Wybory parlamentarne w Polsce w 2015 roku


Wybory parlamentarne w Polsce w 2015 roku w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Wybory parlamentarne w Polsce w 2015 – wybory do Sejmu i Senatu. Na mocy postanowienia prezydenta RP Bronisława Komorowskiego z dnia 17 lipca 2015, zmienionego postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2015[3] odbyły się 25 października 2015[4][5].

Odbyły się one według zasad wprowadzonych przez Kodeks wyborczy z 5 stycznia 2011. Zakończyły się zwycięstwem Prawa i Sprawiedliwości. Do Sejmu dostały się także: Platforma Obywatelska, Kukiz’15, Nowoczesna i Polskie Stronnictwo Ludowe, jeden mandat przypadł Mniejszości Niemieckiej; w Senacie – poza zwycięzcami wyborów – mandaty uzyskały Platforma Obywatelska, Polskie Stronnictwo Ludowe i czterej kandydaci niezależni (komitety wyborcze wyborców).

Po raz pierwszy od 1989 roku zwycięski komitet wyborczy zdobył większość sejmową umożliwiającą sformowanie samodzielnego rządu.

Spis treści

Wybory zgodnie z przepisami kodeksu wyborczego | edytuj kod

Termin wyborów | edytuj kod

Wybory (wyznaczone na 25 października) zostały zarządzone 17 lipca 2015[4]. Innymi dopuszczalnymi terminami były 11 i 18 października oraz 1 listopada[6].

Wybory do Sejmu RP VIII kadencji | edytuj kod

Prawo do podziału mandatów przysługuje tym komitetom wyborczym, które osiągnęły wynik w skali kraju – co najmniej 5% ważnie oddanych głosów, dla koalicyjnych komitetów wyborczych – co najmniej 8% ważnie oddanych głosów. Z ww. progów zwolnione są mniejszości narodowe przy spełnieniu ustawowych warunków. Do Sejmu zostało wybranych 460 posłów w 41 wielomandatowych (co najmniej 7 w jednym okręgu) okręgach wyborczych przy zastosowaniu metody D’Hondta[7].

Wybory do Senatu RP IX kadencji | edytuj kod

Wybory do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej w 2015 po raz drugi odbyły się w 100 jednomandatowych okręgach wyborczych, w których zostało wybranych 100 senatorów[8].

Kampania wyborcza | edytuj kod

Plakaty wyborcze w Krakowie

Zgodnie z kalendarzem wyborczym kampania wyborcza rozpoczęła się w dniu wejścia w życie postanowienia w sprawie zarządzenia wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej i uległa zakończeniu na 24 godziny przed dniem głosowania, tj. 23 października 2015 o godz. 24:00[9].

Terminy wyborcze | edytuj kod

Wybory parlamentarne w Polsce w 2015; państwowa obwodowa komisja wyborcza w gmachu Zespołu Państwowych Szkół Plastycznych im. Wojciecha Gersona w Warszawie

Prezydent ustalił następujący kalendarz wyborczy[10]:

  • 7 września – złożenie zawiadomień o utworzeniu komitetów wyborczych
  • 15 września – zgłoszenie list kandydatów na posłów i kandydatur na senatorów
  • 25 września o godz 12:00 – losowanie numerów list kandydatów na posłów[11]
  • do 2 października – zgłaszanie przez armatorów wniosków o utworzenie obwodów głosowania na polskich statkach morskich
  • do 4 października
    • zgłaszanie kandydatów do obwodowych komisji wyborczych przez pełnomocników komitetów wyborczych
    • powołanie przez wójtów (burmistrzów, prezydentów miast) obwodowych komisji wyborczych
    • podanie do wiadomości publicznej informacji o numerach i granicach obwodów głosowania utworzonych za granicą oraz siedzibach obwodowych komisji wyborczych, w tym o siedzibach obwodowych komisji wyborczych właściwych dla głosowania korespondencyjnego
    • sporządzenie spisów wyborców przez gminy
  • do 7 października – zgłaszanie konsulowi zamiaru głosowania korespondencyjnego za granicą
  • do 10 października – zgłaszanie wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) zamiaru głosowania korespondencyjnego w kraju, w tym przy pomocy nakładek na karty do głosowania sporządzonych w alfabecie Braille’a
  • od 10 października do 23 października do godz. 24:00 – nieodpłatne rozpowszechnianie audycji wyborczych w programach publicznych nadawców radiowych i telewizyjnych przygotowanych przez komitety wyborcze
  • do 11 października – składanie przez żołnierzy pełniących zasadniczą lub okresową służbę wojskową oraz pełniących służbę w charakterze kandydatów na żołnierzy zawodowych lub odbywających ćwiczenia i przeszkolenie wojskowe, a także ratowników odbywających zasadniczą służbę wojskową w obronie cywilnej poza miejscem stałego zamieszkania oraz policjantów z jednostek skoszarowanych, funkcjonariuszy Biura Ochrony Rządu, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służby Więziennej pełniących służbę w systemie skoszarowanym, wniosków o dopisanie do wybranego przez nich spisu wyborców sporządzanego dla miejscowości, w której odbywają służbę
  • do 15 października – podanie przez okręgowe komisje wyborcze, w formie obwieszczenia, informacji o zarejestrowanych listach kandydatów na posłów oraz zarejestrowanych kandydatach na senatorów
  • do 16 października – składanie wniosków o sporządzenie aktu pełnomocnictwa do głosowania
  • do 20 października
    • składanie wniosków o dopisanie do spisu wyborców w wybranym przez siebie obwodzie głosowania
    • składanie przez komitety wyborcze wyborców zrzeszonych w zarejestrowanych organizacjach mniejszości narodowych oświadczeń do Państwowej Komisji Wyborczej o korzystaniu ich list kandydatów na posłów ze zwolnienia z warunku określonego w art. 196 § 1 Kodeksu wyborczego, tj. obowiązku przekroczenia progu wyborczego
  • do 22 października
    • zgłaszanie przez wyborców przebywających za granicą wniosków o wpisanie do spisu wyborców w obwodach głosowania utworzonych za granicą
    • zgłaszanie przez wyborców przebywających na polskich statkach morskich wniosków o wpisanie do spisów wyborców w obwodach głosowania utworzonych na tych statkach
  • 23 października 2015 (godz. 24:00) – zakończenie kampanii wyborczej i rozpoczęcie tzw. ciszy wyborczej, która potrwa do zakończenia głosowania we wszystkich obwodach w Polsce
  • 25 października 2015 – głosowanie w godz. 7:00 – 21:00

Rejestracja komitetów wyborczych | edytuj kod

Komitety wyborcze w wyborach do Sejmu i Senatu mają prawo zgłaszać do Państwowej Komisji Wyborczej partie polityczne, ich koalicje oraz wyborcy. Termin zgłaszania komitetów upłynął 7 września 2015. Spośród 124 wniosków o rejestracje komitetu PKW zarejestrowała 115 komitetów[12], w tym: 2 koalicyjne komitety wyborcze, 25 komitetów wyborczych partii politycznych i 88 komitetów wyborczych wyborców. Spośród tych komitetów chęć zgłaszania kandydatów zarówno do Sejmu, jak i do Senatu zgłosiło 38 komitetów. 77 komitetów zgłosiło chęć wystawienia kandydatów tylko do Senatu. Zarejestrowane komitety miały czas na zgłoszenie do PKW list kandydatów na posłów i kandydatów na senatorów do godziny 24:00 15 września 2015.

Aby zarejestrować listę kandydatów do Sejmu w danym okręgu wyborczym, komitet musi dostarczyć do właściwej okręgowej komisji wyborczej listę kandydatów wraz z listą poparcia podpisaną przez co najmniej 5000 mieszkańców stale zamieszkujących dany okręg. Jeżeli komitetowi uda się zarejestrować listy kandydatów w co najmniej 21 okręgach, to taki komitet może zgłaszać listy kandydatów w pozostałych okręgach bez list poparcia[13]. Aby zarejestrować kandydata do Senatu w danym okręgu wyborczym, komitet musi dostarczyć do właściwej okręgowej komisji wyborczej, listę poparcia dla kandydata podpisaną przez co najmniej 2000 mieszkańców stale zamieszkujących dany okręg[14].

Komitety wyborcze do Sejmu i Senatu | edytuj kod

* Inne partie startujące z list danych komitetów (w wypadku KWW wszystkie partie):

* Inne partie startujące z list danych komitetów (w wypadku KWW wszystkie partie):

** Jako komitet mniejszości narodowej zwolniony z obowiązku przekraczania progu wyborczego.

*W tym partie: Związek Słowiański, Stronnictwo Pracy, Piast – Jedność Myśli Europejskich Narodów, Partia Demokratyczna – demokraci.pl, Unia Polityki Realnej, Biało-Czerwoni, Ruch Narodowy

Listy wyborcze w poszczególnych okręgach oraz ich liderzy | edytuj kod

Poniższe zestawienie zostało opracowane na podstawie danych z serwisu informacyjnego PKW[49]

Głosowanie, frekwencja i wyniki wyborów | edytuj kod

Wyniki wyborów do Sejmu RP | edytuj kod

Wyniki wyborów do Sejmu 1991–2019  Osobny artykuł: Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej VIII kadencji. Zwycięzcy w poszczególnych okręgach w wyborach do Sejmu RP Wyniki wyborów do Sejmu RP w poszczególnych powiatach

Podział mandatów i rozkład procentowy poparcia w wyniku wyborów z uwzględnieniem podziału na późniejszą większość rządzącą w kolejności: ugrupowanie rządowe, opozycja parlamentarna i pozaparlamentarna (komitety, które nie przekroczyły 1% poparcia w skali kraju, potraktowano zbiorczo):

Wyniki głosowania w skali okręgów | edytuj kod

Wszystkie dane wyrażono w procentach

Podział mandatów w skali okręgów | edytuj kod

Wyniki wyborów do Senatu RP | edytuj kod

 Osobny artykuł: Senatorowie IX kadencji Senatu Rzeczypospolitej Polskiej. Zwycięzcy w poszczególnych okręgach w wyborach do Senatu RP

Frekwencja | edytuj kod

Do wzięcia udziału w głosowaniu uprawnionych było 30 732 398 osób, co stanowiło 82,12% z 37 423 576 mieszkańców[53]. Frekwencja do godz. 12:00 wyniosła 16,47%, a do godz. 17:00 – 38,97%[54].

Ważność wyborów | edytuj kod

19 stycznia 2016, po rozpoznaniu wszystkich protestów wyborczych, Sąd Najwyższy rozstrzygnął o ważności wyborów[55]. Tego dnia Sąd Najwyższy w składzie Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych uchwałą uznał wybory za ważne[56].

Sondaże | edytuj kod

Porównanie dwóch ostatnich sondaży: exit poll i late poll (25.10.2015)

Od czasu wyborów parlamentarnych z 9 października 2011 najwyższe poparcie w sondażach odnotowywała Platforma Obywatelska[57]. Tendencja ta zaczęła się zmieniać 11 października 2012, kiedy to w sondażu Millward Brown odnotowano 30% poparcia dla Prawa i Sprawiedliwości, zaś PO uzyskała wówczas 27% poparcia[58]. Od tego czasu te dwie partie na zmianę uzyskiwały najwyższy wynik w sondażu. Od połowy stycznia 2015 PO zaczęła systematycznie uzyskiwać najwyższy wynik poparcia[59]. Stan ten trwał do momentu wyborów prezydenckich, kiedy to prezydentem RP został kandydat PiS Andrzej Duda. Od tego czasu do dnia wyborów sondaże wskazywały najwyższe poparcie właśnie dla tej partii[60] (z wyjątkiem sondażu IBRiS z 8 czerwca, kiedy na czele znalazł się nieformalny ruch Pawła Kukiza[61]).

Uwagi | edytuj kod

  1. Komitet nie przekroczył progu 8% głosów ważnych obowiązującego dla komitetów koalicyjnych.
  2. W porównaniu z sumarycznym wynikiem Sojuszu Lewicy Demokratycznej i Ruchu Palikota z wyborów w 2011.
  3. W porównaniu z sumą mandatów Sojuszu Lewicy Demokratycznej i Ruchu Palikota zdobytych w wyborach w 2011.
  4. a b W wyborach 2011 startował pod nazwą Nowa Prawica – Janusza Korwin-Mikke.
  5. W porównaniu z wynikiem Sojuszu Lewicy Demokratycznej z wyborów w 2011.

Przypisy | edytuj kod

  1. Dz.U. z 2015 r. poz. 1017
  2. Informacja o wydatkach z budżetu państwa poniesionych na przygotowanie i przeprowadzenie wyborów. pkw.gov.pl, 23 marca 2016. [dostęp 2016-07-18].
  3. Dz.U. z 2015 r. poz. 1131.
  4. a b Dz.U. z 2015 r. poz. 1017.
  5. Bronisław Komorowski: wybory do Sejmu i Senatu odbędą się 25 października. tvpparlament.pl, 17 lipca 2015. [dostęp 2015-09-26].
  6. Wybory parlamentarne 2015 – termin. infor.pl. [dostęp 2015-10-25].
  7. Mariusz Śliwiński: Ordynacja wyborcza w Polsce. math.edu. [dostęp 2015-10-25].
  8. Dz.U. z 2018 r. poz. 754, rozdz. 2
  9. Dz.U. z 2018 r. poz. 754, z późn. zm.
  10. Kalendarz wyborczy. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  11. Zasady losowania numerów dla list kandydatów na posłów. PKW. [dostęp 2015-09-17].
  12. Komunikat o komitetach wyborczych utworzonych w związku z wyborami do Sejmu i Senatu. PKW. [dostęp 2015-09-15].
  13. Informacja o zasadach i sposobie zgłaszania list kandydatów na posłów. PKW. [dostęp 2015-09-15].
  14. Informacja o zasadach i sposobie zgłaszania kandydatów na senatorów. PKW. [dostęp 2015-09-15].
  15. Wykaz komitetów wyborczych KW PiS. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  16. Wykaz komitetów wyborczych KW PiS. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  17. Wykaz komitetów wyborczych KW PO. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  18. Wykaz komitetów wyborczych KW PO. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  19. Wykaz komitetów wyborczych KW Razem. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  20. Wykaz komitetów wyborczych KW Razem. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  21. Wykaz komitetów wyborczych KW KORWiN. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  22. Wykaz komitetów wyborczych KW KORWiN. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  23. Wykaz komitetów wyborczych KW PSL. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  24. Wykaz komitetów wyborczych KW PSL. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  25. Wykaz komitetów wyborczych KW ZL. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  26. Wykaz komitetów wyborczych KW ZL. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  27. Wykaz komitetów wyborczych KW Kukiz’15. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  28. Wykaz komitetów wyborczych KW Kukiz’15. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  29. Wykaz komitetów wyborczych KW Nowoczesna Ryszarda Petru. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  30. Wykaz komitetów wyborczych KW Nowoczesna Ryszarda Petru. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  31. Liczba kandydatów KWW JOW Bezpartyjni na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  32. Liczba kandydatów KWW JOW Bezpartyjni na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  33. Liczba kandydatów KWW Zbigniewa Stonogi na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  34. Liczba kandydatów KWW Zbigniewa Stonogi na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  35. Liczba kandydatów KWW RS RP na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  36. Liczba kandydatów KWW RS RP na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  37. Liczba kandydatów KWW ZdŚ na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  38. Liczba kandydatów KWW ZdŚ na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  39. Liczba kandydatów Samoobrony na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  40. Liczba kandydatów Samoobrony na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  41. Liczba kandydatów KWW Grzegorza Brauna „Szczęść Boże!” na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  42. Liczba kandydatów KWW Grzegorza Brauna „Szczęść Boże!” na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  43. Liczba kandydatów KNP na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  44. Liczba kandydatów KNP na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  45. Liczba kandydatów KWW MN na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  46. Liczba kandydatów KWW MN na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  47. Liczba kandydatów OdP na posłów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  48. Liczba kandydatów OdP na senatorów. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  49. Kandydaci na posłów. pkw.gov.pl. [dostęp 2015-10-25].
  50. Wybory do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej 2015. Wyniki wyborów do Sejmu RP. pkw.gov.pl. [dostęp 2015-10-29].
  51. Wybory do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej 2015. Wyniki wyborów do Senatu RP. pkw.gov.pl. [dostęp 2015-10-29].
  52. Wyniki głosowania do Senatu RP 2015. [dostęp 2015-10-29].
  53. PKW: Wybory parlamentarne 2015 – statystyki. PKW. [dostęp 2015-10-25].
  54. PKW: Wybory parlamentarne 2015 – frekwencja. PKW, 25 października 2015. [dostęp 2015-10-25].
  55. SN rozpoznał wszystkie protesty wyborcze. SN, 22 grudnia 2015. [dostęp 9 stycznia 2016].
  56. Sąd Najwyższy stwierdził ważność wyborów do Sejmu RP i Senatu RP. sn.pl. [dostęp 2016-01-19].
  57. Tracą PO, PiS, PSL i SLD; zyskuje Ruch Palikota. tvp.info, 20 października 2011. [dostęp 2015-09-22].
  58. PiS wciąż przed PO. Kolejne sondaże. tvn24.pl, 11 października 2012. [dostęp 2015-09-22].
  59. TNS Polska: Platforma Obywatelska prowadzi w sondażach. onet.pl, 26 stycznia 2015. [dostęp 2015-09-22].
  60. Najnowszy sondaż: PiS na czele, partia Kukiza wyprzedza Platformę. telewizjarepublika.pl, 29 maja 2015. [dostęp 2015-09-22].
  61. Kukiz liderem sondaży. Ma 24 proc. poparcia i wyprzedza PiS oraz PO. newsweek.pl, 8 czerwca 2015. [dostęp 2019-03-04].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Wybory parlamentarne w Polsce w 2015 roku" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy