Bazylika Santa Maria sopra Minerva


Na mapach: 41°53′53″N 12°28′42″E/41,898056 12,478333

Bazylika Santa Maria sopra Minerva w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Bazylika Santa Maria sopra Minervabazylika mniejsza w Rzymie, na Piazza della Minerva, w pobliżu Panteonu.

Kościół gotycki, zbudowany na miejscu wcześniejszej świątyni Minerwy, w latach 1280-1370, trójnawowy, na planie krzyża łacińskiego.

Świątynia ta jest kościołem rektoralnym parafii Santa Maria in Aquiro oraz kościołem tytularnym, mającym również rangę bazyliki mniejszej[1].

Spis treści

Lokalizacja | edytuj kod

Kościół znajduje się w IX. Rione RzymuPigna przy Piazza della Minerva.

Historia | edytuj kod

W 1600 roku miała miejsce renowacja kościoła autorstwa Carlo Maderno, powiększono wówczas apsydę, dodano barokowe elementy dekoracyjne we wnętrzu, zniszczono średniowieczny baldachim nad ołtarzem oraz zmieniono fasadę.[2]

W 1627 roku rozebrano pokój, w którym zmarła św. Katarzyna ze Sieny, i ponownie postawiono go obok zakrystii kościoła.[2]

W 1725 roku ukończono fasadę (która nie została wykończona po przebudowie Maderny), jednak ze względów oszczędnościowych nie została ona ozdobiona dekoracjami.[2] Podczas okupacji Rzymu przez Francuzów (w latach 1798-1814) kościół był używany przez nich jako stajnia, co spowodowało jego dewastację.[2]. Restaurację kościoła rozpoczęto dopiero w 1848 roku, prace nadzorował Fra Girolamo Bianchedi.[2] Prace zakończyły się w 1855 roku, kiedy to przeniesiono relikwie św. Katarzyny ze Sieny pod ołtarz główny.[2]

Do XIX wieku bazylika pełniła funkcję kościoła parafialnego.[2]

Architektura | edytuj kod

Renesansowa fasada zorientowana jest na zachód, znajduje się w niej gotycka rozeta.[2] Na placu przed wejściem stoi pomnik marmurowego słonia dźwigającego na swym grzbiecie egipski obelisk. Rzeźba słonia zaprojektowana została przez Berniniego i wykuta przez Ercole Ferratę w 1667 roku. Słoń jako symbol siły, mądrości i pobożności miał uosabiać te cnoty, uchodzące za bazę chrześcijańskiego wychowania. Łaciński napis na cokole głosi: "Zrozum za sprawą tego oto symbolu, że niewzruszona prawda wymaga krzepkiego rozumu" (Documentum intellige robustae mentis esse solidam sapientiam sustinere).

Słoń ze starożytnym obeliskiem przed bazylikąRozeta

Kościół ma plan bazylikowy, 3-nawowy, z transeptem szerszym od nawy głównej i naw bocznych; budowlę otaczają kaplice boczne z wyjątkiem fasady i apsydy.[2]

Wnętrze bazylikiOłtarz głównyOrgany

Wewnątrz znajdują się grobowce papieży: Klemensa VII, Leona X, Pawła IV, Urbana VII oraz św. Katarzyny ze Sieny, Doktora Kościoła, patronki Włoch, malarza Fra Angelico i arcybiskupa Toledo Bartłomieja Carranzy. W krypcie spoczywa także Józef Szymanowski (1779-1867), polski generał z okresu powstania listopadowego.

Michał AniołChrystus OdkupicielŚw. Katarzyna ze Sieny

Na prawym końcu transeptu znajduje się bogato dekorowana freskami kaplica Carafa (nazywana tak od kardynała Oliviero Carafy, fundatora zdobień (wcześniej kaplica należała do rodziny Rustico).[2] Kaplica jest poświęcona Wniebowzięciu Najświętszej Maryi Panny i św. Tomaszowi z Akwinu.[2] Została poświęcona 1492 roku.[2] Łuk triumfalny kaplicy przypisywany jest Mino da Fiesole, Andrei del Verrocchio i Giuliano da Maiano.[2] Z kolie Filippino Lippi namalował malowidło do ołtarza, jak i freski na ścianie i sklepieniu.[2] Ściana za ołtarzem przedstawia Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny, w towarzystwie aniołów muzyków i apostołów poniżej (dolna część fresku została uszkodzona podczas wylewu Tybru).[2]

Kaplica Carafa
Kaplica CarafaFilippino LippiWniebowzięcie Najświętszej Maryi PannyFilippino LippiTriumf św. Tomasza z AkwinuFilippino Lippi – Cud świętego Tomasza z Akwinu


Kardynałowie prezbiterzy | edytuj kod

Bazylika Santa Maria sopra Minerva jest jednym z kościołów tytularnych nadawanych kardynałom-prezbiterom (Titulus Sanctae Mariae supra Minervam)[3]. Tytuł ten został ustanowiony 24 marca 1557 roku[3], pierwszym kardynałem tytularnym był przyszły papież Pius V.

Philip Thomas Howard (1679-1694) 


Przypisy | edytuj kod

  1. a b Chiesa rettoria santa Maria sopra Minerva w serwisie Diocesi di Roma (wł.). [dostęp 2018-10-24].
  2. a b c d e f g h i j k l m n o Santa Maria sopra Minerva na Churches of Rome (ang.). [dostęp 2018-10-26].
  3. a b Bazylika Santa Maria sopra Minerva w bazie catholic-hierarchy.org (ang.) [dostęp 2018-10-27]

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (kościół katolicki):
Na podstawie artykułu: "Bazylika Santa Maria sopra Minerva" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy