Antoni Bederski


Antoni Bederski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Antoni Bederski (ur. 13 stycznia 1848 w Wysokiej, zm. 29 marca 1930 w Poznaniu) – polski filolog, bibliotekarz i redaktor. Dyrektor Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu.

Był synem zamożnego chłopa Tomasza i Anny z Matczyńskich[1]. Podczas nauki w gimnazjach pelplińskim i chełmińskim wstąpił do nielegalnej organizacji filomackiej im. Tomasza Zana (1866)[2]. W 1870 wcielony do wojska pruskiego[1]. Absolwent uniwersytetów w Berlinie i Wrocławiu (filologia klasyczna i słowiańska). Pracownik wrocławskiej Biblioteki Uniwersyteckiej i redaktor Nowin Szląskich, a także członek Towarzystwa Literacko-Słowiańskiego we Wrocławiu. Od 1891 pracował w Bibliotece Raczyńskich w Poznaniu, jako drugi bibliotekarz, zawsze zastępując podczas wakatów czterech kolejnych dyrektorów. Mimo zakazów władz zaborczych prowadził intensywną pracę z polskim czytelnikiem. Podczas I wojny światowej uratował księgozbiór przed wywiezieniem w głąb Niemiec. Pierwszym bibliotekarzem (dyrektorem) został w 1919, mimo że nieformalnie zarządzał instytucją już w 1918. To właśnie on doprowadził do zmiany nazwy stanowiska: z pierwszego bibliotekarza na dyrektora. Po zakończeniu wojny biblioteka była w wyjątkowo złej kondycji finansowej, groziło jej nawet bankructwo. Bederski czynił wielkie wysiłki celem zdobywania subwencji na bieżącą działalność, a także namawiał wydawców do przekazywania bezpłatnych egzemplarzy do zbiorów (egzemplarz obowiązkowy utracono na rzecz Biblioteki Uniwersyteckiej). Za jego kadencji rozwiązano fundację, a książnica przeszła pod zarząd miejski. Ze stanowiska ustąpił w 1929, na rok przed śmiercią[3]. Czynny zawodowo prawie do ostatniego dnia życia. Nad trumną przemówienie wygłosił Cyryl Ratajski.

Ogłosił pracę Druki poznańskie XVI–XVIII w. znajdujące się w Bibliotece Raczyńskich[4].

Jest patronem Biblioteki Publicznej w Wysokiej[5].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b CDEW
  2. Eduteka
  3. Józef Wiśniewski, Dyrektorzy Biblioteki Raczyńskich, w: Winieta - pismo Biblioteki Raczyńskich, 2(66)/2014, s.4-5, ISSN 1509-6343
  4. Bederski Antoni, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2014-08-31] .
  5. Gmina Wysoka

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Antoni Bederski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy