24 Batalion Celny


24 Batalion Celny w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Rozmieszczenie 24 batalionu celnego

24 Batalion Celny – jednostka organizacyjna formacji granicznych II Rzeczypospolitej.

Spis treści

Formowanie i zmiany organizacyjne | edytuj kod

Na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych L.7300/Mob. z dnia 9 czerwca 1921 roku w miejsce batalionów etapowych utworzone zostały bataliony celne. 24 batalion celny powstał w granicach DOG Lwów, a zorganizowano go na bazie II/VI i III/VI batalionu etapowego. Etat batalionu wynosił 14 oficerów i 600 szeregowych[2]. Podlegał Ministerstwu Spraw Wewnętrznych[3].

Mimo że batalion był w całym tego słowa znaczeniu oddziałem wojskowym, nie wchodził on w skład pokojowego etatu armii. Uniemożliwiało to uzupełnianie z normalnego poboru rekruta. Ministerstwo Spraw Wojskowych zarówno przy ich formowaniu, jak i uzupełnianiu przydzielało mu często żołnierzy podlegających zwolnieniu, oficerów rezerwy oraz szeregowców i oficerów zakwalifikowanych przez dowództwa okręgów generalnych jako nie nadających się do dalszej służby wojskowej[4].

W listopadzie 1921 roku Ministerstwo Spraw Wewnętrznych postanowiło powołać brygady celne[5]. 24 batalion celny znalazł się w strukturze 6 Brygady Celnej[6].

Wykonując postanowienia uchwały Rady Ministrów z 23 maja 1922 roku, Minister Spraw Wewnętrznych rozkazem z 9 listopada 1922 roku zmienił nazwę „Baony Celne” na „Straż Graniczna”[3]. Wprowadził jednocześnie w formacji nową organizację wewnętrzną[7]. 24 batalion celny przemianowany został na 24 batalion Straży Granicznej.

 Osobny artykuł: 24 batalion Straży Granicznej.

Służba celna | edytuj kod

Odcinek batalionowy podzielony był na cztery pododcinki, które obsadzały kompanie wystawiające posterunki i patrole. Posterunki wystawiano wzdłuż linii granicznej w taki sposób, by mogły się nawzajem widzieć w dzień[8]. W tym zakresie batalion współpracował z posterunkami i patrolami Policji Państwowej. Współpraca polegała na tym, że te pierwsze wystawiały wzdłuż linii granicznej stale posterunki i patrole, natomiast policja tworzyła je w głębi strefy, poza linią graniczną. W zakresie ochrony granicy batalion podlegał staroście[9]. Do 3 listopada 1921 roku batalion obsadził odcinek granicy na terenie powiatu sarneńskiego[10][11]. Jego odcinek rozpoczynał się w Radziwiłowiczach (wył.), a kończył na granicy województwa wołyńskiego. Dowództwo batalionu stacjonowało w Snowidowicach. Zgodnie z rozkazem inspektora wojskowego granicy wschodniej, dowódca batalionu miał podzielić swój odcinek na trzy pododcinki kompanijne. Czwarta kompania stanowiła odwód[12].

Sąsiednie bataliony

Kadra batalionu | edytuj kod

Dowódcy batalionu

Struktura organizacyjna | edytuj kod

Dyslokacja batalionu w listopadzie 1921[16]:

  • dowództwo batalionu – Rokitno
  • 1 kompania celna – Nietreba
  • 2 kompania celna – Snowidowicze
  • 3 kompania celna – Białowiż
  • 4 kompania celna − Rokitno (w rezerwie)

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Prengel-Boczkowska 2009 ↓, s. 14.
  2. Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 24.
  3. a b Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 25.
  4. Dominiczak 1992 ↓, s. 75.
  5. Bereza i Szczepański 2014 ↓, s. 26.
  6. Dominiczak 1992 ↓, s. 74.
  7. Prengel-Boczkowska 2009 ↓, s. 5.
  8. Dominiczak 1992 ↓, s. 72.
  9. Dominiczak 1992 ↓, s. 73.
  10. Materiały dotyczące dyslokacji IWGW ↓, s. 1.
  11. Materiały dotyczące dyslokacji IWGW ↓, s. 35.
  12. Materiały dotyczące dyslokacji IWGW ↓, s. 3.
  13. a b WIG – mapa operacyjna Polski 1:300 000 ↓.
  14. a b c d e OdeB batalionów celnych ↓, s. 24bc.
  15. Rozkazy organizacyjne KG SG 1922–1923 ↓, s. 23.
  16. Inspektorat „Polesie” ↓.

Bibliografia | edytuj kod

  • Hubert Bereza, Kajetan Szczepański: Centralna Szkoła Podoficerska KOP. Grajewo: Towarzystwo Przyjaciół 9 PSK, 2014. ISBN 978-83-938921-7-4.
  • Henryk Dominiczak: Granica wschodnia Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1919–1939. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1992. ISBN 83-01-10202-0.
  • TeresaT. Prengel-Boczkowska TeresaT., Wstęp do inwentarza zespołu archiwalnego „Bataliony Celne”, Szczecin: Archiwum Straży Granicznej, 2009 .
  • Ordre de Bataille batalionów celnych od numeru 1 do 19 i od numeru 20 do 44 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin
  • Materiały dotyczące dyslokacji Inspektoratu Wojskowego Granicy Wschodniej Województwa Poleskiego, 1921–1922 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin
  • Rozkazy organizacyjne Komendy Głównej Straży Granicznej 1922−1923 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.
Na podstawie artykułu: "24 Batalion Celny" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy