Za garść dolarów


Za garść dolarów w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Za garść dolarów (wł. Per un pugno di dollari, ang. A Fistful of Dollars) – włosko-hiszpańsko-niemiecki western filmowy z 1964 roku w reżyserii Sergia Leone. Jest to pierwsza część tzw. dolarowej trylogii, poprzedzająca kolejne filmy Leone: Za kilka dolarów więcej (1965) oraz Dobry, zły i brzydki (1966). Film ten zapoczątkował specyficzny nurt we włoskiej kinematografii, zwany spaghetti westernem.

Zdjęcia do filmu były realizowane we włoskiej wytwórni Cinecittà oraz plenerach hiszpańskich. Jego powstaniu towarzyszył osobliwy sposób produkcji: w jego kręceniu brali udział aktorzy z różnych państw, więc ich głosy były dubbingowane na potrzeby rynków narodowych[1]. Z obawy o porażkę dzieła Leone, jak również część ekipy filmowej, ukrywał się pod pseudonimem, figurując w czołówce anglojęzycznej wersji jako Bob Robertson[2].

Za garść dolarów, wyprodukowany za 200 milionów lirów włoskich[3], odniósł znaczący sukces komercyjny, w samych Włoszech przynosząc zyski w postaci 3,18 miliarda lirów[4]. Początkowo nie szło to w parze z pozytywnymi recenzjami krytyków[1], dodatkowo ukazanie się filmu wywołało skandal, jako że był on niemal plagiatem japońskiego dzieła Straż przyboczna w reżyserii Akiry Kurosawy; japoński reżyser wygrał sprawę sądową, przejmując część zysków z dystrybucji włoskiego remake'u[5]. Z czasem jednak krytycy dostrzegli w filmie Leone klasyczne dzieło gatunku, które przewartościowało typowe cechy hollywoodzkiego westernu, ukazując bardziej realistyczne oblicze Dzikiego Zachodu; wespół z pedantyczną dbałością o szczegóły i dynamiczną muzyką Ennia Morricone Za garść dolarów zyskał miano filmu artystycznego[6]. Dzięki niemu Clint Eastwood, przedtem mało znany aktor telewizyjny, zyskał międzynarodową sławę[7].

Spis treści

Opis fabuły | edytuj kod

Głównym bohaterem Za garść dolarów jest tajemniczy rewolwerowiec (Clint Eastwood), który przybywa do wioski targanej konfliktem pomiędzy dwoma gangami i wyczuwając okazję do zysku, decyduje się zaognić ów konflikt poprzez lawirowanie między nimi.

Obsada | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Paul Varner: The A to Z of Westerns in Cinema. Plymouth: Scarecrow Press, 2009, s. 196. ISBN 978-0-8108-6888-5.
  2. Peter E. Bondanella: Italian Cinema: From Neorealism to the Present. Wyd. 3. Londyn: Continuum, 2001, s. 254. ISBN 0-8264-1247-5.
  3. Peter E. Bondanella: Italian Cinema: From Neorealism to the Present. s. 257.
  4. Richard Dyer, Ginette Vincendeau: Popular European Cinema. Londyn: Routledge, 1992, s. 247. ISBN 0-415-06802-9.
  5. Elżbieta Ciapara. Mity filmowe. Akira Kurosawa oskarżył Leone o plagiat. „Film”, s. 64, listopad 2011. 
  6. Peter E. Bondanella: Italian Cinema: From Neorealism to the Present. s. 254–256.
  7. Konrad J. Zarębski. Za garść dolarów. „Gazeta Telewizyjna”. 103, s. 20, 2.05.2008. Agora SA. ISSN 1232-1702

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (film):
Na podstawie artykułu: "Za garść dolarów" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy