Arkadiusz Protasiuk


Arkadiusz Protasiuk w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Nagrobek Arkadiusza Protasiuka

Arkadiusz Protasiuk (ur. 13 listopada 1974 w Siedlcach, zm. 10 kwietnia 2010 w Smoleńsku) – polski lotnik, pilot klasy mistrzowskiej, kapitan pilot Wojska Polskiego pośmiertnie awansowany do stopnia majora, politolog.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodził się w Siedlcach[1]. Jako dziecko wraz z rodziną przeprowadził się z Ząbkowic do Olkusza[2], gdzie współpracował z Wodnym Ochotniczym Pogotowiem Ratunkowym (WOPR)[3].

W 1993 został absolwentem Ogólnokształcącego Liceum Lotniczego w Dęblinie[1]. Ukończył z wyróżnieniem[4] Wyższą Szkołę Oficerską Sił Powietrznych w Dęblinie[5] tzw. Szkołę Orląt. 28 czerwca 1997r. został promowany na pierwszy stopień oficerski podporucznika[6]. Od tego samego roku pełnił służbę w 36 Specjalnym Pułku Lotnictwa Transportowego[5], od 2008 dowódca załogi Tu-154M[7]. Był pilotem klasy mistrzowskiej[8], posiadał pierwszą klasę pilota wojskowego, uprawnienia do wykonywania lotów w dzień i w nocy według procedur IFR przy warunkach IMC w charakterze dowódcy załogi na samolotach Tu-154M i Jak-40[9], a także uprawnienia pilota doświadczalnego III klasy samolotu Tu-154M[10]. W 2005 odbył w certyfikowanym ośrodku szkoleniowym Polskich Linii Lotniczych LOT kurs teoretyczny na licencję liniową ATPL(A), przygotowujący do odbywania lotów międzynarodowych[11]. W 2009 przeszedł specjalistyczne szkolenie w procedurach precyzyjnego i nieprecyzyjnego podejścia na Embraerach 175 organizowane przez Swiss AviationTraining Ltd. z Zurychu. Treningi związane były z niezrealizowanym ostatecznie projektem zakupu samolotów do przewozu VIP-ów[12]. Jego ogólny nalot wynosił 3531 godzin, na samolocie Tu-154M 2907 godzin, w tym 445 godzin na stanowisku dowódcy[13].

Był absolwentem politologii na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego z 1999. W 2003 ukończył studia podyplomowe na Wydziale Cybernetyki Wojskowej Akademii Technicznej w zakresie integracji europejskiej i bezpieczeństwa narodowego[5][14].

12 sierpnia 2008 był drugim pilotem lotu z prezydentem Lechem Kaczyńskim udającym się do Gruzji, w trakcie którego piloci odmówili zmiany miejsca lądowania z Gandży, w Azerbejdżanie, na Tbilisi[15][16]. Na początku 2010 brał udział w akcji pomocy humanitarnej dla ofiar trzęsienia ziemi na Haiti[17]. Wracając z Haiti 24 stycznia 2010, wylądował nocą na warszawskim lotnisku wojskowym Okęcie samolotem Tu-154M nr 101 z uszkodzonym blokiem sterowania[18]. 4 lutego 2010 wraz z pozostałymi członkami personelu 36 SPLT za udział w akcji humanitarnej został wyróżniony przez dowódcę Sił Powietrznych RP gen. broni pil. Andrzeja Błasika[17].

W kwietniu 2010 był w załodze dwóch lotów z Warszawy do Smoleńska w Rosji na uroczystości obchodów 70. rocznicy zbrodni katyńskiej. 7 kwietnia 2010 w czasie lotu do Smoleńska z premierem Donaldem Tuskiem pełnił funkcję drugiego pilota[19] (pierwszym pilotem był ppłk pil. Bartosz Stroiński)[20]. Podczas drugiego z lotów 10 kwietnia 2010 zginął w katastrofie polskiego samolotu Tu-154M w Smoleńsku[5][21]. W czasie lotu pełnił funkcję dowódcy załogi samolotu[1], choć według wstępnych planów dowódcą załogi miał być podpułkownik Bartosz Stroiński – pilot, który był dowódcą załogi podczas lotu z 7 kwietnia[22]. Według raportu końcowego Komisja Badania Wypadków Lotniczych Lotnictwa Państwowego (KBWLLP), badającej przyczyny katastrofy, w dniu 10 kwietnia 2010 nie miał ważnych dopuszczeń do wykonywania lądowań jako dowódca samolotu Tu-154M w systemach ILS, NDB, VOR DME, PAR i RSL, a także nie miał ważnych uprawnień do wykonywania lotów w charakterze dowódcy samolotów Tu-154M i Jak-40[23]. 24 kwietnia 2010 został pochowany z honorami wojskowymi na cmentarzu komunalnym pod Grodziskiem Mazowieckim[24], w miejscowości Szczęsne[25]. W trakcie uroczystości pogrzebowych, w których uczestniczył m.in. gen. broni pil. Lech Majewski, reprezentujący Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Kompania Reprezentacyjna Sił Powietrznych oddała salwę honorową, a nad cmentarzem przeleciały trzy samoloty wojskowe z Zespołu Akrobacyjnego „Orlik”[26].

Miał żonę Magdalenę i dwoje dzieci: syna Mikołaja i córkę Marię[1]. Posługiwał się językami rosyjskim i angielskim[27][28][29][30][31].

Pośmiertnie, decyzją ministra obrony narodowej Bogdana Klicha z 13 kwietnia 2010, został awansowany do stopnia majora[32].

9 września 2011 w Olkuszu odsłonięto pomnik poświęcony dwóm pilotom związanym z miastem, którzy zginęli w katastrofach lotniczych: płk. Zdzisławowi Cieślikowi i mjr. Arkadiuszowi Protasiukowi[33].

Odznaczenia | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e Załoga Tupolewa z 36 splt. lotniczapolska.pl, 2010-04-10. [dostęp 2010-04-18].
  2. Wspomnienie o Arkadiuszu Protasiuku. tygodnik.siedlecki.pl, 2010-04-14. [dostęp 2010-04-20].
  3. A. Renkiewicz: Latanie miał we krwi – Arkadiusz Protasiuk we wspomnieniach. przeglad.olkuski.pl, 2010-04-12. [dostęp 2010-04-20].
  4. E. Kotnis-Górka: Pilot tragicznego lotu pochodził z Olkusza. przeglad.olkuski.pl, 2010-04-10. [dostęp 2010-04-12].
  5. a b c d Informacja o przedstawicielach Ministerstwa Obrony Narodowej i Sił Zbrojnych RP, którzy ponieśli śmierć w katastrofie. wp.mil.pl, 2010-04-10. [dostęp 2013-10-08].
  6. m, Załoga Tupolewa z 36 splt - Lotnicza Polska, lotniczapolska.pl, 10 kwietnia 2010 [dostęp 2017-06-20] .
  7. Окончательный отчет Технической комиссии МАК по расследованию катастрофы самолета Ту-154М № 101 Республики Польша, произошедшей 10 апреля 2010 года в районе аэродрома Смоленск «Северный» (ros.). mak.ru. s. 19. [dostęp 2011-06-30].
  8. A. Wróbel: Zginęli w katastrofie Tu-154M. 36splt.sp.mil.pl. [dostęp 2011-10-15].
  9. Piloci prezydenckiego Tu 154M. sp.mil.pl, 2010-04-11. [dostęp 2012-09-09].
  10. Informacja Dowództwa Sił Powietrznych. sp.mil.pl, 2010-05-15. [dostęp 2010-06-06].
  11. Uwagi Rzeczypospolitej Polskiej jako: państwa rejestracji i państwa operatora do projektu Raportu końcowego z badania wypadku samolotu Tu-154M nr boczny 101, który wydarzył się w dniu 10 kwietnia 2010 r., opracowanego przez Międzypaństwowy Komitet Lotniczy MAK. mak.ru, 2010-12-19. s. 30. [dostęp 2011-02-05].
  12. P. Falkowski: Szwajcarski trening. naszdziennik.pl, 2012-04-27. [dostęp 2012-05-07].
  13. Komunikat Dowództwa Sił Powietrznych. sp.mil.pl, 2010-05-19. [dostęp 2012-05-17]. W komunikacie Międzypaństwowego Komitetu Lotniczego (MAK) z 19 maja 2010 podano, że ogólny nalot Arkadiusza Protasiuka wynosił około 3480 godzin, a liczba godzin wylatanych na stanowisku dowódcy Tu-154M 530 godzin, por. Tу-154М № 101 – 19.05.2010 (ros.). mak.ru, 2010-05-19. [dostęp 2010-10-21].
  14. Kpt. pil. Arkadiusz PROTASIUK – lat: 36. gazeta.pl, 2010-04-11. [dostęp 2010-04-12].
  15. Gen. Czaban: Nikt nie szkoli pilotów, żeby ryzykowali. gazeta.pl, 2010-04-21. [dostęp 2010-04-21].
  16. A. Kublik: Medal dla pilota, co Lecha Kaczyńskiego się nie bał. wyborcza.pl, 2008-09-17. [dostęp 2010-04-21].
  17. a b D. Sienkiewicz: Dowódca Sił Powietrznych osobiście podziękował personelowi 36.splt. sp.mil.pl, 2010-02-04. [dostęp 2012-02-07].
  18. Kochali nie tylko lotnictwo. rp.pl, 2010-04-14. [dostęp 2011-10-11].
  19. M. Majewski, P. Reszka: Anatomia katastrofy. tygodnik.onet.pl, 2011-04-12. [dostęp 2012-04-02].
  20. Anna Poppek: Obrączki. Opowieść o rodzinie Marii i Lecha Kaczyńskich. Warszawa: G+J Gruner+Jahr Polska, 2010, s. 14. ISBN 978--83-623-43-08-9.
  21. Oni byli w roztrzaskanym samolocie. dziennik.pl, 2010-04-10. [dostęp 2010-04-14].
  22. J. Osiecki, T. Białoszewski, R. Latkowski, M. Prószyński: Ostatni lot. Raport o przyczynach katastrofy. Warszawa: Prószyński i S-ka, 2011, s. 59. ISBN 978-83-7648-924-7.
  23. Komisja Badania Wypadków Lotniczych Lotnictwa Państwowego (KBWLLP): Raport końcowy w sprawie ustalenia okoliczności i przyczyn katastrofy samolotu TU-154M Nr 101 pod Smoleńskiem. mswia.datacenter-poland.pl, 2011-07-27. s. 116–117. [dostęp 2012-11-09].
  24. Pilot Tu-154M został pochowany z honorami wojskowymi. gazeta.pl, 2010-04-24. [dostęp 2010-04-24].
  25. Ostatnie pożegnanie Majora Arkadiusza Protasiuka. grodzisk.pl, 2010-04-23. [dostęp 2010-04-24].
  26. S. Krejpowicz: Żegnaj panie majorze.... kurierpoludniowy.pl, 2010-04-30. [dostęp 2013-10-10].
  27. Kpt. Protasiuk "doskonale znał jęz. rosyjski i lotnisko w Smoleńsku". gazeta.pl, 12 kwietnia 2010. [dostęp 23 lipca 2014].
  28. Bogdan Klich: to MON zrezygnował z rosyjskiego nawigatora w Tu 154M. polskieradio.pl, 21 stycznia 2011. [dostęp 23 lipca 2014].
  29. Rodzina pilota: Nie wierzymy, że to jego wina!. fakt.pl, 13 kwietnia 2010. [dostęp 23 lipca 2014].
  30. Kapitan Protasiuk doskonale znał język rosyjski. tygodniksiedlecki.com. [dostęp 22 lipca 2014].
  31. Anna Poppek: Obrączki. Opowieść o rodzinie Marii i Lecha Kaczyńskich. Warszawa: G+J Gruner+Jahr Polska, 2010, s. 14. ISBN 978-83-623-43-08-9.
  32. Pośmiertne awanse i odznaczenia dla ofiar katastrofy pod Smoleńskiem. wp.mil.pl, 2010-04-15. [dostęp 2013-10-08].
  33. M. Gleń: Olkusz: żony pilotów odsłoniły tablicę. gazetakrakowska.pl, 2011-09-09. [dostęp 2011-09-10].
  34. M.P. z 2010 r. nr 40, poz. 587
  35. M.P. z 2008 r. nr 18, poz. 182

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Arkadiusz Protasiuk" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy