Dominik Marcinkiewicz


Dominik Marcinkiewicz w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Dominik Marcinkiewicz vel Dominik Dunin-Marcinkiewicz, ros. Доминик Аполлинарьевич Дунин-Марцинкевич (ur. 24 września[1] 1868 w Nowogródku, zm. 17 maja 1934 w Równem) – generał brygady Wojska Polskiego.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Dominik Marcinkiewicz urodził się 24 września 1868 w Nowogródku, w ówczesnej guberni mińskiej, jako syn Feliksa Apolinarego i Antoniny z Kowalewskich[2][3][4]. Pochodził z rodziny uczestników powstania styczniowego z 1863, zesłanych na wschód Imperium Rosyjskiego[5]. Ukończył szkołę realną w Saratowie[6] lub w Petersburgu[5]. W 1891 roku rozpoczął zawodową służbę wojskową w Armii Imperium Rosyjskiego, jako oficer piechoty[3][7]. Ukończył szkołę wojenną[5]. W latach 1904–1905 na wojnie rosyjsko-japońskiej dowodził kompanią. 1 stycznia 1909 roku, w stopniu kapitana, pełnił służbę w 226 Bobrujskim rezerwowym pułku piechoty, który stacjonował w Carycynie i wchodził w skład 57 Rezerwowej Brygady Piechoty[8]. W czasie I wojny światowej na froncie niemieckim dowodził kompanią, batalionem i pułkiem[5][3][6]. Latem 1915 roku w stopniu podpułkownika dowodził I batalionem 187 Awarskiego pułku piechoty. Walczył w rejonie Twierdzy Dęblin. Był ciężko ranny[5]. W 1916 roku został odznaczony Orderem św. Anny 2 klasy z Mieczami[9][10]. W tym samym roku awansował na pułkownika[3].

W 1917 wstąpił do formowanego I Korpusu Polskiego w Rosji[5]. W Zubcowie był organizatorem, a następnie dowódcą 7 pułku strzelców polskich w okresie od sierpnia 1917 roku do 25 lutego 1918[5][11]. W lutym 1918 brał udział w zdobyciu Twierdzy w Bobrujsku[5]. Następnie przedostał się do Symbirska. W czasie zajęcia tego miasta przez Czechów objął dowództwo ochotniczego pułku piechoty i wziął udział w walkach z bolszewikami[3][2][12]. 10 listopada 1918 roku został organizatorem i pierwszym dowódcą 2 pułku strzelców polskich na Syberii w Nowonikołajewsku (obecnie Nowosybirsk)[13]. 10 stycznia 1919 roku został mianowany pomocnikiem dowódcy Wojsk Polskich we wschodniej Rosji i na Syberii, będących częścią Armii Polskiej we Francji[3][14]. Po kapitulacji Wojsk Polskich, od 10 stycznia 1920 roku na stacji kolejowej Klukwiennaja dostał się do sowieckiej niewoli[3]. Był internowany w obozie koncentracyjnym do 7 października 1921 roku[6].

Po powrocie do Polski w 1921 był przydzielony do 13 Dywizji Piechoty w Równem[5]. 5 sierpnia 1922 roku został przyjęty do rezerwy, w korpusie oficerów piechoty, z równoczesnym wcieleniem do 44 pułku piechoty Strzelców Kresowych w Równem, jako oddziału macierzystego[15]. Następnie był odkomenderowany do Departamentu X Ministerstwa Spraw Wojskowych, w charakterze słuchacza kursu komendantów powiatowych komend uzupełnień[6]. Z dniem 1 września 1922 roku został przeniesiony w stan spoczynku z prawem noszenia munduru[16]. Na emeryturze mieszkał w Równem[17][18][19]. 26 października 1923 roku Prezydent RP Stanisław Wojciechowski zatwierdził go w stopniu generała brygady[20]. Później został zweryfikowany w stopniu generała brygady ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku w korpusie generałów stanu spoczynku[21].

1 lipca 1928 został wybrany członkiem komisji rewizyjnej założonego wówczas Związku Sybiraków[22]. Był prezesem okręgu wołyńskiego ZS z siedzibą w Równem[5]. Zmarł 17 maja 1934 roku w Równem.

Ordery i odznaczenia | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Według kalendarza juliańskiego urodził się 11 lub 12 września, a według kalendarza gregoriańskiego - 24 września. Zobacz daty nowego i starego porządku.
  2. a b Kryska-Karski i Żurakowski 1991 ↓, s. 129.
  3. a b c d e f g Encyklopedia Wojskowa 1935 ↓, s. 355.
  4. Stawecki 1994 ↓, s. 214 autor podał, że generał Marcinkiewicz urodził się 11 sierpnia 1868 roku w Saratowie.
  5. a b c d e f g h i j k Z żałobnej karty. Ś. p. generał brygady Dominik Dunin-Marcinkiewicz. „Sybirak”. 2, s. 57-58, październik 1934. 
  6. a b c d Stawecki 1994 ↓, s. 214.
  7. Stawecki 1994 ↓, s. 214 autor podał, że generał Marcinkiewicz rozpoczął służbę w 1885 roku.
  8. Общий список офицерским чинам русской императорской армии. Составлен по 1-е января 1909 г., Sankt Petersburg 1909, s. 472. 20 lutego 1910 roku między innymi na bazie 226 rez. pp został sformowany 187 Awarski Pułk Piechoty, który włączono w skład 47 Dywizji Piechoty.
  9. Kulik 2013 ↓, s. 82, 85.
  10. Участие 187-го пехотного Аварского полка в боевых действиях в период Первой мировой войны [1].
  11. Bagiński 1921 ↓, s. 187.
  12. Stawecki 1994 ↓, s. 214 autor podał, że był to „krótki pobyt w oddziałach czeskich”.
  13. Scholze-Srokowski i Daniszewski 1930 ↓, s. 5.
  14. Stawecki 1994 ↓, s. 214 autor podał, że miało to miejsce 5 stycznia 1919 roku.
  15. Dziennik Personalny MSWojsk. ↓, Nr 26 z 12 sierpnia 1922 roku, s. 604 tu jako datę urodzenia podano 11 września 1868 roku.
  16. Dziennik Personalny MSWojsk. ↓, Nr 30 z 2 września 1922 roku, s. 651.
  17. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1577.
  18. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 1406.
  19. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 880 tu podano, że mieszkał w Warszawie.
  20. Dziennik Personalny MSWojsk. ↓, Nr 70 z 7 listopada 1923 roku, s. 738.
  21. Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 322.
  22. Ze zjazdu sybiraków. „Kurier Warszawski”. Nr 181, s. 4, 2 lipca 1928. 
  23. M.P. z 1931 r. nr 260, poz. 352, tu jako Dominik Dunin-Marcinkiewicz.

Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Dominik Marcinkiewicz" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy