Fosforan wapnia


Fosforan wapnia w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Fosforan wapnia, Ca3(PO4)2nieorganiczny związek chemiczny, sól wapniowa kwasu fosforowego.

Spis treści

Występowanie w przyrodzie | edytuj kod

Występujący naturalnie jako skała fosforyt wapnia nie jest substancją czystą, lecz zawiera w swej strukturze inne substancje takie jak piasek czy wapień. Występuje on w Maroko, Izraelu, Egipcie, na Filipinach i na półwyspie Kolskim (Rosja). Naturalnie występujące złoża fosforanu wapnia zawierają 30-40% masowych P2O5.

Kości i zęby kręgowców zbudowane są z fosforanu wapnia, głównie z hydroksyapatytu.

Zastosowanie | edytuj kod

Naturalnie występujący fosforan wapnia wykorzystywany jest na dużą skalę do produkcji nawozów fosforowych, np. superfosfatu. Używany jest jako dodatek do żywności (E 341c). Często używany jest jako biomateriał pod nazwą TCP (od tricalcium phosphate). Cechuje się on lepszą rozpuszczalnością od HAp (hydroksyapatyt). Zaliczany do biomateriałów ceramicznych, resorbowalnych. Ponadto fosforan wapnia jest substratem do otrzymywania fosforu, poprzez ogrzewanie go z koksem i piaskiem w próżni (do reakcji można używać np. fosforytu lub zmielonych kości):

2Ca3(PO4)2 + 6SiO2 + 10C → 6CaSiO3 + 10CO↑ + P4

Fosfor wydziela się w postaci pary, która ulega kondensacji. Zestalony fosfor oczyszcza się na drodze destylacji.

Otrzymywanie | edytuj kod

Jednym ze sposobów otrzymywania fosforanu wapnia jest działanie kwasu fosforowego na węglan wapnia w ilościach stechiometrycznych:

3CaCO3 + 2H3PO4 → 3H2O + 3CO2↑ + Ca3(PO4)2

Powstający fosforan wapnia jest praktycznie nierozpuszczalny w roztworze reakcyjnym i tworzy biały osad.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne: Farmakopea Polska VIII. Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2008, s. 3491. ISBN 978-8388157-53-0.
  2. a b c d Fosforan wapnia (ang.). [martwy link] The Chemical Database. Wydział Chemii Uniwersytetu w Akronie. [dostęp 2012-08-27].
  3. Fosforan wapnia (CID: 24456) (ang.) w bazie PubChem, United States National Library of Medicine.
  4. Fosforan wapnia (nr 21218) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Polski.

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.

Kontrola autorytatywna (związek chemiczny):
Na podstawie artykułu: "Fosforan wapnia" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy