsberg Ironworks, UNESCO World Heritage Centre [dostęp 2019-06-03]  (ang.).
  17. Alawerdi Kathedrale - Enjoy Georgia, www.enjoy-georgia.com [dostęp 2019-05-09]  (niem.).
  18. a b c d Dla zdrowia młodzieży, Kuryer Lwowski (Lemberger Courier), 1903-04-16, s. 2, anno.onb.ac.at [dostęp 2018-11-25]  (pol.).
  19. a b Matakiewicz M. Żegluga śródziemna i budowa dróg wodnych Warszawa 1931 s. 425
  20. LWL - LWL-Industriemuseum - English, www.lwl.org [dostęp 2018-09-07]  (niem.).
  21. a b c LWL - LWL-Industriemuseum - Geschichte, www.lwl.org [dostęp 2018-09-07]  (niem.).
  22. Schiffshebewerk Henrichenburg Waltrop, Engineering - baukunst-nrw, www.baukunst-nrw.de [dostęp 2018-09-07]  (ang.).
  23. LWL - LWL-Industriemuseum - Schiffshebewerk Henrichenburg, www.lwl.org [dostęp 2019-04-28] .
  24. Ludwikowski R. R. Historia polskiej myśli politycznej Wolters Kluwer, 2012 s. 126
  25. Sprawy krajowe Czas 1882, nr 104 z 6 maja s. 2
  26. Milijon na polskie szkoły kresowe, Kuryer Lwowski (Lemberger Courier), 1909-05-18, Seite 2, anno.onb.ac.at [dostęp 2018-08-12]  (pol.).
  27. Milijon na szkoły kresowe , Kuryer Lwowski (Lemberger Courier), 1909-05-18, s. 2, anno.onb.ac.at [dostęp 2018-08-19]  (pol.).
  28. a b c d e f g h ZdzisławZ. Próchnicki ZdzisławZ., Dwudziestopięciolecie Towarzystwa Szkoly Ludowej, Kuryer Lwowski (Lemberger Courier), 1916-05-06, s. 4, anno.onb.ac.at [dostęp 2018-08-19]  (pol.).
  29. Witold Molik. Rozrzutność i oszczędność ziemiaństwa polskiego w zaborze pruskim w XIX i na początku XX wieku. . {{Cytuj pismo}} Brakujące pola: czasopismo.
  30. Zadłużenia własności ziemskiej w okresie 1795–1806. Dłużnicy i wierzyciele sum bajońskich, Warszawa 1970.
  31. Zmiany w stanie posiadania polskiej wielkiej własności ziemskiej w Prusach Zachodnich w pierwszej połowie XIX wieku. W: B. Wachowiak: Szlachta i ziemiaństwo na Pomorzu w dobie nowożytnej XVI-XX wieku. Toruń: 1993.
  32. Dariusz Łukasiewicz. Nowa analiza "Czarnego rejestru". „Kwartalnik Historyczny”, 1997. ISSN 0023-5903
  33. a b c d e Leszczyńska B. Kontrola eksportu dóbr kultury w prawie hiszpańskim Ochrona Zabytków 1994 nr 47/3-4 s. 244-249
  34. Engelsbergs Bruk [dostęp 2019-06-06]  (szw.).
  35. Engelsberg Ironworks, Fagersta, Sweden - SpottingHistory.com, www.spottinghistory.com [dostęp 2019-06-06]  (ang.).
  36. a b Engelsberg Ironworks, UNESCO World Heritage Centre [dostęp 2019-06-03]  (ang.).
  37. Alawerdi Kathedrale - Enjoy Georgia, www.enjoy-georgia.com [dostęp 2019-05-09]  (niem.).
  38. a b c d Dla zdrowia młodzieży, Kuryer Lwowski (Lemberger Courier), 1903-04-16, s. 2, anno.onb.ac.at [dostęp 2018-11-25]  (pol.).
  39. a b Matakiewicz M. Żegluga śródziemna i budowa dróg wodnych Warszawa 1931 s. 425
  40. LWL - LWL-Industriemuseum - English, www.lwl.org [dostęp 2018-09-07]  (niem.).
  41. a b c LWL - LWL-Industriemuseum - Geschichte, www.lwl.org [dostęp 2018-09-07]  (niem.).
  42. Schiffshebewerk Henrichenburg Waltrop, Engineering - baukunst-nrw, www.baukunst-nrw.de [dostęp 2018-09-07]  (ang.).
  43. LWL - LWL-Industriemuseum - Schiffshebewerk Henrichenburg, www.lwl.org [dostęp 2019-04-28] .
  44. Ludwikowski R. R. Historia polskiej myśli politycznej Wolters Kluwer, 2012 s. 126
  45. Sprawy krajowe Czas 1882, nr 104 z 6 maja s. 2
  46. Witold Molik. Rozrzutność i oszczędność ziemiaństwa polskiego w zaborze pruskim w XIX i na początku XX wieku. . {{Cytuj pismo}} Brakujące pola: czasopismo.
  47. Zadłużenia własności ziemskiej w okresie 1795–1806. Dłużnicy i wierzyciele sum bajońskich, Warszawa 1970.
  48. Zmiany w stanie posiadania polskiej wielkiej własności ziemskiej w Prusach Zachodnich w pierwszej połowie XIX wieku. W: B. Wachowiak: Szlachta i ziemiaństwo na Pomorzu w dobie nowożytnej XVI-XX wieku. Toruń: 1993.
  49. Dariusz Łukasiewicz. Nowa analiza "Czarnego rejestru". „Kwartalnik Historyczny”, 1997. ISSN 0023-5903
  50. a b c d e Leszczyńska B. Kontrola eksportu dóbr kultury w prawie hiszpańskim Ochrona Zabytków 1994 nr 47/3-4 s. 244-249
  51. Philip John CrosskeyP.J.C. Dark Philip John CrosskeyP.J.C., Roger G.R.G. Rose Roger G.R.G., Artistic Heritage in a Changing Pacific, University of Hawaii Press, 1993, s. 136, ISBN 978-0-8248-1573-8 [dostęp 2018-01-11]  (ang.).
  52. Papua New Guinea, www.neilmcleodfineart.com [dostęp 2018-01-11] .

http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=klw&datum=19031001&query=%22cieszanowie%22&ref=anno-search&seite=1

http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=klw&datum=19010911&query=%22gnoi%C5%84ski%22&ref=anno-search&seite=3http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=klw&datum=19031001&query=%22cieszanowie%22&ref=anno-search&seite=1

http://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno?aid=klw&datum=19010911&query=%22gnoi%C5%84ski%22&ref=anno-search&seite=3

Na podstawie artykułu: "Wikipedystka:Jotjotem/brudnopis" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy