Wilgotnica ozdobna


Wilgotnica ozdobna w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Wilgotnica ozdobna (Hygrocybe aurantiosplendens R. Haller Aar.) – gatunek grzybów z rodziny wodnichowatych (Hygrophoraceae)[1].

Spis treści

Systematyka i nazewnictwo | edytuj kod

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Hygrocybe, Hygrophoraceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Synonimy naukowe[2]:

  • Godfrinia aurantiosplendens (R. Haller Aar.) Herink 1958
  • Hygrocybe aurantiosplendens R. Haller Aar. 1954 f. aurantiosplendens
  • Hygrocybe aurantiosplendens f. luteosplendens Bon 1979
  • Hygrophorus aurantiosplendens (R. Haller Aar.) P.D. Orton 1960

Nazwę polską podała Barbara Gumińska w 1997 r.[3].

Morfologia | edytuj kod

Kapelusz

Średnica od 2 do 8 cm. Kształt początkowo kulistosklepiony, później szeroko rozpostarty z dzwonkowatym lub wypukłym szczytem, nigdy jednak nie jest on ostro zakończony. Powierzchnia gładka, błyszcząca, lepka. Brzeg nieznacznie prążkowany, ale tylko u wilgotnych okazów. Młode okazy mają szkarłatnoczerwoną barwę, szybko jednak blakną i stają się pomarańczowożółte lub złocistożółte, a w niektórych miejscach ochrowożółte[4].

Blaszki

Szerokie, dość gęste, średniogrube, wolne lub wąsko przyrośnięte. Mają różną długość, nierówne brzegi, u starszych okazów czasami przy trzonie zrastają się zmarszczkami. Barwa cytrynowo- lub złotożółta, na brzegu jaśniejsza[4].

Trzon

Wysokość 3-9 cm, grubość 0,6-1,5 cm, kształt cylindryczny, czasami spłaszczony i nieregularnie powyginany. Wewnątrz pusty. Jest dość głęboko wrośnięty w podłoże. Powierzchnia u młodych okazów wilgotna, ale nie lepka, u starszych sucha. Barwa od cytrynowożółtej do ochrowożółtej, czasami z pomarańczowym odcieniem[4]. U podstawy białawy. Początkowo jest nagi, z wiekiem staje się włókienkowaty[5].

Miąższ

Miąższ – cytrynowożółty, tylko pod skórką kapelusza czerwonopomarańczowy, kruchy, cienki. Nie zmienia barwy po uciśnięciu. Smak i zapach łagodny[4].

Cechy mikroskopowe

Wysyp zarodników biały. Zarodniki nieamyloidalne, gładkie, elipsoidalne, niektóre lekko przewężone w połowie. Mają rozmiar 8–10 × 6–7 μm. W KOH są bezbarwne. Podstawki 4-zarodnikowe, o długości do około 60 μm. W hymenium brak cystyd, Trama równoległa lub niemal równoległa[5].

Występowanie i siedlisko | edytuj kod

Wilgotnica ozdobna notowana jest w wielu krajach Europy i w dwóch tylko miejscach w USA[6]. W polskim piśmiennictwie naukowym do 2003 r. podano jej występowanie tylko na 3 stanowiskach w Tatrzańskim i Pienińskim Parku Narodowym[3]. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status E– gatunek wymierający[7]. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w wielu krajach Europy[3].

Od 2014 r. w Polsce jest objęta ochroną częściową grzybów, wcześniej podlegała ochronie ścisłej[8].

Rośnie wśród traw i mchów. W górach Polski sięga do wysokości 1800 m n.p.m.[3].

Gatunki podobne | edytuj kod

W Polsce występuje wiele gatunków wilgotnic o czerwonej barwie[4]. Najbardziej podobna jest wilgotnica ostrostożkowata (Hygrocybe acutoconica). Odróżnia się stożkowym i zdecydowanie bardziej suchym kapeluszem oraz większymi zarodnikami (ich długość z reguły przekracza 10 μm)[5]. Podobna jest także wilgotnica czerniejąca (Hygrocybe conica), ale jej miąższ czernieje po uszkodzeniu[4].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2016-09-12].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2016-09-12].
  3. a b c d Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d e f B. Gumińska. Flora Polska (Flora of Poland). Grzyby (Mycota). Tom XXVI. Wodnichowate (Hygrophoraceae). Uniwersytet Jagielloński, Instytut Botaniki, Kraków 1997
  5. a b c Mushroonm Expert. [dostęp 2016-09-12].
  6. Discover Life Maps. [dostęp 2016-09-12].
  7. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  8. Dz.U. z 2014 r. poz. 1409 – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów
Na podstawie artykułu: "Wilgotnica ozdobna" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy