David Lynch


David Lynch w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

David Keith Lynch[1][2] (ur. 20 stycznia 1946 w Missoula) – amerykański reżyser, aktor, producent i scenarzysta filmowy, muzyk, malarz[3].

Spis treści

Twórczość | edytuj kod

Jest jednym z najbardziej kontrowersyjnych i charakterystycznych amerykańskich reżyserów filmowych. Wypracował własny styl, w którym równie istotną rolę odgrywają wszystkie elementy dzieła: postacie, światło, montaż, muzyka. W swoich filmach często odwołuje się do elementów surrealistycznych, chętnie tworzy wariacje na temat ludzkiej podświadomości, marzeń i fobii. Część filmów stara się pokazać ciemną, ukrytą stronę życia prowincjonalnych miasteczek. Światową sławę przyniósł Lynchowi zrealizowany w 1989 serial telewizyjny Miasteczko Twin Peaks, choć już wcześniej był nominowany do Oscara za film Człowiek słoń[4].

Filmy Lyncha mają także charakter demaskatorski (Mulholland Drive, Dzikość serca, Blue Velvet) dzięki odsłanianiu kurtyny, przedstawianiu zakulisowego życia bohaterów, skrywanych przed zewnętrznym światem intryg. Fabuła jego filmów poprzez to staje się wielopłaszczyznowa, przy czym płaszczyzny te przenikają się wzajemnie. Rzeczywistość snu przenika się z rzeczywistością codzienności, przez co rozmyte wątki trudno jednoznacznie zinterpretować. Widz skazany jest na konieczność samodzielnego rozwiązywania zagadek, surrealistycznych metafor, łączenia przypadkowych zdarzeń w całość[5].

Inland Empire powstał częściowo w Łodzi, gdzie reżyser planował otworzyć studio filmowe. Od 2003 realizowany jest również filmowy projekt o roboczym tytule The Green Room in Lodz, którego epizody wykorzystano w Inland Empire.

Przewodniczył jury konkursu głównego na 51. MFF w Wenecji (1994) oraz na 55. MFF w Cannes (2002). Był członkiem Komitetu Honorowego festiwalu Camerimage.

Od lipca 1973 David Lynch praktykuje medytację transcendentalną[6]. W 1975 w ośrodku Spiritual Regeneration Movement w Los Angeles w Kalifornii poznał guru Maharishiego Yogi. Odtąd promuje szkoły „latających joginów”[7], a pomagają mu w tym uznane gwiazdy muzycznego showbiznesu jak Donovan, George Harrison, Paul McCartney, Sheryl Crow, Eddie Vedder, Moby, Ben Harper, Trent Reznor i Mike Love z The Beach Boys. W 2013 Lynch nagrał płytę The Big Dream, która jest mantrą do guru Maharishiego Yogi[8][9]. Została ona przypomniana w 2014 wydawnictwem „The Big Dream Remix EP”, zawierającym cztery utwory z podstawowego albumu w remiksach[10].

Odznaczenia | edytuj kod

Wybrana filmografia | edytuj kod

Pełny metraż | edytuj kod

Krótki metraż | edytuj kod

Seriale TV | edytuj kod

Teledyski | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. David Lynch (ang.). Listal. [dostęp 2015-12-20].
  2. Personalidade: David Lynch (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2015-12-20].
  3. David Lynch - Director Biography (1946-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2015-12-20].
  4. David Lynch (wł.). MYmovies.it. [dostęp 2015-12-20].
  5. David Lynch: wolę kino europejskie (pol.). cialo-umysl-dusza.pl. [dostęp 2012-05-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-02)].
  6. Łukasz Długowski (2014-10-03): Łowca dusz (pol.). Gazeta Wyborcza. [dostęp 2014-11-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-02)].
  7. Tadeusz Sobolewski (2014-05-14): David Lynch i latający jogini (pol.). Gazeta Wyborcza. [dostęp 2014-11-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-02)].
  8. David Lynch, Ashutosh Maharaj medytacja transcendentalna i sekta (pol.). wykop.pl. [dostęp 2014-11-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-02)].
  9. Łukasz Długowski (2014-10-03): Władcy umysłów. Jak powstają i działają nowe religie (pol.). National Geographic. [dostęp 2018-07-31]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-08-18)].
  10. Twórca Twin Peaks pod wpływem sekty? (pol.). Głos Wielkopolski. [dostęp 2014-11-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-02)].
  11. EN 2007, David Lynch Devient Chevalier de la Légion d’Honneur (fr.). puretrend.com. [dostęp 2014-11-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-02)].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "David Lynch" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy