Cyklosarin


Cyklosarin w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Cyklosarin, GFfosforoorganiczny związek chemiczny z grupy fosfonianów, ester cykloheksylowy kwasu metylofluorofosfonowego, analog sarinu i etylosarinu. Jest nieodwracalnym inhibitorem acetylocholinoesterazy i paralityczno-drgawkowym bojowym środkiem trującym znajdującym się w wykazie 1A Konwencji o zakazie broni chemicznej[a][5].

Cyklosarin ma postać klarownej, bezbarwnej cieczy o słodkim zapachu stęchlizny, praktycznie nierozpuszczalnej w wodzie[4]. Jest dość odporny na hydrolizę – rozkłada się dopiero przy ogrzewaniu lub w obecności alkaliów z wytworzeniem kwasu fluorowodorowego i kwasu cykloheksylometylofosfonowego, które są mniej toksyczne od cyklosarinu[6].

Główną drogą narażenia jest układ oddechowy, choć cyklosarin może wniknąć do organizmu również przez skórę i układ pokarmowy. Wykazuje działanie silnie inhibitujące acetylocholinoesterazę[7].

  • LD50 16–400 μg/kg (mysz, przez skórę)[6]
  • LCt50 35 mg·min/m³[6]

Uwagi | edytuj kod

  1. Cyklosarin znajduje się w wykazie pod nazwą ogólną „alkilo(Me, Et, n-Pr lub i-Pr)-fluorofosfoniany O-alkilu (≤C10, w tym cykloalkilu)”.

Przypisy | edytuj kod

  1. Hoenig 2006 ↓, s. 92.
  2. Ellison 2008 ↓, s. 20.
  3. a b c d Ellison 2008 ↓, s. 21.
  4. a b c d e Hoenig 2007 ↓, s. 92.
  5. Schedule 1. Chemical Weapons Convention (ang.). Organizacja ds. Zakazu Broni Chemicznej. [dostęp 2015-05-08].
  6. a b c Hoenig 2007 ↓, s. 93.
  7. Hoenig 2007 ↓, s. 91–92.

Bibliografia | edytuj kod

  • D. HankD.H. Ellison D. HankD.H., Handbook of Chemical and Biological Warfare Agents, wyd. 2, Boca Raton: CRC Press, 2008, ISBN 978-0-8493-1434-6 .
  • Cyclosarin – GF, [w:] Steven L.S.L. Hoenig Steven L.S.L., Compendium of Chemical Warfare Agents, New York: Springer, 2007, ISBN 978-0-387-34626-7 .
Na podstawie artykułu: "Cyklosarin" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy