Wilhelm Wilk-Wyrwiński


Wilhelm Wilk-Wyrwiński w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Wilhelm Wyrwiński ps. „Wilk” (ur. 30 grudnia 1882 w Kętach, zm. 28 grudnia 1918 pod Persenkówką) – malarz, grafik, projektant zabawek, major piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Wilhelm Wyrwiński urodził się 30 grudnia 1882 roku w Kętach, w rodzinie Stanisława, oficjała sądowego, i Albertyny z domu Volkmann[1]. Był starszym bratem Eugeniusza, oficera Legionów Polskich posługującego się pseudonimem „Kogut”.

Studiował malarstwo w Krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych u Józefa Unierzyskiego, Józefa Pankiewicza i Józefa Mehoffera. W 1908 roku wstąpił do Związku Walki Czynnej. Był także członkiem Związku Strzeleckiego i instruktorem szkoły podoficerskiej tej organizacji.

W 1914 roku został komendantem plutonu. 22 października 1915 roku odznaczył się w ataku na wieś Kukle na Wołyniu. 1 stycznia 1916 roku został komendantem 4 kompanii VI batalionu 3 pułku piechoty. 29 września 1914 awansował na chorążego, 2 lipca 1915 roku na podporucznika, a 1 listopada 1916 roku na kapitana[2]. Przeszedł cały szlak bojowy I Brygady Legionów Polskich. Pełni służbę wywiadowczą na Wołyniu. Po rozformowaniu jednostki na krótko znalazł się na froncie włoskim. W listopadzie 1918 roku jako kapitan 5 pułku piechoty Legionów objął komendę nad pociągiem pancernym „Piłsudczyk” i wziął udział w obronie Gródka Jagiellońskiego oraz mostu nad Wereszycą. W nocy z 28 na 29 grudnia 1918 roku pod Persenkówką został zabity bagnetami i kolbami karabinów[3]. Pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

15 lipca 1920 roku został pośmiertnie zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 roku w stopniu majora, w piechocie, w grupie oficerów byłych Legionów Polskich[4]. Później został pośmiertnie awansowany na stopień podpułkownika.

Wilhelm Wyrwiński malował akwarele. Wraz z Henrykiem Uziembło, Włodzimierzem Koniecznym, Zygmuntem Rozwadowskim i Leonem Wyczółkowskim został kronikarzem Legionów. Pierwsza wystawa jego prac odbyła się w 1916 roku. Druga w 1919 roku już po śmierci, wspólnie z pracami Włodzimierza Koniecznego.

Upamiętnienie | edytuj kod

Nazwisko Wilhelma Wilka-Wyrwińskiego zostało wymienione na tablicy umieszczonej na Pomniku Obrońców Lwowa na Persenkówce[5].

W 1991 ustanowiono w Krakowie ulicę jego imienia[6].

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Ś.p. Wilhelm Wilk-Wyrwiński, Panteon Polski Nr 22, Lwów styczeń 1926 rok, s. 11, tu jako datę urodzenia podano 28 grudnia 1887 roku.
  2. Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917), Warszawa 1917, s. 10.
  3. Lista strat Wojska Polskiego. Polegli i zmarli w wojnach 1918-1920, Wojskowe Biuro Historyczne, Warszawa 1934, s. 1010.
  4. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 27 z 21 lipca 1920 roku, poz. 671.
  5. Semper fidelis. Obrona Lwowa w obrazach współczesnych. Lwów / Warszawa: Straż Mogił Polskich Bohaterów / Oficyna Wydawnicza Volumen, 1930 / 1990, s. Tab. 235.
  6. Zmiany nazw alei i ulic. kmk.krakow.pl. [dostęp 2019-12-22].
  7. M.P. z 1930 r. nr 300, poz. 423

Bibliografia | edytuj kod

  • Grażyna i Przemysław Witekowie, Artyści w strzeleckim zbrojnym ruchu niepodległościowym I wojny światowej, „Oleandy” Biuletyn Związku Piłsudczyków Oddział Świętokrzyski nr 16, maj 2005.
  • Grażyna i Przemysław Witekowie, Wilhelm Wilk Wyrwiński - artysta i legionista szefem pociągu pancernego „Piłsudczyk”, „Oleandy” Biuletyn Związku Piłsudczyków Oddział Świętokrzyski nr 37, Kielce maj 2011.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Wilhelm Wilk-Wyrwiński" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy