Dallas


Na mapach: 32°46′57″N 96°47′51″W/32,782500 -96,797500

Dallas w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Dallas – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Teksas. Siedziba hrabstwa Dallas. Granice administracyjne Dallas rozciągają się ponadto na terytorium hrabstw Collin, Denton, Kaufman i Rockwall. Powierzchnia miasta wynosi 999,3 km². Jest trzecim miastem w Teksasie i dziewiątym w całym kraju pod względem liczby ludności – w 2010 roku liczyło 1 197 816 osób. Dallas stanowi również centrum regionu metropolitarnego Dallas-Forth Worth-Arlington mającego ponad 6 mln mieszkańców.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Miasto Dallas zostało założone w 1841 roku, a formalnie zarejestrowane jako miasto od 2 lutego 1856 roku. Jest znane w świecie jako centrum telekomunikacyjne, technologii komputerowej, bankowości i transportu. Jest to serce największego wewnątrz lądowego obszaru metropolitarnego w Stanach Zjednoczonych pozbawionego jakiegokolwiek żeglownego połączenia z morzem. Miasto rozwinęło się głównie ze względu na historyczną ważność tego miejsca jako centrum przemysłu naftowego i bawełnianego, położenia przy liniach kolei żelaznej oraz dzięki swoim gospodarczym i finansowym magnatom.

22 listopada 1963 w Dallas zginął w zamachu prezydent Stanów Zjednoczonych John F. Kennedy.

Gospodarka | edytuj kod

Znajdują się tu ośrodki przemysłu lotniczego, elektronicznego i maszynowego.

Transport | edytuj kod

Obecnie Dallas jest węzłem transportowym, zwłaszcza lotniczym.

Działa tu również system lekkiej kolei DART Light Rail.

Edukacja | edytuj kod

Miasto jest centrum naukowym, jest siedzibą wielu uniwersytetów, m.in.:

Klimat | edytuj kod

Demografia | edytuj kod

Według spisu powszechnego z roku 2000 w Dallas mieszkało 1 188 580 osób, w tym 451 833 gospodarstw domowych i 266 580 rodzin. Gęstość zaludnienia 3469,9 osoby na milę kwadratową (1339,7/km²).

Zarejestrowano 451 833 gospodarstw domowych, w których 30,3% posiadało mieszkające z nimi dzieci poniżej 18. roku życia, z czego 38,8% było żyjącymi razem małżeństwami, 14,9% było prowadzone przez samotne matki, a 41% zaklasyfikowano jako nie-rodziny przez Biuro spisowe. Z 451 833 gospodarstw domowych 23 959 zarejestrowano jako związki partnerskie: 18 684 heteroseksualne, 3615 homoseksualne męskie i 1660 homoseksualne żeńskie. 32,9% wszystkich gospodarstw domowych składało się z pojedynczych osób, a 6,5% żyło z osobą 65-letnią bądź starszą.

Zróżnicowanie wiekowe: 26,6% poniżej 18. roku życia, 11,8% – od 18 do 24, 35,3% – od 25 do 44, 17,7% – od 45 do 64 i 8,6% – 65 lat i więcej. Mediana wieku – 30 lat. Na każde 100 kobiet przypadało 101,6 mężczyzn. Na każde 100 kobiet w wieku 18 lat i powyżej przypadało 100,5 mężczyzn.

Według spisu powszechnego z roku 2000 zróżnicowanie ludności pod względem rasy i pochodzenia wyglądało następująco: 50,8% biali, 25,9 Afroamerykanie, 0,5% rdzenni Amerykanie, 2,7% Azjaci, 0,1% ludność pochodząca z wysp Pacyfiku, 17,2% inne rasy oraz 2,7% potomkowie dwóch bądź więcej ras. 35,6% populacji było pochodzenia hiszpańskiego lub latynoamerykańskiego. Prawie 25% ludności jest urodzona poza granicami Stanów Zjednoczonych.

Religia | edytuj kod

Na społeczność Dallas duży wpływ wywierają chrześcijańskie kościoły protestanckie. Kościoły metodystów, baptystów i prezbiterian są znane w wielu dzielnicach i są podstawą dwóch dużych prywatnych uniwersytetów (Południowy Uniwersytet Metodystyczny i Uniwersytet Baptystyczny w Dallas). W mieście znajdują się też dwa seminaria ewangelickie – Seminarium Teologiczne w Dallas i Criswell College oraz wiele szkół biblijnych, w tym międzyreligijny Christ For The Nations Institute.

Kościół katolicki jest również znaczącą organizacją, prowadzi humanistyczny Uniwersytet Dallas, na przedmieściach Dallas, w Irving. Katedralne Santuario de Guadalupe w Dzielnicy Sztuki nadzoruje drugą pod względem wielkości zbiorowość katolików w Stanach Zjednoczonych, z 70 parafiami w diecezji Dallas. Towarzystwo Jezusowe prowadzi jezuicką szkołę przygotowawczą w Dallas.

Dallas jest także domem dla trzech wschodnich ortodoksyjnych kościołów (Diecezja Południa).

W hrabstwie i mieście Dallas więcej mieszka katolików niż protestantów, zwykle odwrotnie jest na przedmieściach.

W mieście działa również spora społeczność Mormonów. Kościół Jezusa Chrystusa Świętych Dni Ostatnich posiada 15 diecezji w Dallas i przedmieściach. Dallas Texas Temple jest pierwszą świątynią wybudowaną przez Kościół w Teksasie w 1984 roku.

Świadkowie Jehowy również posiadają znaczną ilość członków w Dallas i przedmieściach.

Ponadto na północy i północnym wschodzie Dallas istnieje duża społeczność muzułmańska, podobnie jak na północnych przedmieściach. Najstarszy meczet w Teksasie znajduje się w Denton, około 64 km na północ od centrum miasta. Najstarszym meczetem w samym mieście jest Masjid Al-Islam na południe od Centrum Dallas.

W Dallas istnieje duża społeczność buddyjska złożona z imigrantów z Tajlandii, Laosu, Kambodży, Wietnamu, Nepalu, Tybetu, Japonii, Chin, Tajwanu i Sri Lanki. Skupiona jest na północnych przedmieściach Garland, Plano i Richardson. Wiele buddyjskich świątyń znajduje się na terenie metropolii, w tym Buddhist Center w Dallas, Lien Hoa Vietnamese Temple w Irving, oraz Kadampa Meditation Center Texas i Wat Buddhamahamunee w Arlington.

Społeczność Sikhów posiada co najmniej trzy Gurudwary w Dallas i okolicznych przedmieściach.

W metropolii Dallas-Fort Worth-Arlington i okolicznych miastach znajduje się też wiele świątyń hinduistycznych: Jain Temple, Sai Baba Temple. ISCKON zwany Ruchem Hare Krishna posiada świątynię wraz ze słynną restauracją – Kalachandji. W 1996 uznana za najlepszą wegetariańską w Stanach Zjednoczonych wciąż cieszy się powodzeniem.

Dla ateistów, agnostyków, niewierzących oraz zainteresowanych rozwojem duchowym, lecz odrzucających konkretne religie od 15 lat organizowany jest „The Winter SolstiCelebration”.

Struktura religijna w Dallas w 2014 roku[2]:

Według danych z 2010 roku najwięcej członków posiadali[3]:

Kościół rzymskokatolicki | edytuj kod

Siedziba diecezji Dallas.

Polski Narodowy Kościół Katolicki | edytuj kod

  • Parafia Matki Bożej Fatimskiej w Dallas

Kościół prawosławny | edytuj kod

Sport | edytuj kod

Kluby sportowe:

Turniej tenisowy:

Galeria zdjęć | edytuj kod

Miasta partnerskie | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Występowanie frazy: „Dallas” w tytułach artykułów i w przekierowaniach

Przypisy | edytuj kod

  1. NOAA: National Weather Service Climate. Dallas Area, TX.
  2. Major U.S. metropolitan areas differ in their religious profiles, Pew Research Center [dostęp 2019-01-27]  (ang.)..
  3. thearda.com.

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (miasto w Stanach Zjednoczonych):
Na podstawie artykułu: "Dallas" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy