Beer Szewa


Na mapach: 31°15′27″N 34°47′43″E/31,257500 34,795278

Beer Szewa w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Beer Szewa (hebr. באר שבע, Be’er Szewa; arab. بئر السبع, Bir as-Sab) – miasto położone w Dystrykcie Południowym w Izraelu. Jest to największe miasto pustyni Negew, często nazywane „stolicą Negewu”[1].

Spis treści

Położenie | edytuj kod

Miasto jest położone na północnym skraju pustyni Negew, w odległości 38 kilometrów na wschód od wybrzeża Morza Śródziemnego i 120 km na południowy zachód od Jerozolimy.

W jego otoczeniu znajduje się miasteczka Lehawim, Lakija, Omer, Segew-Szalom i Ne’ot Chowaw, kibuc Chacerim, moszawy Tifrach i Newatim, wsie komunalne Eszel ha-Nasi i Gewa’ot Bar, oraz arabskie miejscowości Tirabin al-Sana i Tel Szewa.

Podział administracyjny | edytuj kod

Po uzyskaniu niepodległości przez Izrael, Beer Szewa stała się „laboratorium” dla izraelskich architektów. Podjęto tu próbę stworzenia alternatywy dla standardowych rozwiązań publicznych projektów mieszkaniowych w Izraelu. Obecnie miasto jest podzielone na siedemnaście dzielnic (poza Starym Miastem i położonymi na północy osiedlami Ramot). Dzielnice mieszkaniowe są rozłożone w kształcie parasola i podzielone na cztery sub-dzielnice. Wiele dzielnic jest nazwanych kolejnymi literami alfabetu hebrajskiego. Są to m.in.: Szekhuna Alef, Bet, Gimel, Dalet, Hej, Vav, Tet, Jud-Alef, Ramot, Ramot B, Neve Noj, Ne’ot Lon, Merkaz Ezrachi, Neve Ze’ew, Darom, Stare Miasto, Nahal Beka i Nahal Aszan.

Środowisko naturalne | edytuj kod

Okresowo płynący strumień Aszan w Beer Szewie

Beer Szewa znajduje się w rozległej dolinie Beer Szewy, którą płyną strumienie Be’er Szewa, Kowszim i Katef. Dolina jest zieloną oazą położoną pośrodku pustyni Negew. W jej otoczeniu wznoszą się wzgórza. Dolina otwiera się w kierunku północno-zachodnim, wyjściem z pustyni Negew.

Klimat | edytuj kod

Beer Szewa ma klimat pustynny (w klasyfikacji klimatów Köppena BSh) z wpływami klimatu śródziemnomorskiego. Lata są gorące i suche, a zimy chłodne i deszczowe. Średnia temperatura latem wynosi 32,3 °C, a zimą 17,7 °C (średnia z lat 1988–2000). Opady w okresie lata są rzadkością, i występują zazwyczaj w okresie zimowym od września do maja. Suma rocznych opadów atmosferycznych wynosi 204,1 mm. W okresie zimowym, w wyniku wysokiej wilgotności powietrza, w dolinie Beer Szewy występują mgły i zamglenia. W okresie letnim nadciągają z pustyni Negew burze piaskowe[2].

Demografia | edytuj kod

Pod względem liczebności populacji Beer Szewa jest siódmym miastem Izraela[3]. Zgodnie z danymi Izraelskiego Centrum Danych Statystycznych w 2006 w mieście żyło 185,4 tys. mieszkańców, w tym 98,9% Żydów, w znacznej większości imigrantów z krajów byłego ZSRR[4]. W 2018 roku w mieście żyło 219 863 mieszkańców, w tym 51% to kobiety, a 49% to mężczyźni[5].

Populacja miasta pod względem wieku[5]:


Źródło danych: Central Bureau of Statistics.

Historia | edytuj kod

Tel Be’er Szewa Bitwa pod Beer Szewą – 31 października 1917

Pierwsi ludzie zaczęli osiedlać się na tym obszarze w epoce miedzi. Ówcześni ludzie żyli w jaskiniach, pozostawiając po sobie fragmenty metalowych narzędzi i skorupy naczyń[6]. Odkrycia archeologiczne na położonym kilka kilometrów na północ od miasta wzgórzu Beer Szewa sugerują, że osadnictwo mogło rozpocząć się około 4000 lat p.n.e.[7]

Biblia kilkakrotnie wspomina o mieście Beer Szewa istniejącym za życia Abrahama. Według niej właśnie tutaj Abraham wykopał istniejącą do dzisiaj studnię, zasadził nad nią tamaryszki, a później zawarł przymierze z królem Abimelekiem[a][b][8]. Dlatego nazwano tę miejscowość Beer Szewa, tj. „Studnia Przysięgi[c]. Dolina była wówczas bogata w wodę, o czym świadczą pozostałości licznych studni w okolicy. Ulice miasta były ułożone w siatce, z oddzielnymi dzielnicami administracyjnymi, handlowymi, wojskowymi i mieszkalnymi[9]. Syn Abrahama, Izaak, wybudował w Beer Szewie ołtarz[d]. Również Jakub przebywał w Beer Szewie[e]. Po podboju Kanaanu przez Izraelitów, Beer Szewa była najdalej na południe wysuniętym miastem izraelskim. Zostało ono przyznane pokoleniom Judy i Symeona[f]. Prorok Eliasz schronił się w Beer Szewie, kiedy królowa Izebel kazała go zabić[g]. Synowie proroka Samuela byli sędziami w Beer Szewie[h]. Na przestrzeni wieków miasto było wielokrotnie niszczone i odbudowywane. Po podboju babilońskim miasto zostało opuszczone, a jego mieszkańcy wysiedleni do Babilonii[9]. W okresie panowania rzymskiego i panowania Bizancjum, odbudowane miasto służyło jako pierwsza linia obrony przed najazdami Nabatejczyków. Ostatni mieszkańcy opuścili miasto podczas podboju arabskiego w VII wieku.

Turcy, którzy panowali nad tą ziemią od XVI wieku, nie byli zainteresowani rozwojem miasta, które podupadło. Do XIX wieku zamieszkiwali tu tylko Beduini. Europejscy pielgrzymi wspominają o Beer Szewie jako o obszarze jałowej ziemi, na której żyła garstka Beduinów. Dopiero pod koniec XIX wieku Turcy wybudowali tutaj posterunek policji, drogę i kilka niewielkich budynków. Plan rozbudowy miasta przygotowali niemieccy i szwajcarscy architekci. Przygotowali oni siatkę ulic, której wzór zachował się do tej pory na Starym Mieście. Wszystkie domy budowane w tym okresie były jednopiętrowymi budynkami. Nad całością górował dwupiętrowy gmach posterunku policji[10]. Podczas I wojny światowej Turcy wybudowali wojskową linię kolejową do Beer Szewy. W dniu 30 października 1915, w uroczystości otwarcia linii kolejowej uczestniczył Ahmed Cemal. Budowa tej linii była bardzo ważna dla tureckiej armii walczącej z Brytyjczykami stacjonującymi w Egipcie[11]. Beer Szewa odegrała ważną rolę podczas brytyjskiej kampanii na Synaju i w Palestynie. 31 października 1917 australijska 4 Brygada Lekkiej Kawalerii zdobyła Beer Szewę. Była to ostatnia szarża kawalerii w historii brytyjskiej armii. Na skraju Starego Miasta znajduje się wojskowy cmentarz z grobami australijskich i brytyjskich żołnierzy poległych w bitwie o miasto. Zdobycie tutejszych studni z wodą było bardzo ważne i umożliwiło Brytyjczykom prowadzenie dalszych operacji militarnych w Palestynie[12].

W następnych latach miasto było ważnym ośrodkiem brytyjskiej administracji w Mandacie Palestyny. W maju 1918 uruchomiono komercyjne połączenia kolejowe na linii z Rafah do Beer Szewy. Po arabskich rozruchach w 1928 i w latach 1936–1939, większość Żydów opuściła miasto. Przyjęta 29 listopada 1947 Rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 181 przyznała Beer Szewę państwu arabskiemu, które miało powstać w Palestynie[13]. Na samym początku I wojny arabsko-izraelskiej w maju 1948 miasto zajęły wojska egipskie. W październiku Izraelczycy przeprowadzili operację Jo’aw, w trakcie której doszło do bitwy o Beer Szewę i zajęcia miasta rankiem 21 października. Po wojnie Beer Szewa weszła w granice państwa Izrael.

Nazwa Beer Szewy w językach hebrajskim, arabskim i angielskim

W latach 50. XX wieku miasto rozbudowało się w kierunku północnym. W tym samym okresie rząd przysłał do miasta 6500 imigrantów w celu rozwoju miasta, które dawało zatrudnienie w instytucjach rządowych. W latach 60. XX wieku wybudowano nowoczesny Szpital Soroka, a w latach 70. XX wieku otworzono Uniwersytet Ben Guriona. W pierwszych dekadach miasto rozwijało się jako projekt rządowy. Postrzegane było jako wrota dla kolejnych osadników wysyłanych na Negew. Z czasem, w ramach kolejnych fal napływu żydowskich imigrantów z Północnej Afryki, Bliskiego Wschodu, ZSRR i Etiopii Beer Szewa została zdominowana przez Izraelczyków, a Beduini stali się mniejszością[14]. Większość parków, centrów społecznych, miejsc wypoczynkowych było finansowanych z pieniędzy rządowych lub międzynarodowych organizacji żydowskich. Zapoczątkowano ideę „kwitnienia pustyni” w celu polepszenia jakości życia w mieście[15]. W latach 70. i 80 XX wieku liczba mieszkańców rosła, jednak wynikało to z kierowania do Beer Szewy kolejnych imigrantów. Miasto z tamtego obszaru nie oferowało wiele, rozwijały się nowe osiedla, ale nie było nowych miejsc zatrudnienia[15]. Dopiero w latach 90. XX wieku miasto zaczęło się rozwijać na nowo. Władze, jako nieliczne w skali całego kraju, zgodziły się przyjąć nowych imigrantów z ZSRR. Przybyło ich wtedy 70 000, co stanowiło 45% wszystkich mieszkańców Beer Szewy. Było to impulsem do rozwoju sektora budowlanego w regionie. Wraz z nowymi mieszkańcami do miasta kierowane były rządowe subsydia na cele akomodacji i absorpcji. W tym samym czasie wybudowano pierwsze duże centra handlowe w mieście, które były nie tylko źródłem dochodu, ale także miejscem zatrudnienia. Władze miasta położyły również nacisk na rozwój sektora prywatnego. Gwałtowny rozwój miasta sprawił, że dzielnice wokół Uniwersytetu, Szpitala Soroka i Starego Miasta stały się zaniedbane i zaczęły się w nich pojawiać liczne problemy socjalne i społeczne[16]. Od 2008 roku, nowy burmistrz rozpoczął program rozwoju miasta, zmiany jego wizerunku i podjął próby ściągnięcia do Beer Szewy firm związanych z przemysłem high-tech, telekomunikacją i nauką. Część z wojskowych instalacji i baz przeniesiono poza miasto, m.in. do Bazy im. Ariela Szarona. Rozpoczęto budowę nowoczesnego Parku Technologicznego oraz osiedla o wyższym standardzie mieszkalnictwa[17].

Nazwa | edytuj kod

Nazwa miasta składa się z dwóch słów: „be’er” i „szewa”. Pierwsze słowo „be’er” jest tłumaczone jako „studnia”. Natomiast słowo „szewa” jest tłumaczone jako „przysięga” (przysięga Abrahama z Abimelekiem) lub „siedem” (siedem studni wykopanych przez Izaaka). Nazwa miasta może więc zostać przetłumaczona jako „Siedem Studni” lub „Studnia Przysięgi[9].

Symbole | edytuj kod

Godło Beer Szewy

Obecne godło miasta zostało przyjęte w 1970. Zostało zaprojektowane przez grafika Cheziego Mora. Godło miasta zawiera w sobie drzewo tamaryszku, które miało być zasadzone przez Abrahama. W rejonie miasta tamaryszki powszechnie rosną. Drzewo jest symbolicznie przedstawione, jakby składało się z wielu cegieł, co wyraża rozwój budownictwa miasta. Poniżej drzewa umieszczono dwanaście stel wyobrażających dwanaście pokoleń Izraela, które zostały zgromadzone z wygnania po całym świecie i przybyły by mieszkać w mieście. Z boku widoczna jest wieża widokowa wybudowana obok ratusza miejskiego. Napis w języku hebrajskim „wa-jita Eshel ba-Weer szewa(...)” jest cytatem pierwszej części wersetu z Księgi Rodzaju 21:33 „Abraham zaś zasadził w Beer-Szewie drzewo tamaryszkowe(...)”[1].

Polityka | edytuj kod

Beer Szewa jest stolicą Dystryktu Południowego. Od 2008 burmistrzem miasta jest Ruwik Danilowicz, a jego zastępcą jest Ja’akow Turner.

Rada Miejska | edytuj kod

Współpraca międzynarodowa | edytuj kod

Beer Szewa posiada czternaście miast partnerskich: La Plata w Argentynie, Parramatta w Australii, Addis Abeba w Etiopii (2001), Cebu City na Filipinach, Lyon we Francji (1977), Oni w Gruzji (2000), Montreal i Winnipeg w Kanadzie, Rosenheim i Wuppertal w Niemczech, Kluż-Napoka w Rumunii, Nisz w Serbii, Seattle w Stanach Zjednoczonych, oraz Adana w Turcji (2001).

Wybory do Knesetu | edytuj kod

Frekwencja wyniosła 63,18%. Zagłosowało 98 993 osób z 156 696 uprawnionych[19].

Oświata | edytuj kod

Wejście na kampus Uniwersytetu Ben Guriona Szpital Soroka w Beer Szewie Negev Mall Tower

W Beer Szewie ma swoją siedzibę Uniwersytet Ben Guriona (założony w 1969). Działalność uniwersytetu jest skoncentrowana na propagowaniu idei zagospodarowania regionu Negewu. Jest to jeden z najszybciej rozwijających się uniwersytetów w Izraelu. Po upadku Związku Radzieckiego osiedliło się tutaj wielu znanych profesorów z uczelni w Leningradzie, Rydze, Moskwie, Charkowie i innych. Obok uniwersytetu działa znany na całym świecie ośrodek badań nad przyrodą pustyni. Tutejsi naukowcy bezustannie pracują nad nowymi systemami nawadniania pustyni i lepszymi rodzajami upraw rolniczych.

Obok Uniwersytetu Ben Guriona w Beer Szewie istnieją również inne placówki szkolnictwa wyższego: Otwarty Uniwersytet Izraela, Akademia Techniczna im. Samiego Szamuna[20], Wyższa Szkoła Technologii Sił Powietrznych Izraela[21].

Gospodarka | edytuj kod

Współczesne miasto Beer Szewa jest ważnym ośrodkiem przemysłu maszynowego, elektronicznego, chemicznego, włókienniczego i odzieżowego, materiałów budowlanych i spożywczego. Przez miasto przechodzi rurociąg z Ejlatu do Hajfy.

Na zachód od Beer Szewy znajduje się duża baza Izraelskich Sił Powietrznych Chacerim. W 1977 otworzono tutaj słynne muzeum lotnictwa.

Na północ od stacji Beer Szewa Północ/Uniwersytet rozwija się Zaawansowany Park Technologiczny, który jest rozwijany w ramach kooperacji sektora publicznego (rząd, Uniwersytet Ben Guriona i wojsko) i prywatnego. Ma on skupić w mieście sektor cyberbezpieczeństwa, nanotechnologii, telekomunikacji. Również wojsko planuje stworzyć w Beer Szewie centrum bezpieczeństwa cybernetycznego Izraela. Premier Binjamin Netanjahu zapowiedział, że miasto ma się stać stolicą cyberbezpieczeństwa świata. Zapoczątkowane inicjatywy mają stworzyć wiele tysięcy nowych miejsc pracy[22][23].

Do 2016 roku w mieście funkcjonowało 9299 firm, z czego w samym 2016 roku otwarto ich 898. Pensja brutto w 2016 roku osób samozatrudnionych wyniosła 8291 NIS, a osób zatrudnionych 9399 NIS[5].

W mieście działa 110 firm powstałych w ramach sturt-up, w których pracuje 500 osób. W tym 44% z tych firm powstało w Parku Technologicznych Gaw Jam Negew, 5% wokół Uniwersytetu Ben Guriona, 41% wokół miasta, a 10% w Starym Mieście. Na chwilę obecną Park Technologiczny zatrudnia 2500 osób, w którym na chwilę obecną istnieje pond 70 firm oraz 7 firm międzynarodowych zajmujących się badaniami i rozwojem[5].

Transport | edytuj kod

Miasto posiada połączenie z Tel Awiwem za pośrednictwem drogi ekspresowej nr 40 (Kfar Saba-Ketura) i z Aszkelonem za pośrednictwem drogi ekspresowej nr 25 (Nachal Oz – Beer Szewa-Arawa).

W mieście znajdują się dwie stacje kolejowe Rakewet Jisra’el: Beer Szewa i Beer Szewa Cafon. Pociągi z Beer Szewy jadą do Naharijji, Hajfy i Tel Awiwu.

Beer Szewa posiada Centralny Dworzec Autobusowy, z którego realizowane są połączenia głównych przedsiębiorstw transportowych w Izraelu jak: Egged, Metropolin, Dan Ba-Darom, Kawim. Dodatkowo spod dworca jeżdżą szeruty i taksówki.

Beer Szewa posiada w pełni rozwinięty autobusowy transport miejski Dan Beer Szewa.

W odległości 10 km na północny zachód od miasta jest położony port lotniczy Taymen, który obsługuje krajowe linie lotnicze oraz czarterowe przeloty turystyczne.

Turystyka | edytuj kod

Muzeum Kultur Islamskich i Bliskowschodnich Park gen. Allenby w przeszłości

W mieście oraz w jego okolicach znajdują się następujące atrakcje turystyczne i miejsca warte odwiedzenia:

  • Pomnik Żołnierzy Palmachu Brygady Negew. Znajduje się na wzgórzu na północny wschód od dworca kolejowego Ber Szewa Północ/Uniwersytet. Na miejscu znajdują się instalacje artystyczne, mapy i makiety operacji wojskowych oraz punkty do pikniku. Ze wzgórza rozciąga się widok na miasto (7R8C+J6 Beer Szewa, Izrael);
  • Cmentarz muzułmański przy ulicy Dawida Tuwijahu, naprzeciwko Centrum Handlowego Kanjon ha-Negew;
  • Muzeum Kultur Islamskich i Bliskowschodnich oraz Muzeum Sztuki Negewu[24]. Oba znajdują się obok siebie przy jednej z głównych ulic Starego Miasta – Ha-Acmaut. Pierwsze z nich jest ulokowane w budynku starego meczetu, który po wojnie w 1948 roku był budynkiem sądu i więzieniem. Można tam zobaczyć arabską biżuterię, mozaiki i fontanny. Drugie muzeum można uznać za lokalne, w którym są wystawiane prace lokalnych i krajowych artystów;
  • Ogród gen. Allenby. Pierwszy ogród powstały w Beer Szewie. Znajduje się przy ulicy Ha-Acmaut obok kwatery głównej Dowództwa Południe i siedziby policji;
  • Cmentarz Żołnierzy ANZAC. Znajduje się przy ulicy Ha-Acmaut. Miejsce ogólnodostępne dla zwiedzających. Można tu obejrzeć nagrobki żołnierzy ANZAC (australijskich i nowozelandzkich) walczących w bitwie o Beer Szewę w trakcie I wojny światowej. Obok jest interaktywne muzeum poświęcone temu miejscu. Znajduje się przy drodze Derech Chewron. W rocznicę bitwy o Beer Szewę organizowana jest parada i rekonstrukcja historyczna[25];
  • Studnia Abrahama. Przedstawia historię Abrahama i prezentuje interaktywne eksponaty;
  • Brama do Negewu. Interaktywne miejsce przy ulicy Ha-Hagana, w którym prezentowane są możliwości jakie daje Negew, miejsca warte zobaczenia, można tu poznać informacje o regionie i jego rozwoju, zobaczyć film prezentujący historię osadnictwa na Negewie;
  • Centrum Kultury – Turecka Stacja Kolejowa. Znajduje się przy ulicy Dawida Tuwijahu, ok. 600 metrów od Cmentarza Żołnierzy ANZAC. Jest to stara turecka stacja kolejowa, w której można obejrzeć wagony kolejowe oraz lokomotywę;
  • Park Żołnierza Australijskiego. Park na skrzyżowaniu ulic Szaul ha-Melech i Aba Achimeir. Znajduje się tu rzeźba australijskiego kawalerzysty, ścieżka historyczna poświęcona siłom ANZAC na Bliskim Wschodzie podczas I wojny światowej i walkom w Palestynie. Jest tu także zakryty park dla dzieci;
  • ZOO Negewu[26]. W tym ZOO można zobaczyć różne gatunki zwierząt występujących w regionie Bliskiego Wschodu i nie tylko. Do tego miejsca najlepiej dotrzeć autem lub na pieszo. Autobusy nie kursują do tego miejsca, najbliższy przystanek to Dawid Tuwijahu/Ecel (7Q55+29 Beer Szewa, Izrael);
  • Bet Eszel. Nieistniejący już kibuc na południu Beer Szewy, zniszczony w trakcie wojny w 1948 roku. Znajduje się przy drodze ekspresowej nr 25;
  • Park Narodowy Tel Beer Szewa[27]. Wykopaliska archeologiczne położone przed beduińska miejscowością Tel Szewa. Jest to miejsce, w którym miała znajdować się biblijna Beer Szewa. Można tu dojechać autobusem nr 10 Metropolin;
  • Muzeum Sił Lotniczych Izraela[28]. Muzeum poświęcone Siłom Lotniczym Izraela. Można tu zobaczyć wyposażenie (myśliwce, śmigłowce, samoloty transportowe i pasażerskie, zestawy p-lot.) używane przez Izrael, zdobyte na państwach arabskich lub przekazane przez inne armie. Obok znajduje się lotnisko wojskowe, co umożliwia usłyszenie i zobaczenie lądujących i startujących samolotów odrzutowych. Można tu dojechać autobusem nr 40 linii Dan Ba-Darom.

Ludzie związani z Beer Szewą | edytuj kod

 Zobacz też kategorie: Ludzie związani z Beer Szewą, Ludzie urodzeni w Beer Szewie.

Współpraca | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. Zobacz: Księga Rodzaju 46:1-7 : „(1) Izrael wyruszył w drogę z całym swym dobytkiem. A gdy przybył do Beer-Szeby, złożył ofiarę Bogu ojca swego, Izaaka. (2) Bóg zaś w widzeniu nocnym tak odezwał się do Izraela: Jakubie, Jakubie! A gdy on odpowiedział: Oto jestem, (3) rzekł do niego: Jam jest Bóg, Bóg ojca twego. Idź bez obawy do Egiptu, gdyż uczynię cię tam wielkim narodem. (4) Ja pójdę tam z tobą i Ja stamtąd cię wyprowadzę, a Józef zamknie ci oczy. (5) Potem Jakub wyruszył z Beer-Szeby. Synowie Izraela umieścili ojca swego, Jakuba, swe dzieci i żony na wozach, które faraon przysłał dla przewiezienia ich. (6) Zabrali też swe trzody i swój dobytek, który nabyli w Kanaanie. Tak przybył Jakub do Egiptu wraz z całym potomstwem: (7) wziął z sobą do Egiptu synów, wnuków, córki i wnuczki – całe swe potomstwo.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  2. Zobacz: Księga Jozuego 19:1,2 : „(1) Drugi los przypadł w udziale Symeonowi – pokoleniu potomków Symeona – według ich rodów, a dział ich znajdował się pośród dziedzictwa potomków Judy. (2) Zaliczały się do ich działu: Beer-Szeba, Szema, Molada.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  3. Zobacz: Księga Rodzaju 21:27-34 : „(27) A potem Abraham dał Abimelekowi owce i woły, i tak obaj zawarli przymierze. (28) Abraham wydzielił nadto z trzody siedem jagniąt. (29) Abimelek zapytał Abrahama: Co znaczy tych siedem jagniąt, które oddzieliłeś? (30) Odpowiedział Abraham: Tych siedem jagniąt przyjmiesz ode mnie, żebym mógł mieć dowód, że to ja wykopałem ową studnię. (31) Dlatego nazwano tę miejscowość Beer-Szeba, że tam obaj złożyli przysięgę. (32) Po zawarciu przymierza w Beer-Szebie Abimelek i dowódca jego wojska Pikol udali się w powrotną drogę do kraju Filistynów. (33) Abraham zaś zasadził w Beer-Szebie drzewo tamaryszkowe. Tam też wzywał imienia Pana, Boga Wiekuistego. (34) I tak przebywał Abraham przez długi czas w kraju Filistynów.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  4. Zobacz: Księga Rodzaju 26:23-33 : „(23) Potem wyruszył Izaak do Beer-Szeby. (24) I zaraz pierwszej nocy ukazał mu się Pan i rzekł: Ja jestem Bogiem twego ojca, Abrahama. Nie lękaj się, bo Ja będę z tobą. I będę ci błogosławił, rozmnażając twoje potomstwo przez wzgląd na Abrahama, który Mi służył. (25) Izaak zbudował więc tam ołtarz i wzywał imienia Pana. Rozbił też tam swój namiot, a słudzy Izaaka wykopali tam studnię. (26) Potem przybyli z Geraru Abimelek i Achuzat, jeden z przyjaciół Abimeleka, oraz dowódca wojska, Pikol. (27) Izaak rzekł do nich: Czemu przybywacie do mnie, przecież znienawidziliście mnie i kazaliście mi się od was oddalić? (28) Oni zaś odpowiedzieli: Widząc, jak Pan jest z tobą, postanowiliśmy, aby istniała między nami, czyli między tobą a nami umowa. Chcemy z tobą zawrzeć przymierze, (29) że nie uczynisz nam nic złego, jak i my nie skrzywdziliśmy ciebie, wyświadczając ci tylko dobro, i pozwoliliśmy ci spokojnie odejść. Niechaj ci więc teraz Pan błogosławi! (30) Izaak wyprawił im ucztę, oni zaś jedli i pili. (31) Nazajutrz rano złożyli sobie nawzajem przysięgę, po czym Izaak ich pożegnał i rozstali się w zgodzie. (32) A gdy tego dnia słudzy Izaaka przynieśli mu wiadomość o studni, którą wykopali, mówiąc: Znaleźliśmy wodę, (33) nazwał on tę studnię Szibea – Stąd miasto to nosi po dzień dzisiejszy nazwę Beer-Szeba.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  5. Zobacz: Księga Rodzaju 28:10-15 : „(10) Kiedy Jakub wyszedłszy z Beer-Szeby wędrował do Charanu, (11) trafił na jakieś miejsce i tam się zatrzymał na nocleg, gdyż słońce już zaszło. Wziął więc z tego miejsca kamień i podłożył go sobie pod głowę, układając się do snu na tym właśnie miejscu. (12) We śnie ujrzał drabinę opartą na ziemi, sięgającą swym wierzchołkiem nieba, oraz aniołów Bożych, którzy wchodzili w górę i schodzili na dół. (13) A oto Pan stał na jej szczycie i mówił: Ja jestem Pan, Bóg Abrahama i Bóg Izaaka. Ziemię, na której leżysz, oddaję tobie i twemu potomstwu. (14) A potomstwo twe będzie tak liczne jak proch ziemi, ty zaś rozprzestrzenisz się na zachód i na wschód, na północ i na południe; wszystkie plemiona ziemi otrzymają błogosławieństwo przez ciebie i przez twych potomków. (15) Ja jestem z tobą i będę cię strzegł, gdziekolwiek się udasz; a potem sprowadzę cię do tego kraju. Bo nie opuszczę cię, dopóki nie spełnię tego, co ci obiecuję.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  6. Zobacz: Księga Jozuego 15:21, 28 : „(21) Miasta na krańcu pokolenia Judy, ku granicy Edomu w Negebie, były następujące: ... (28) Chasar-Szual, Beer-Szeba, Bizjota i jego miasta zależne.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  7. Zobacz: 1 Księga Królewska 19:3,4 : „(3) Wtedy <Eliasz>zląkłszy się, powstał i ratując się ucieczką, przyszedł do Beer-Szeby w Judzie i tam zostawił swego sługę, (4) a sam na [odległość] jednego dnia drogi poszedł na pustynię. Przyszedłszy, usiadł pod jednym z janowców i pragnąc umrzeć, rzekł: Wielki już czas, o Panie! Odbierz mi życie, bo nie jestem lepszy od moich przodków.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  8. Zobacz: 1 Księga Samuela 8:1,2 : „(1) Kiedy jednak Samuel się postarzał, sędziami nad Izraelem ustanowił swoich synów. (2) Pierworodny syn jego nazywał się Joel, drugiemu było na imię Abiasz: sądzili oni w Beer-Szebie.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Beer Szewa (Israel) (ang.). W: Flags of the World [on-line]. [dostęp 2011-10-13].
  2. Prognoza pogody i opady w Be’er Szewie (pol.). W: Meteovista [on-line]. [dostęp 2011-10-13].
  3. Table 3 – Population of Localities Numbering Above 2,000 Residents and Other Rural Population (ang.). W: Israel Central Bureau of Statistics [on-line]. [dostęp 2011-10-12].
  4. Israel Central Bureau of Statistics (ang.). W: Israel Central Bureau of Statistics [on-line]. [dostęp 2011-10-12].
  5. a b c d עיריית באר שבע, באר שבע במספרים [dostęp 2019-05-05] .
  6. Beersheba (ang.). W: Virtual Israel Experience [on-line]. [dostęp 2011-10-13].
  7. Z. Herzog: Beer-sheba II: The Early Iron Age Settlements. Tel Awiw: Institute of Archaeology, Tel Aviv University and Ramot Publishing Co., 1984.
  8. Zofia Włodarczyk: Rośliny biblijne. Leksykon. Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, 2011. ISBN 978-83-89648-98-3.
  9. a b c Jacqueline Schaajje: Tel Beer Szewa (ang.). W: Jewish Magazine [on-line]. 2002. [dostęp 2011-10-13].
  10. Ze’ew Wilnaj: Beer Szewa – Ariel Encyclopedia. Tel Awiw: Sifriyat HaSadeh, 1969, s. 473–515.
  11. Paul Cotterell: The Railways of Palestine and Israel. Abingdon: Tourret Publishing, 1986, s. 14–31. ISBN 978-0-905878-04-1.
  12. Gideon Biger: An Empire in the Holy Land: Historical Geography of the British Administration in Palestine, 1917–1929. Jerusalem: Magnes Press, 1994, s. 23–24.
  13. United Nations General Assembly Resolution 181 (ang.). W: The Avalon Project – Yale Law School [on-line]. [dostęp 2011-10-13].
  14. NufarN. Avni NufarN., NuritN. Alfasi NuritN., LisaL. Bornstein LisaL., City profile: Beersheba, „Cities”, 53, 2016, s. 20, DOI10.1016/j.cities.2015.12.010 .
  15. a b NufarN. Avni NufarN., NuritN. Alfasi NuritN., LisaL. Bornstein LisaL., City profile: Beersheba, „Cities”, 53, 2016, s. 21-23, DOI10.1016/j.cities.2015.12.010 .
  16. NufarN. Avni NufarN., NuritN. Alfasi NuritN., LisaL. Bornstein LisaL., City profile: Beersheba, „Cities”, 53, 2016, s. 23-24, DOI10.1016/j.cities.2015.12.010 .
  17. NufarN. Avni NufarN., NuritN. Alfasi NuritN., LisaL. Bornstein LisaL., City profile: Beersheba, „Cities”, 53, 2016, s. 24-26, DOI10.1016/j.cities.2015.12.010 .
  18. עיריית באר שבע, מועצת העיר [dostęp 2019-05-05] .
  19. a b תוצאות האמת נחשפו: כך הצביעו תושבי באר שבע, „B7Net”, 10 kwietnia 2019 [dostęp 2019-05-05] .
  20. Akademia Techniczna im. Samiego Szamuna
  21. Wyższa Szkoła Technologii Sił Powietrznych Izraela
  22. BrianB. Tylor BrianB., Advanced Technologies Park: An ecosystem of tech innovation in southern Israel, „TechRepublic”, 19 marca 2014 [dostęp 2019-05-05] .
  23. ShoshannaS. Solomon ShoshannaS., IDF sees move south as way to rebrand as tech giant, „The Times of Israel”, 22 stycznia 2018 [dostęp 2018-05-05] .
  24. Muzeum Sztuki Negewu
  25. TamarT. Pileggi TamarT., Remembering the soldiers who liberated Beersheba and galloped into history | The Times of Israel, „The Times of Israel”, 1 listopada 2017 [dostęp 2019-05-05] .
  26. ZOO Negewu
  27. Park Narodowy Tel Beer Szewa
  28. Muzeum Sił Lotniczych Izraela

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (miasto):
Na podstawie artykułu: "Beer Szewa" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy